Лубок (рус), халқ расмлари — гравюра усулида бажарилиб қўлда бўяб чиқилган ва тушунтириш матни билан тўлдирилган расмлар; Л. тушунарли образи, содда усули, лўнда тасвирий воситалари (дағалроқ штрихи ва ёрқин бўёклари), безакдорлик анъаналарига асосланган ҳикоянавислик хусусияти билан ажралиб туради (Л. туркумлари, Л. китоб-картиналари ва бошқалар). Л. халқ ижоди ҳисобланади, айрим фолклор усулларида тайёрланган профессионал графика асарлари ҳам Л.га киритилади. Қад. Л. Хитойда пайдо бўлган ва қўлда яратилган. ВИИИ асрдан ёғоч гравюра (ксияография)лар тарқалган, Европада ХВ асрдан маълум бўлган. ХВИИ асрдан мис гравюра, ХИХ асрдан литография усулидаги Л. кенг тарқалган. Ижтимоий-инқилобий даврларда Л.дан публицистик курол сифатида фойдаланилган. Шарқ (хитой, ҳинд) Л.лари ёрқин ва рангдорлиги билан ажралиб туради. Ф. Гойя, О. Доме, Г. Курбе, А. Венецианов, И. Иванов каби профессионал санъаткорлар Л.нинг айрим усул ва мавзуларидан илҳомланган. Л. анъаналари ХХ аср 20 — 40-йиллари Ўзбекистонда яратилган айрим китоб ва плакатларда учрайди.[1]

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил