Mbark Bussufa sahifasining manbasini koʻrish

{{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Mbark Boussoufa|tasvir=Mbark Boussoufa.jpg|izoh=Boussoufa 2018-yilda Marokash terma jamoasi bilan|toʻliqism=Moubarak Boussoufa|boʻyi=1.67 m<ref>{{veb manbasi |url=https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |title=2018 FIFA World Cup Russia – List of Players |website=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |date=4 June 2018 |access-date=19 June 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180619164139/https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |archive-date=19 June 2018 |url-status=dead }}</ref>|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1984|8|15|df=y}}|tavallud_joyi=[[Amsterdam]], Niderlandiya|joriyklub=|klubraqami=|pozitsiya=[[Hujumkor yarim himoyachi]]<br /> [[Chap qanot himoyachisi]]|yoshlikyillari1=1994—1995|yoshlikklublari1=Middenmeer|yoshlikyillari2=1995—1996|yoshlikklublari2=Fortius|yoshlikyillari3=1996—2001|yoshlikklublari3=[[AFC Ajax|Ajax]]|yoshlikyillari4=2001—2004|yoshlikklublari4=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|yillar1=2004—2006|klublar1=[[K.A.A. Gent|Gent]]|isht1=59|gollar1=14|yillar2=2006—2011|klublar2=[[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]]|isht2=137|gollar2=43|yillar3=2011—2013|klublar3=[[FC Anzhi Makhachkala|Anzhi Makhachkala]]|isht3=55|gollar3=8|yillar4=2013—2016|klublar4=[[FC Lokomotiv Moscow|Lokomotiv Moscow]]|isht4=39|gollar4=3|yillar5=2016|klublar5=→ [[K.A.A. Gent|Gent]] (ijara)|isht5=5|gollar5=2|yillar6=2016—2018|klublar6=[[Al Jazira Club|Al Jazira]]|isht6=37|gollar6=7|yillar7=2019|klublar7=[[Al-Shabab FC (Riyadh)|Al-Shabab]]|isht7=13|gollar7=1|yillar8=2019—2020|klublar8=[[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]]|isht8=15|gollar8=3|milliyyillar1=2006—2019|milliyjamoa1=Marokash|milliyisht1=70|milliygollar1=8|club-update=5 June 2020 (UTC)}}
'''Mubarak''' „'''Mbark'''“ '''Bussufa''' (1984-yil 15-avgustda tugʻilgan) — [[Yarim himoyachi|hujumkor yarim himoyachi]] sifatida oʻynaydigan professional [[futbol]]chi. U 2010-yilda ikkinchi marta Belgiyaning oltin butsasini qoʻlga kiritdi. Gollandiyada tugʻilgan Bussufa 2006-yildan 2019-yilgacha Marokash terma jamoasi sharafini himoya qilgan va 70 ta oʻyinda maydonga tushib, 8 ta gol urgan.

== Klubdagi faoliyati ==
[[Fayl:Loco-Dinamo_(3).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/26/Loco-Dinamo_%283%29.jpg/225px-Loco-Dinamo_%283%29.jpg|left|thumb|256x256px| Bussufa 2014-yilda [[Lokomotiv Moskva (futbol klubi)|Lokomotiv Moskva]] klubi safida oʻynamoqda]]
Bussufa [[Chelsea F.C.|Chelsea]] klubiga qoʻshilishdan oldin faoliyatini [[OFK Ayaks|Ajax]] yoshlar akademiyasida boshlagan. U 2005—2006-yilgi mavsumni KAA Gent bilan oʻtkazgan va 2006-yilda bir nechta sovrinlarni qoʻlga kiritgan: Belgiyaning „Oltin butsa“ mukofoti, Belgiyada yilning eng yaxshi futbolchisi, Belgiyada yilning eng yaxshi yosh futbolchisi va Belgiyaning „Qora butsa“ mukofoti.

2006-yil iyun oyida Bussufa 3,5 million yevroga transfer qilingandan soʻng [[Anderlecht football club|RSC Anderlecht]] bilan toʻrt yillik shartnoma imzoladi. Birinchi mavsumida u chempionlikni qoʻlga kiritgan jamoa oʻyinlarida muntazam ishtirok etdi. Bussufa 2007—2008-yilgi va 2008—2009-yilgi mavsumlarida ikkinchi oʻrinni egallagan jamoaning asosiy oʻyinchisiga aylandi. U 2008—2009-yilgi mavsumdan soʻng ikkinchi marta Belgiyada yilning eng yaxshi futbolchisi deb topildi, ammo Anderlecht chempionlik pley-offida [[Standard (Lyej futbol klubi)|Standard de Liegega]] qarshi oʻyinda magʻlub boʻldi. Keyingi yili Bussufa 14 ta gol urdi va 24 ta golli uzatmani amalga oshirdi, bu esa uni Anderlecht chempionligiga hissa qoʻshgan eng qimmatli futbolchiga aylantirdi. Bussufa ketma-ket ikkinchi va umumiy hisobda uchinchi marta Belgiyada yilning eng yaxshi futbolchisi deb topildi. Mavsumdan soʻng u shartnoma pulini sezilarli darajada oshirib, oʻzini Belgiyadagi eng yaxshi maosh oluvchi futbolchiga aylantirdi<ref>[http://www.sporza.be/cm/sporza/voetbal/Jupiler_Pro_League/1.768355 „Boussoufa: Did Herman drink too much champagne?“]</ref>. Bussufa 2010-yilda ikkinchi marta Belgiyaning „Oltin butsa“sini qoʻlga kiritdi.

2011-yilning mart oyida Rossiyaning Terek Grozniy klubi Bussufa bilan shartnoma imzolaganini eʼlon qildi<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=[[FC Terek Grozny]]|url=http://fc-terek.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=1720&Itemid=9|kirish sanasi=7 March 2011|til=ru|sarlavha=Мбарк Буссуфа перешел в "Терек".|qaralgan sana=2022-10-10|arxivsana=2022-06-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220608093656/http://fc-terek.ru/index.php?option=com_content}}</ref>, biroq uning transferi uch kundan keyin amalga oshmay qoldi. Buning oʻrniga Bussufa Rossiyaning boshqa jamoasi [[Anji (futbol klubi)|Anji]] bilan shartnoma imzoladi<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=sporza.be|url=http://sporza.be/cm/sporza/voetbal/Jupiler_Pro_League/110310_Boussoufa_Anzji|sarlavha=Boussoufa moves to Anzhi, not to Grozny|kirish sanasi=10 March 2011|til=nl|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110312215711/http://sporza.be/cm/sporza/voetbal/Jupiler_Pro_League/110310_Boussoufa_Anzji|arxivsana=12 March 2011}}</ref>.

Bussufa 2013-yilning avgust oyida [[Lokomotiv Moskva (futbol klubi)|Lokomotiv Moskva]] klubi bilan uch yillik shartnoma imzoladi<ref name="Loco">{{Veb manbasi|url=http://www.fclm.ru/ru/info/news/index.php?id_4=21367|nashriyot=fclm.ru|sarlavha=Mbark Boussoufa in Loko!|kirish sanasi=16 August 2013|til=ru|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130820035753/http://www.fclm.ru/ru/info/news/index.php?id_4=21367|arxivsana=20 August 2013}}</ref>. Lokomotiv bilan u 2015-yilgi Rossiya kubogini qoʻlga kiritdi va finalda [[FK Kuban Krasnodar|Kuban Krasnodarni]] qoʻshimcha boʻlimlardan soʻng 3:1 hisobida magʻlub etganida Bussufa ikkinchi golni kiritdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=uefa.com |date=21 May 2015 |title=Member associations - Russia - News – UEFA.com |language=en |work=UEFA.com |url=http://www.uefa.com/memberassociations/association=rus/news/newsid=2250225.html |access-date=31 May 2018}}</ref>. U 2016-yil fevral oyidan boshlab KAA Gentga ijaraga qaytdi<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=[[K.A.A. Gent]]|url=http://www.kaagent.be/supporter/nieuws/02-02-2016/welcome-back-mbark/|sarlavha=Welcome back Mbark!|sana=2 February 2016|til=nl|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160204232829/http://www.kaagent.be/supporter/nieuws/02-02-2016/welcome-back-mbark|arxivsana=4 February 2016}}</ref>.

2016-yilning iyul oyida Bussufa [[Birlashgan Arab Amirliklari|BAAning]] [[Al-Jazira Club|Al Jazira]] klubi bilan ikki yillik shartnoma imzoladi<ref>[http://www.vi.nl/nieuws/ten-cate-krijgt-bij-aljazira-beschikking-over-boussoufa.htm Ten Cate krijgt bij Al-Jazira beschikking over Boussoufa] — Voetbal International {{In lang|nl}}</ref>. U 16 ta oʻyinda maydonga tushdi va Al-Jazira 2016—2017-yilgi mavsumda BAA Arabiston Fors koʻrfazi ligasida gʻolib boʻlganida 3 marta gol urdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://uae.agleague.ae/en/stats/the-arabian-gulf-league.html?seasonID=47|sarlavha=Stats - Arabian Gulf League - UAE Pro League Committee|muallif=Studios|ism=XS|ish=uae.agleague.ae|til=en|kirish sanasi=31 May 2018}}{{Oʻlikhavola|date=iyul 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://uae.agleague.ae/en/players/details.html?player_id=58081|sarlavha=UAE Pro League Committee|muallif=Studios|ism=XS|ish=uae.agleague.ae|til=en|kirish sanasi=31 May 2018|qaralgan sana=2022-10-10|arxivsana=2017-05-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170529092733/http://uae.agleague.ae/en/players/details.html?player_id=58081}}</ref>.

2019-yilning 3-yanvarida Bussufa Saudiyaning Al-Shabab klubi bilan mavsum oxirigacha shartnoma imzoladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=4 January 2019 |title=Moroccan international footballer Mbark Boussoufa joins Saudi club Al Shabab |work=yabiladi.com |url=https://en.yabiladi.com/articles/details/72941/moroccan-international-footballer-mbark-boussoufa.html |access-date=9 January 2019}}</ref>.

== Xalqaro faoliyati ==
[[Marokash milliy futbol jamoasi|Marokash]] va [[Niderlandlar milliy futbol terma jamoasi|Gollandiya]] terma jamoalarida oʻynash huquqiga ega boʻlgan Bussufa Marokash vakili boʻlishni tanladi va 2006-yil 23-mayda [[Amerika Qoʻshma Shtatlari erkaklar milliy futbol jamoasi|AQShga]] qarshi oʻyinda xalqaro maydonda debyut qildi.

Bussufa Afrika Millatlar kubogi turnirlarida 2012, 2017 va 2019-yillarda Marokashni himoya qilgan.

2018-yilning may oyida u Marokashning 2018-yilda Rossiyada boʻlib oʻtadigan futbol boʻyicha Jahon chempionatida oʻynash uchun 23 nafar futbolchidan iborat tarkibiga kiritildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Gleeson |first=Mark |date=17 May 2018 |title=Boufal left out by Morocco after Southampton fallout |work=Reuters |url=https://uk.reuters.com/article/uk-soccer-worldcup-mar-squad/boufal-left-out-by-morocco-after-southampton-fallout-idUKKCN1II2U7 |access-date=12 July 2019 |archive-date=2019-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190712084015/https://uk.reuters.com/article/uk-soccer-worldcup-mar-squad/boufal-left-out-by-morocco-after-southampton-fallout-idUKKCN1II2U7 |url-status=dead }}</ref>.

2019-yil 5-iyul kuni Afrika Millatlar kubogi-2019da Marokash [[Benin milliy futbol jamoasi|Beninga]] qarshi 1/8 final oʻyinida, penaltilar seriyasida (1:1 hisobida durangdan keyin) 4:1 hisobida magʻlub boʻlganidan soʻng, Bussufa xalqaro maydondagi faoliyatini yakunlaganini eʼlon qildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=6 July 2019 |title=Africa Cup of Nations: Mbark Boussoufa retires from internationals after Morocco exit |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/sport/football/48895443}}</ref>.

== Faoliyat statistikasi ==

=== Klub ===
{{Updated|2019-yil 12-iyul holatiga koʻra:}}
{| class="wikitable" style="text-align: center"
|+Klub, mavsum va musobaqalar boʻyicha ishtirok va gollar
! rowspan="2" |Klub
! rowspan="2" |Mavsum
! colspan="3" |Liga
! colspan="2" |Kubok
! colspan="2" |Kontinental
! colspan="2" |Boshqa
! colspan="2" |Jami
|-
!Divizion
!Ishtirok
!Gollar
!Ishtirok
!Gollar
!Ishtirok
!Gollar
!Ishtirok
!Gollar
!Ishtirok
!Gollar
|-
| rowspan="4" |Gent
|2004—2005
| rowspan="3" |Belgiya Birinchi Divizioni
|29
|5
|3
|0
| colspan="2" |-
| colspan="2" |-
|32
|5
|-
|2005—2006
|28
|9
|4
|1
|6
|1
| colspan="2" |-
|38
|11
|-
|2006—2007
|2
|0
|0
|0
|2
|0
| colspan="2" |-
|4
|0
|-
! colspan="2" |Jami
!59
!14
!17
!1
!8
!1
!0
!0
!74
!16
|-
| rowspan="6" |[[Anderlecht football club|Anderlecht]]
|2006—2007
| rowspan="5" |Belgiya Birinchi Divizioni
|33
|8
|7
|2
|6
|0
| colspan="2" |-
|46
|10
|-
|2007—2008
|22
|5
|7
|3
|6
|0
| colspan="2" |-
|35
|8
|-
|2008—2009
|33
|11
|2
|0
|2
|0
|2
|0
|39
|11
|-
|2009—2010
|26
|9
|4
|1
|13
|3
|10
|5
|53
|18
|-
|2010—2011
|23
|10
|3
|0
|9
|1
| colspan="2" |-
|35
|11
|-
! colspan="2" |Jami
!137
!43
!23
!6
!36
!4
!12
!5
!208
!58
|-
| rowspan="4" |[[Anji (futbol klubi)|Anzhi]]
|2011—2012
| rowspan="3" |Rossiya Premyer ligasi
|25
|4
|1
|0
|0
|0
|13
|3
|39
|7
|-
|2012—2013
|26
|4
|4
|0
|14
|2
| colspan="2" |-
|44
|6
|-
|2013—2014
|4
|0
|0
|0
|0
|0
| colspan="2" |-
|4
|0
|-
! colspan="2" |Jami
!55
!8
!5
!0
!14
!2
!13
!3
!87
!13
|-
| rowspan="4" |[[Lokomotiv Moskva (futbol klubi)|Lokomotiv Moscow]]
|2013—2014
| rowspan="3" |Rossiya Premyer ligasi
|21
|2
|0
|0
|0
|0
| colspan="2" |-
|21
|2
|-
|2014—2015
|17
|1
|3
|3
|1
|0
| colspan="2" |-
|20
|4
|-
|2015—2016
|1
|0
|0
|0
|0
|0
| colspan="2" |-
|1
|0
|-
! colspan="2" |Jami
!39
!3
!3
!3
!1
!0
!0
!0
!43
!6
|-
|Gent
|2015—2016<ref name="wf">{{Veb manbasi|sarlavha=Moubarak Boussoufa » Club matches|url=https://www.worldfootball.net/player_summary/moubarak-boussoufa/2/|ish=worldfootball.net|kirish sanasi=12 July 2019}}</ref>
|Belgiya Pro ligasi
|5
|2
|0
|0
|6
|0
|0
|0
|11
|2
|-
| rowspan="3" |[[Al-Jazira Club|Al Jazira]]
|2016—2017
| rowspan="2" |BAA Pro ligasi
|21
|4
|5
|3
|4
|1
|0
|0
|30
|8
|-
|2017—2018
|16
|3
|5
|0
|7
|0
|4
|0
|32
|3
|-
! colspan="2" |Jami
!37
!7
!10
!3
!11
!1
!4
!0
!62
!11
|-
|Al-Shabab
|2018—2019
|Saudiya Pro ligasi
|13
|1
|2
|0
|0
|0
|0
|0
|15
|1
|-
|Al-Sailiya
|2019—2020
|Qatar Yulduzlar ligasi
|12
|2
|2
|1
|0
|0
|0
|0
|15
|3
|-
! colspan="3" |Faoliyati jami
!347
!80
!62
!14
!76
!8
!29
!8
!515
!110
|}

=== Xalqaro ===
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|+Terma jamoa va yil boʻyicha ishtirok va gollar<ref name="nft">{{NFT player|14511}}</ref>
!Milliy terma jamoa
! Yil
! Ishtirok
! Gollar
|-
| rowspan="14" | Marokash
| 2006
| 5
| 1
|-
| 2007
| 2
| 0
|-
| 2008
| 3
| 0
|-
| 2009
| 5
| 0
|-
| 2010
| 3
| 0
|-
| 2011
| 7
| 3
|-
| 2012
| 5
| 1
|-
| 2013
| 0
| 0
|-
| 2014
| 5
| 1
|-
| 2015
| 1
| 0
|-
| 2016
| 6
| 0
|-
| 2017
| 13
| 1
|-
| 2018
| 8
| 0
|-
| 2019
| 7
| 1
|-
! colspan="2" | Jami
! 70
! 8
|}

: ''Ballar va natijalar birinchi boʻlib Marokashning gollari roʻyxatini, ballar ustuni Bussufaning har bir golidan keyingi hisobni koʻrsatadi.''

{| class="wikitable sortable"
|+Mbark Bussufa tomonidan kiritilgan xalqaro gollar roʻyxati
! scope="col" | No.
! scope="col" | Sana
! scope="col" | Joy
! scope="col" | Raqib
! scope="col" | Hisob
! scope="col" | Natija
! scope="col" | Musobaqa
|-
| align="center" | 1
| 2006-yil 2-sentyabr
| Stade Moulay Abdellah, [[Rabot (shahar)|Rabot]], [[Marokash]]
|{{Fb|MWI}}
| align="center" | 2-0
| align="center" | 2-0
| 2008 Afrika Millatlar kubogi saralashi
|-
| align="center" | 2
| rowspan="2" | 2011-yil 9-fevral
| rowspan="2" | Stade de Marrakech, [[Marokash (shahar)|Marokash]], Marokash
| rowspan="2" |{{Flag|Niger}}
| align="center" | 1-0
| rowspan="2" align="center" | 3-0
| rowspan="2" | [[Oʻrtoqlik uchrashuvi]]
|-
| align="center" | 3
| align="center" | 2-0
|-
| align="center" | 4
| 2011-yil 9-oktyabr
| Stade de Marrakech, Marokash, Marokash
|{{Flag|Tanzaniya}}
| align="center" | 3-1
| align="center" | 3-1
| 2012 Afrika Millatlar kubogi saralashi
|-
| align="center" | 5
| 2012-yil 29-fevral
| Stade de Marrakech, Marokash, Marokash
|{{Fb|BFA}}
| align="center" | 1-0
| align="center" | 2-0
| Oʻrtoqlik uchrashuvi
|-
| align="center" | 6
| 2014-yil 13-oktyabr
| Stade de Marrakech, Marokash, Marokash
|{{Fb|KEN}}
| align="center" | 2-0
| align="center" | 3-0
| Oʻrtoqlik uchrashuvi
|-
| align="center" | 7
| 2017-yil 31-may
| Stade Adrar, [[Agadir]], Marokash
|{{Fb|NED}}
| align="center" | 1-2
| align="center" | 1-2
| Oʻrtoqlik uchrashuvi
|-
| align="center" | 8
| 2019-yil 1-iyul
| Al Salam stadioni, [[Qohira]], [[Misr]]
|{{Fb|RSA}}
| align="center" | 1-0
| align="center" | 1-0
| 2019 Afrika Millatlar kubogi
|}

== Yutuqlari ==
'''Anderlecht'''<ref name="eurosport322">{{Veb manbasi|sarlavha=RSC Anderlecht {{!}} Palmares|url=https://www.rsca.be/nl/club/palmares}}</ref>

* Belgiya Birinchi Divizioni: 2006—2007, 2009—2010
* Belgiya kubogi: 2007—2008
* Belgiya Superkubogi: 2007, 2010

'''Anji Maxachqalʼa'''

* Rossiya kubogi 2-oʻrin: 2012—2013

'''Lokomotiv Moskva'''

* Rossiya kubogi: 2014—2015

'''Al Jazira'''

* BAA Arabiston koʻrfazi ligasi: 2016—2017

'''Individual'''

* [[:nl:KAA Gent (voetbalclub)#Jean-Claude Bouvy-trofee|Mavsumning eng yaxshi Gent futbolchisi]]: 2005—2006<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Erelijst Trofee Jean-Claude Bouvy|url=https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20150519_01689059|kirish sanasi=2020-11-08|ish=Het Nieuwsblad|til=nl-BE}}</ref>
* Belgiyada yilning eng yaxshi yosh professional futbolchisi: 2005—2006<ref name="eurosport372">{{Veb manbasi|sarlavha=Palmares Profvoetballer van het Jaar|url=https://www.demorgen.be/nieuws/alle-palmaressen-op-een-rijtje~b21f9e9f/}}</ref>
* Belgiyada yilning eng yaxshi professional futbolchisi: 2005—2006, 2008—2009, 2009—2010<ref name="eurosport372" />
* [[:nl:Man van het Seizoen|Mavsumning eng yaxshi odami (Belgiya Birinchi Divizioni)]]: 2005—2006<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Homme de la saison belge|url=https://www.football-the-story.com/homme-de-la-saison-belge}}</ref>
* Belgiyadagi eng yaxshi afrikalik futbolchi: 2005—2006, 2008—2009, 2009—2010<ref>{{Veb manbasi|sana=2011-11-28|sarlavha=Ebbenhouten schoen|url=http://www.stamnummer25.be/erelijsten/binnenland/ebbenhouten-schoen/|kirish sanasi=2020-11-08|ish=Malinwa Statistics|til=nl}}</ref>
* Belgiya „Oltin butsa“ mukofoti: 2006, 2010<ref name="Yashin Award2">{{Veb manbasi|sarlavha=Winnaars Gouden Schoen|url=https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20120111_213}}</ref>
* Belgiya „Lion“ mukofoti: 2010, 2011

== Manbalar ==
{{manbalar}}

== Havolalar ==

* [https://web.archive.org/web/20110528214658/http://www.fc-anji.ru/users/39/?lng=en Anji Maxachqal’a rasmiy saytidagi profil]
* {{NFT player|14511}} saytida
* [http://www.uefa.com/memberassociations/association=bel/news/newsid=1587239.html Bussufa Belgiyaning eng yaxshi futbolchisi deb topildi Berend Scholten @ UEFA.com]

{{DEFAULTSORT:Bussufa, Mbark}}
[[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari]]
[[Turkum:Niderlandiyalik erkak futbolchilar]]
[[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]]
[[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]]
[[Turkum:Yashayotgan insonlar]]
[[Turkum:1984-yilda tugʻilganlar]]
[[Turkum:Al Jazira Club futbolchilari]]
[[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]]
[[Turkum:Erkak futbolchilar]]