Му Шиинг (хитойча анъанавий 穆時英 пинйин Мù Шíйīнг, 1912-йил 14-март – 1940-йил 28-июн)[1] – хитой ёзувчиси ва жамоат арбоби. Лю Наоу, Ши Чжекун ва Е Лингфен билан бирга 1930-йилларда Шанхай модернизмининг асосий намояндаси эди.

Му Шийинг
Таваллуди 1912-йил-14-март
Cихи, Чжежианг, Хитой Республикаси
Вафоти 28-июн-1940-йил 28 ёш
Шанхай
Касби шоир
Фуқаролиги Хитой Республикаси
Йўналиш ёзувчи

Таржимаи ҳол

1920-йилларнинг охирида банкрот бўлган банкир оиласида туғилган. Му Шиинг болалигидан Шанхайда яшаб, у ерда таълим олган, 1930-йиллар бошида Гуанхуа университетининг Хитой адабиёти факултетини тамомлаган. Буржуа келиб чиқиши Му Шииннинг талабалик йилларида марксизмга қизиқишига тўсқинлик қилмади, бу унинг дастлабки фаолиятининг моҳиятини белгилаб берди. 1930-йилда „Син Венйи Юэкан“ журналида унинг „Замен ду шижиэ“ („Бизнинг дунё“) ва „Хей Хуанфенг“ („Қора бўрон“) номли илк ҳикоялари чоп этилди. 1931-йилда унинг „Нан беи жи“ („Шимолий ва жанубий қутблар“) ҳикояси етакчи „Хиаошуо Юэбао“ журнали саҳифаларида пайдо бўлиб, ёзувчининг 1932-йилда Шанхайда нашр этилган биринчи ҳикоялар тўпламига шундай ном берган. Бундан ташқари, 1930-йилда Му. Шийинг „Жиаолу“ („Бирлашиш“) романини нашр эттирди. 1930—1931 -йиллардаги люмпен пролетариати ҳаётига бағишланган ва замонавий воқеликка норозилик билан тўла асарлар сўл танқидчилар томонидан ижобий баҳоланди. Ёш ёзувчи сифатида кўрилди. пролетар онгининг жарчиси, унинг асарлари юқори эмоционаллик ва жамиятнинг қуйи қатламлари сўз бойлигидан ўзига хос фойдаланиш билан ажралиб туради. Бироқ, 1932-йилда Му Шиин ижодида кескин бурилиш юз берди, бу уни модернизм йўлига олиб келди. Бу унинг Хитойда япон неосенсуализмининг биринчи тарғиботчиси Лю Нау асарларига иштиёқи, япон ёзувчилари (Ёкомицу Риичи, Хорогучи Даигаку, Хаяши Фусао) ижоди, франсуз модернисти асарлари билан танишиши билан боғлиқ эди. П. Моран ва 3.Фрейднинг психоанализи. Бундан ташқари, адабий экспериментларга мойиллик ва Лу Сингнинг шахсий учрашувларида унинг номига айтилган холис гаплари учун норозилик Му Шиингнинг ижодий йўналишини ўзгартиришга туртки бўлди. Му Шийинг адабиёт ва сиёсатни ажрата бошлади, унинг учун асосий вазифа нима ёзиш эмас, қандай ёзиш эди. Шу билан бирга, у атрофдаги воқеликни шахсан изоҳлайдиган муаллифнинг суб’эктив ҳис-туйғулари ва ҳис-туйғуларини ифодалашга неосенсуалистик муносабатни қабул қилди. Пролетар адабиёти тамойилларидан бундай муртадлик Лу Синг ва Сой Сибонинг кескин танбеҳига сабаб бўлди, бироқ айни пайтда адабиётда „учинчи йўл“нинг таниқли тарафдори Ду Хен томонидан қўллаб-қувватланди.

Бадиий техника нуқтаи назаридан Му Шиинг Хитойда биринчилардан бўлиб монтаж, „онг оқими“, тўғридан-тўғри ва тескари такрорлаш, ҳикоя мавзусини ўзгартириш, тиниш белгиларидан воз кечиш, турли шрифт ўлчамлари ва бошқаларни қўллаган. унинг асарлари, қоида тариқасида, 1930-йилларда Шанхайда кўп бўлган рақс ёки тунги клуб, ресторан ёки кафеда ноз-карашма атрофида қурилган. Маълумки, Му Шииннинг ўзи боҳем ҳаёт тарзини олиб борган, кўп вақтини бундай муассасаларда ўтказган ва ҳатто раққосага уйланган. Унинг қаҳрамонлари нафақат замонавий метрополия томонидан тақдим этилган ўйин-кулгининг калейдоскопидан баҳраманд бўлибгина қолмай, балки ҳаётнинг ғазабланган сур’атидан орқада қолишнинг фожиали муқаррарлигини ҳис қилишади. Бироқ, ёзувчи ҳикоясининг асосий мақсади Шанхай каби мода ёшлари эмас – ўша пайтда Хитойнинг энг ғарбийлашган шаҳри. Му Шииннинг ҳикоялари кўпинча эротик мотивлар билан бўялган, ёзувчи ҳатто шаҳар манзарасини тасвирлашда ҳам очиқ метафоралардан кенг фойдаланган. Бундай янгилик дарҳол унга шов-шувли шон-шуҳрат олиб келди ва ўзининг бути ва устози Лю Наудан ошиб кетган „Хитой нео-сенсуализм устаси“ сифатида танилди.

Му Шииннинг модернистик ҳикоялари орасида „Шанхай дй ҳубу“ (Шанхай Фохтрот, 1932), 1931-йилда Хитойнинг давоми, Жон Дос Пассоснинг 1919-йилги „Крейвен А“ (1932) таъсири остида тугалланмаган романи киради.)"Хей Мудан" („Қора пион“, 1932), шанбага киритилган. „Гунму“ („Қабристон“, 1933).

Бироз вақт ўтгач, Му Шиинг „Байжин дй ниюти сухианг“ („Яланғоч аёлнинг платинали ҳайкали“, 1934) ва „Шенг чуню дй ганқинг“ („Муқаддас бокира қизнинг севгиси“, 1935) ҳикоялар тўпламларини нашр этди.

Барча Р. 1930-йилларда ёзувчининг сиёсий қарашлари яна ўзгариб, гоминданга бўйсунувчи миллатчи адабий журналларни таҳрир қила бошлади ва 1937-йилда Гоминданнинг босма нашрларни назорат қилиш қўмитасига аъзо бўлди. Хитой-Япония урушининг бошланиши уни Гонконгда топди ва у ерда Қингдао Рибао газетасига ҳисса қўшди. Му Шийинг WАРЛИ нинг Гонконг филиалини ташкил этишда иштирок этди.

Му Шиингнинг фуқаролик позициясидаги навбатдаги кескин бурилиш 1939-йилнинг кузида содир бўлди, у Шанхайга қайтиб, Ван Жингвейнинг японпараст қўғирчоқ ҳукуматида хизмат қилиш учун кетди ва у ерда Миллий ахборот агентлигининг Ахборот ва ташвиқот бўлимига раҳбарлик қилди. , Зҳонгҳуа Рибао ва Wенҳуи Бао газеталари.1939-йил кузида ва 1940-йил баҳорида у Японияга икки марта иш сафари қилди. 1940-йил июн ойида Му Шиинг ўлдирилган (тахминан Гоминдан махфий хизматлари томонидан).

Адабиётлар

  • Ли Л. Ои мухлиси, Шанхай Замонавий: Хитойда янги шаҳар маданиятининг гуллаши, 1930-1945. Cамбр. (Масс.), 1999;
  • Шиҳ Шу-меЛ Модемнинг жозибаси: ярим мустамлакачи Хитойда модернизмни ёзиш, 1917-1937. Берк., 2001-йил.

Манбалар

  1. ↑ „Му Шийинг“. Қаралди: 8-декабр 2022-йил.