Mark Esper
Марк Томас Эспер (инглизча: Марк Тҳомас Эспер) — 2019-йил 23-июлдан[1] 2020-йил 9-ноябргача Мудофаа вазири лавозимида ишлаган америкалик давлат арбоби ҳисобланади. АҚШ армияси котиби лавозимида 2017-2019-йилларда фаолият олиб борган.
Биографияси
1964-йил 26-апрелда Ливанлик маронит Томас Жозеф Эспер ва Паулина Рейган оиласида таваллуд топган.
АҚСҲ Ҳарбий Академиясини (1986) Менежмент мактабини тугатган. Жон Ф. Кеннеди Гарвард университетида (1995) ва Жорж Вашингтон университетида (2005) ҳам таҳсил олган. Кўрфаз уруши иштирокчисидир. 101-ҳаво десант дивизиясида офицер бўлиб хизмат кўрсатган. Немис ва рус тилларида мукаммал сўзлаша олади.
Профессионал мартабаси
1996-йилдан 1998-йилгача Эспер Ҳеритаге Фоундатион консерватив таҳлил марказида штаб бошлиғи бўлиб ишлади. Кейин эса у Сенатнинг ташқи алоқалар ва АҚШ Сенатининг ички хавфсизлик ва ҳукумат ишлари бўйича қўмитаси, шунингдек, сенатор Чак Хейгелнинг ёрдамчиси бўлиб ҳам фаолият юритган. 2002-йилда у Мудофаа вазирининг музокаралар режалари бўйича ёрдамчисининг ўринбосари бўлган.У ядровий қуролларни тарқатмаслик ҳамда қурол назорати ва халқаро хавфсизлик масалалари учун мас’ул ҳисобланарди. 2004-йилда Эспер Сенатга қайтиб келиб, кўпчилик етакчиси Билл Фристнинг миллий хавфсизлик бўйича маслаҳатчиси лавозимида ишлаган. 2007-йилнинг сентябридан 2008-йилнинг февралигача у Фред Томпсоннинг президентлик сайлови кампаниясида ишлади.
2008-йилдан 2010-йилгача Эспер АҚШ Савдо-саноат палатасининг Европа ва Евроосиё бўйича Вице-президенти лавозимида фаолият олиб борди. 2010-йил июл ойида Райтҳеон ҳарбий-саноат компаниясида ҳукумат ишлари бўйича Вице-президент бўлиб сайланди.
2017-йил 19-июлда АҚШ Президенти Доналд Трамп Эсперни армия котиби лавозимига номзод қилиб кўрсатди ва у ушбу лавозимга Трамп таклиф қилган учинчи номзод ҳисобланарди. Виола Винсет ва Марк Греэн ўз номзодликларини қайтариб олишди[2]. 15-ноябр куни Сенат уни 89 қарши 6 овоз билан тасдиқлади. 20-ноябрда Эспер расман ўз лавозимида иш бошлади[3].
АҚШ мудофаа вазири сифатида
Патрик Шанахан истеъфога чиққанидан кейин у бир муддат АҚШ мудофаа вазири лавозимини эгаллаган.
2019-йилнинг 15-июлида Президент Трамп Марк Эсперни янги Мудофаа вазири лавозимига тасдиқлаш учун Сенатга расман номзод қилиб кўрсатган ҳамда ҳарбий-денгиз кучлари котиби Ричард Спенсерни мудофаа вазири вазифасини бажарувчи этиб тайинлаган[4].
2019-йил 23-июлда Марк Эспер АҚШ Сенати томонидан 8 қарши 90 овоз билан расман тасдиқланди[5].
2020-йил 31-март куни у CБС телеканалига берган интервюсида Теодор Рузвелт авиаташувчи кемалари экипажларида ва Роналдда CОВИД-19 юқтиргани таъкидлаб ўтди. Рейган, ҳозирги вазият Қўшма Штатлар хавфсизлигига таҳдид солмаслигини, бемор ҳарбий хизматчиларга барча зарур ёрдам кўрсатилишинишига ваъда берди. Бундан ташқари, у Қўшма Штатларнинг ташқи душманлари коронавирус пандемиясидан ҳеч қандай фойда кўра олмайди, негаки улар учун бу америкаликлардан кам муаммо эмас, деган фикрни илгари сурди[6].
2020-йил 3-июн куни Пентагондаги брифингда у матбуотга афро-америкалик Жорж Флойднинг ўлимидан сўнг содир бўлган ирқчиликка қарши норозилик намойишлари муносабати билан хавфсизликни таъминлаш учун мунтазам армия бўлинмаларини юбориш режаларини қўллаб-қувватламаслигини маълум қилди. Бу баёнот аввалроқ жамоат тартибини тиклаш учун қўшинлардан фойдаланиш имкониятини эълон қилган Президент Трампдан очиқ масофа сифатида қабул қилинган[7].
2020-йил 9-ноябрда Президент Трамп кутилмаганда Эспернинг ишдан бўшатилиши ва Кристофер Миллернинг Мудофаа вазири вазифасини бажарувчи этиб тайинланганини эълон қилди[8].
Манбалар
- ↑ Новий глава Пентагона Марк Эспер готовий вииграт ядерную войну
- ↑ Гиббонс-Нефф, Тҳомас. „Трумп то номинате Райтҳеон лоббйист фор нехт Армй сеcретарй“ (эн). Wашингтон Пост (2017-йил 19-июл). Қаралди: 2018-йил 9-май.
- ↑ „Др. Марк Т. Эспер > У.С. ДЕПАРТМЕНТ ОФ ДЕФЕНСЕ > Биограпҳй Виэw“ (эн). www.дефенсе.гов. Қаралди: 2018-йил 9-май.
- ↑ Cаролине Ҳоуcк. „Марк Эспер, Пресидент Трумп’с пиcк фор дефенсе сеcретарй, эхплаинед“ (эн). Вох (2019-йил 16-июл). Қаралди: 2018-йил 9-май.
- ↑ „Марк Эспер официально стал новым министром обороны США“ (ру) (20190724т0137+0300з). Қаралди: 2019-йил 23-июл.
- ↑ „Сеcретарй оф Дефенсе Марк Эспер он тҳе У.С. милитарй'с фигҳт агаинст cоронавирус“ (эн). CБС Неwс (2020-йил 31-март). Қаралди: 2020-йил 9-июн.
- ↑ Зачарй Cоҳен, Каитлан Cоллинс, Кевин Липтак, Вивиан Салама анд Жим Аcоста. „Пентагон чиэф он шакй гроунд wитҳ Wҳите Ҳоусе афтер бреакинг wитҳ Трумп овер протест респонсе“ (эн). CНН (2020-йил 4-июн). Қаралди: 2020-йил 9-июн.
- ↑ Тҳомас Барраби. „Wҳо ис Чристопҳер C. Миллер, тҳе неw аcтинг УС сеcретарй оф Дефенсе?“ (эн). Фох Неwс (2020-йил 9-ноябр). Қаралди: 2020-йил 10-ноябр.