Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Maxima clam

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Махима cлам
CИТЕС Аппендих ИИ (CИТЕС)[2]
Илмий таснифлаш
Олам Ҳайвонлар
Тип Молускалар
Синф Икки паллалилар
Туркум Cардиида
Оила Cардиидаэ
Уруғ Тридаcна
Тур
Т. махима
Бинар номи
Тридаcна махима

Кичик гигант моллюска сифатида ҳам танилган махима cлам(Тридаcна махима) Ҳинд-Тинч океани минтақасида учровчи икки паллали моллюска тури. Уларга аквариум савдосида талаб катта. Бунга асосий сабаб уларнинг ажойиб ранглари.Уларнинг энг катта намуналарнинг қобиғи узунлиги одатда 20 сантиметрдан ошмайди.

Тавсиф

Икки паллалилар мантияда иккита клапанга эга. Калпанлар сувни танага солиб кириш ва ундан кислород ва сув ўтларини ажратиб олишга хизмат қилади. Максимал катталиги ҳақиқий гигант моллюсканинг (Тридаcна гигас) учдан биридан камроқ бўлади.

Мантия

Мантия ички қисми ёрқин кўк, яшил ёки жигарранг тусда ва қобиқда ўзига хос жўяклари бўлган қирралар кўринади. Кичик гигант моллюсканинг жозибали ранглари кристалли пигмент ҳужайраларининг натижасидир. Улар моллюскани кучли қуёш нури таъсиридан ҳимоя қилади[3]. Махима қизил, кўк ва яшил ҳужайраларни тўплаш орқали мантияда оқ ранг ҳосил қилади[4].

Тарқалиши ва яшаш жойи

Кичик гигант моллюска кенг тарқалиш доирасига эга. Шарқий Африка, Ҳиндистон, Хитой, Австралия, Жануби-Шарқий Осиё, Қизил денгиз ва Тинч океани оролларини ўраб турган океанларда учрайди[1][5].

Одатда рифлар ёки қумлар юзасида яшайди ёки қисман маржонга сингиб кетган ҳолатда учрайду[6]. Кичик гигант моллюска энергия ишлаб чиқариш учун қуёш нурини талаб қиладиган фотосинтетик сув ўтлари билан симбиотик алоқаси туфайли яхши ёритилган жойларда яшайди[3].

Биология

Кичкина гигант моллюска тошларга ёки ўлик маржонларга ёпишиб яшайди. Сувни танаси орқали ўтказиб, фитопланктонларни филтрлайди. Бироқ, бошқа моллюскалар каби озуқа учун доимий сув филтрланайду чунки у зарур бўлган озуқа моддаларининг кўп қисмини зоохантҳеллаэ деб номланувчи майда фотосинтез сувўтларидан олади[3].

Уруғланган тухумдан 12 соат ичида эркин сузувчи личинка чиқади. Кейинчалик бу личинка сувни филтратион орқали озиқланишга қодир бўлган бошқа личинкага айланади. Учинчи личинка босқичида оёқ ривожланади, бу личинканинг субстратда дам олишига имкон беради. Саккиз-ўн кундан сўнг личинка ўзгариб, ёш моллюскага айланади, бу вақтда у зооксантеллаларга эга бўлиб, симбиотик фаолият кўрсатиши мумкин[3]. Личинкалат икки-уч йилдан сўнг эркак моллюскага айланади, катталашганда (узунлиги 15 сантиметрга етганда) гермафродитга айланади. Кўпайиш ой сикли, куннинг вақти ва сувда бошқа тухум ва сперма мавжудлиги билан бошланади. Гермафродит моллюскалар аввал сперматозоидларини, кейин эса тухумларини чиқаради ва шу билан ўз-ўзини уруғлантиришдан қочади[3].

Галерея

Сақлаш

Тур йўқолиб кетиш хавфи остида турган турларнинг халқаро савдоси тўғрисидаги конвенциянинг (CИТЕС) ИИ иловасига мувофиқ ҳимояланган. Турнинг барча қисмлари билан савдо қилиш учун халқаро импорт/экспорт қилиш учун CИТЕС рухсатномаси олиниш керак[2].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Wеллс, С. (1996). „Тридаcна махима“. ИУCН Ред Лист оф Тҳреатенед Спеcиэс. 1996: э.Т22138А9362499. дои:10.2305/ИУCН.УК.1996.РЛТС.Т22138А9362499.эн. Ретриэвед 19 Новембер 2021.
  2. ↑ 2,0 2,1 „Аппендиcес | CИТЕС“. cитес.орг.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Эллис, С. (1998) Спаwнинг анд эарлй ларвал реаринг оф гиант cламс (Бивалвиа: Тридаcнидаэ).
  4. ↑ „Гиант cламс cоулд инспире беттер cолор дисплайс анд солар cеллс“. www.гизмаг.cом (2016-йил 20-январ). Қаралди: 2016-йил 23-январ.
  5. ↑ Ҳуэлскен, Т., Кейсе, Ж., Лиггинс, Л., Пеннй, С., Тремл, Э.А., Ригинос, C. (2013) А Новел Wидеспреад Cрйптиc Спеcиэс анд Пҳйлогеограпҳиc Паттернс wитҳин Северал Гиант Cлам Спеcиэс (Cардиидаэ: Тридаcна) фром тҳе Индо-Паcифиc Оcеан.
  6. ↑ Wеллс, С.М., Пйле, Р.М. анд Cоллинс, Н.М. (1983) Тҳе ИУCН Инвертебрате Ред Дата Боок.