Mirishkor tumani sahifasining manbasini koʻrish

{{Maʼmuriy birlik
 |Rang1                         = {{rang|Oʻzbekiston}}
 |Oʻzbekcha nomi                = Mirishkor tumani
 |Gerb                          = 
 |Bayroq                        = 
 |Gerb kengligi                 = 
 |Bayroq kengligi               = 
 |Gerb taʼrifi                  = 
 |Bayroq taʼrifi                = 
 |Mamlakat                      = [[Oʻzbekiston]]
 |Maqomi                        = [[tuman]]
 |Tegishli hudud                = 
 |Tarkibida                     = [[Qashqadaryo viloyati]]
 |Markazi                       = [[Yangi Mirishkor]]
 |Yirik shahari                 = 
 |Yirik shaharlari              = 
 |Asos solingan                 = 6-yanvar 2003
 |Bekor qilingan                = 
 |Rahbari                       = Fayzullo Gʻulomov
  |Rahbar ismi                  = Tuman hokimi
 |Rahbari2                      = 
  |Rahbar ismi2                 = 
 |YAIM                          = 
  |YaIM yil                     = 
  |YAIM oʻrin                   = 
  |YAIM jon boshiga             = 
  |YAIM jon boshiga oʻrinda     = 
 |Til                           = 
 |Tillar                        = [[Oʻzbek tili|Oʻzbek]]
 |Aholi                         =124,100 kishi
  |Roʻyxatga olingan yil        = 
  |Sanalgan yil               = 2022
  |Zichligi                     = 
  |Zichlig joyi                 = 
  |Millatlar tarkibi            =  
  |Dinlar tarkibi               =  [[Islom|musulmonlar]]
 |Maydoni                       =  
  |Maydon foizi                 = 
  |Yer maydoni                  = 
 |Yuqori balandligi             = 
 |Oʻrtacha balandligi           = 
 |Quyi balandligi               = 
 |Kengligi                      = 
 |Uzunligi                      = 
 |Xarita                        = Mirishkor tumani.png
 |Xarita oʻlchami               = 300
 |CoordAddon      = 
  |CoordScale      =
 |Maʼmuriy birlik xaritasi      = 
  |Xarita oʻlchami ае           = 
 |Soat mintaqasi                = [[UTC+5]]
 |Qisqacha                      = 
 |ISO                           = 
 |FIPS                          = 
 |Telefon kodi                  = 
 |Pochta indeksi                = 
 |Internet domeni               = 
 |Avtomobil raqami kodi         = 70
 |Sayt                          = http://gov.uz/mirishkor/
 |TurkumCommons                 = 
 |Izoh                          = 
}}

'''Mirishkor tumani''' — Oʻzbekiston Respublikasining [[Qashqadaryo viloyati]]dagi tuman. 2003-yil 6-yanvarida [[Usmon Yusupov tumani|Usmon Yusupov]] va [[Bahoriston tumani|Bahoriston]] tumanlarining birlashtirilishi natijasida tashkil etilgan<ref>{{Veb manbasi |url = https://lex.uz/uz/docs/-88365 |sarlavha = QASHQADARYO VILOYATINING BAHORISTON VA USMON YUSUPOV TUMANLARINI BIRLASHTIRISH TO‘G‘RISIDA |vebsayt = [[lex.uz]] | sana = 29-iyun 2003-yil | qaralgan sana = 14-mart 2023-yil }}</ref>. Mirishkor tumani Qashqadaryo viloyatining janubi-gʻarbida joylashgan. Tuman shimoldan [[Muborak]], sharqdan [[Kasbi]], [[Qarshi]], [[Nishon tumani|Nishon tuman]]lari, gʻarbdan [[Buxoro viloyati]]ning [[Olot]] va [[Qorakoʻl]] tumanlari, janubdan Turkmanistonning [[Lebap viloyati]] bilan chegaradosh. Mirishkor tumanida 3 shaharcha ([[Yangi Mirishkor]], [[Jeynov]], [[Chandir]]), 12 qishloq fuqarolar yigʻini (Avazchoʻl, Vori, Guliston, Gulshanbogʻ, Jeynov, Mirishkor, Navbahor, Obod, Pomuq, Chamanzor, Chandir, Yangiobod) va 40 mahalla fuqarolar yigʻini bor<ref>{{veb manbasi |title=Qashqadaryo viloyati ma'muriy hududiy holati |url=https://nrm.uz/contentf?doc=395915_soato_(sistema_oboznacheniya_administrativno-territorialnyh_obrazovaniy)&products=1_vse_zakonodatelstvo_uzbekistana#%D0%9A%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D1%80%D1%8C%D0%B8%D0%BD%D0%9E%D0%B1%D0%BB |website=norma.uz |accessdate=22-yanvar 2025-yil}}</ref>. Maydoni 3,1 ming km{{sup|2}}. Mirishkor tumani hududi jihatidan Qashqadaryo viloyatida 2-oʻrinda turadi. Aholisi 124,100 kishi (2022-yil 1-yanvar). Eng yirik aholi punti -Jeynov shaharchasi (26,4 ming kishi) Tuman markazi — [[Yangi Mirishkor]] shaharchasi. Aholisi, asosan, [[oʻzbeklar]], shuningdek, [[arablar]], [[turkmanlar]], [[tojiklar]], [[ruslar]] va boshqa millat vakillari ham yashaydi. Aholi zichligi 1&nbsp;kmʼ ga oʻrtacha 28,1 kishi (2005)<ref>Latif Erdonov, Ovod Joʻraqulov, Mahliyo Sohibova, Qoʻshmurod Yomgʻirov. „Mirishkor tumani“ ''[[Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi|OʻzME]]''. [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/Oʻzbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20M%20harfi.pdf M-harfi]{{Oʻlikhavola|date=fevral 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>.

== Geografiyasi ==
Tuman hududi [[Qarshi choʻli]] zonasida joylashgan. Relyefi, asosan, tekisliklardan iborat boʻlib, sharqdan janubi-gʻarb tomon biroz pasayib boradi ([[Qorabuloq botigʻi]]da 280 m gacha pasayadi). Mirishkor tumani huludidagi qirlardan chorva uchun yaylov sifatida foydalanilali.

Tumanning gʻarbiy va janubiy hududi yarim mustahkamlangan qumli maydonlar bilan band. Koʻchma qum barxanlari, eol-akkumulyativ, yaʼni shamol yotqiziqli qumtepa-joʻyakli relyef shakllari, gil yotqiziqli yassi yuzali tekisliklar bor. Toʻrtlamchi davrning choʻkindi yotqiziqlari tagida neogen va paleogen davrining giltosh, qumtosh, ohaktosh, gips-angidritli dengiz yotqiziqlari, boʻr va yura davrlarining issiq va sernam sharoitli dengiz yotqiziqlari uchraydi. Mirishkor tumanida bir qancha berk botiqlar: [[Qorabuloq]], [[Dengizkoʻl]], [[Xoʻjam Sayot]], [[Qirqchashma]] va boshqa bor. Ularda shifobaxsh balchiqlar, tuz qatlamlari hosil boʻlgan. Tuman hududida Alang, Pomuq, Kultogʻ, Koʻkdumaloq, Oʻrtabuloq, Zevarda, Dengizkoʻl kabi neft, gaz va kondensatga boy konlar mavjud. Tuman yerlari [[Amudaryo]]dan suv oladigan [[Mirishkor kanali]]dan sugʻoriladi.

== Iqlimi ==
Iqlimi keskin kontinental. Yanvarning oʻrtacha harorati 2°, iyulniki 28°— 29,5°. Yozi issiq, quruq, davomli. Eng past harorat —28°, eng yuqori harorat 47°. Yozda garmsel shamoli taʼsirida oʻt-oʻlanlar qurib qoladi. Vegetatsiya davri 242 kun. Yillik yogʻin 130–200&nbsp;mm.

== Oʻsimlik va hayvonot dunyosi ==

Tuproqlari gil, shoʻrxok, oʻtloq, oddiy boʻz tuproqlar. Yovvoyi oʻsimliklardan [[juzgʻun]], [[iloq]], silen, shayton-kovush, karrak, [[qizil qandim]], yetmak, saksovul, shuvoq, shoʻra, tuyaqorin, yantoq, qoʻngʻirbosh, [[lolaqizgʻaldoq]], qamish, yalpiz, isiriq, chitir, chuch-moma, zira va boshqa oʻsadi. Yovvoyi hayvonlardan [[tulki]], [[chiyaboʻri]], [[jayron]], sichqon, kalamush, tipratikan, yumronqoziq, sudraluvchilardan echkemar, kaltakesak, har xil ilonlar; qushlardan tustovuq, kaptar, chumchuq, burgut, turna, laylak, qaldirgʻoch, musicha, hud-hud va boshqa bor.
== Aholisi ==

== Mahallalar ==
Mirishkor tumani 40 ta mahalla fuqarolar yigʻinidan tashkil topgan<ref>https://gov.uz/mirishkor</ref>.

{| class="wikitable sortable"
|-
! || Mahalla nomi || MFY raisi
|-
| 1 || Avvona MFY || Sherzod Safarov
|-
| 2 || Ayzabod MFY || Nodir Aminov
|-
| 3 || Baluj MFY || Sanjar Nurillayev
|-
| 4 || Bahoriston MFY || Ochil Azizov
|-
| 5 || Barhayot MFY || Dilmurod Payanov
|-
| 6 || Baraka MFY || Shonazar Hamroyev
|-
| 7 || Boʻston QFY || Sunnat Pirqulov
|-
| 8 || Doʻstlik MFY || Gʻulomjon Saidov
|-
| 9 || Guliston QFY || Bobur Sattorov
|-
| 10 || Gulobod MFY || Baxodir Bakirov
|-
| 11 || Gulshanbogʻ QFY || Soatqul Moʻminov
|-
| 12 || Istiqlol MFY || Erkin Eshmurodov
|-
| 13 || Jeynov MFY || Farxod Aliyev
|-
| 14 || Madaniyat MFY || Toʻlqin Ataxanov
|-
| 15 || Mirishkor MFY || Xilola Axmedova
|-
| 16 || Mirobod MFY || Temur Xudoyberdiyev
|-
| 17 || Navbahor QFY || Fazliddin Xudoyqulov
|-
| 18 || Navroʻz MFY || Mavjuda Yomgʻirova
|-
| 19 || Nurafshon MFY || Zafar Karimov
|-
| 20 || Obod QFY || Shuxrat Bozorov
|-
| 21 || Obodon MFY || Obid Karimov
|-
| 22 || Oltin boshiq MFY || Xolmurod Asadov
|-
| 23 || Oqmachit MFY || Sanjar Sariqov
|-
| 24 || Pomuq MFY || Erkin Nurgeldiyev
|-
| 25 || Qurama MFY || Beshboy Sharipov
|-
| 26 || Tinchlik MFY || Elmurod Yagmurov
|-
| 27 || Vori QFY || Xamidullo Oʻrinov
|-
| 28 || Yangi ariq MFY || Axmad Barotov
|-
| 29 || Yangi Jeynov MFY || Jamshid Boymurodov
|-
| 30 || Yangi Mirishkor MFY || Erkin Niyozqulov
|-
| 31 || Yangi qishloq MFY || Maxmud Baratov
|-
| 32 || Yangihayot MFY || Farxod Aktamov
|-
| 33 || Yangiobod QFY || Xaydar Boboyev
|-
| 34 || Yuksalish MFY || Xamroqul Mamatov
|-
| 35 || Zafar MFY || Muxiddin Azizov
|-
| 36 || Oʻzbekiston MFY || Oʻtkir Qorayev
|-
| 37 || Shirin MFY || Bobomurod Sariqulov
|-
| 38 || Shodlik MFY || Yoʻlbars Babayev
|-
| 39 || Chamanzor MFY || Yoqub Azimov
|-
| 40 || Chandir || Oʻktam Xabibov
|}

== Moddiy madaniy meros obyektlari ==
Mirishkor tumanida 18 ta obyekt Oʻzbekiston Respublikasining Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/ru/docs/4543266|title=Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori|website=Lex.uz|date=4-oktabr 2019-yil|accessdate=16-mart 2023-yil|deadlink=no}}</ref>.

=== Arxeologiya yodgorliklari ===
Tumanda jami 9 ta arxeologiya yodgorligi davlat muhofazasiga olingan.
{| class="wikitable sortable"
|-
! || Obyekt toʻliq nomi || Obyekt davri || Obyekt manzili || Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq
|-
| 1 || Pirmaqalatepa || XI—XIII asrlar || Pomuq MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 2 || Koʻhna Foziltepa || XI—XVII asrlar || Guliston MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 3 || Nomsiztepa || XI—XIII asrlar || Guliston MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 4 || Rabodtepa || XII—XIII asrlar || Pomuq MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 5 || Nomsiztepa || XI—XIII asrlar || Pomuq MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 6 || Oqmachittepa || XI—XIII asrlar || Oqmachit MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 7 || Nomsiztepa || XI—XVII asrlar || Obod MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 8 || Nomsiztepa || XI—XIII asrlar || Obod MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 9 || Qoʻshtepa || XII—XIII asrlar || Obod MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
|}

=== Arxitektura yodgorliklari ===
Tumanda jami 6 ta arxitektura yodgorligi davlat muhofazasiga olingan.
{| class="wikitable sortable"
|-
! || Obyekt toʻliq nomi || Obyekt davri || Obyekt manzili || Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq
|-
| 1 || Pomuq masjidi || XVIII asr || Jenov MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 2 || Sardoba || XIX asr || Oltin boshoq MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 3 || Chor gumbaz masjidi || XIX asr || Jenov MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 4 || Yakka gumbaz masjidi || XIV asr || Jenov MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 5 || Ayvon masjidi || XIV asr || Jenov MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 6 || Chandir masjidi || XIV asr || Chandir MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
|}

=== Monumental sanʼat yodgorliklari ===
Tumanda jami 2 ta monumental sanʼat yodgorligi milliy roʻyxatga kiritilgan.
{| class="wikitable sortable"
|-
! || Obyekt toʻliq nomi || Obyekt davri || Obyekt manzili || Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq
|-
| 1 || [[Shayxzoda | Maqsud Shayxzoda]] haykali || 1986-yil || Jenov MFY Jenov qishlogʻi || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
| 2 || Motamsaro Ona haykali || 1985-yil || Yangi Mirishkor qishlogʻi || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
|}

=== Diqqatga sazovor joylar ===
Tumanda jami 1 ta diqqatga sazovor joylar milliy roʻyxatga kiritilgan.

{| class="wikitable sortable"
|-
! || Obyekt toʻliq nomi || Obyekt davri || Obyekt manzili || Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq
|-
| 1 || [[Isoq ota maqbarasi]] || XIV asr || Pomuq MFY || Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida
|-
|}

== Manbalar ==
{{manbalar}}
{{Qashqadaryo viloyati}}
{{Mirishkor tumani aholi punktlari}}{{OʻzME}}

[[Turkum:Oʻzbekiston tumanlari]]
[[Turkum:Qashqadaryo viloyati tumanlari]]
[[Turkum:Mirishkor tumani]]