Муҳаммад Али (арабча: محمد علي‎‎, ‎1874–1951йиллар) ҳинд ёзувчиси, олими ва Лаҳор Аҳмадия ҳаракатининг етакчи арбоби.

Муҳаммад Али
محمد علي
Таваллуди 1874-йил 13-октабр
Капуртҳала штатининг Мурар шаҳрида (ҳозирги Лудҳиана тумани, Панжоб, Ҳиндистон
Вафоти 1951-йил 13-октабр
Карачи шаҳрида вафо этган, қабри Лаҳурда
Фуқаролиги Ҳиндистон фуқароси
Касби Ёзувчи, олим
Партияси Лаҳор Аҳмадия ҳаракати
Веб-сайти ҳттпс://мауланамуҳаммадали.мл/

Биографияси

Али 1874-йилда Капуртҳала штатининг Мурар шаҳрида (ҳозирги Лудҳиана тумани, Панжоб, Ҳиндистон) туғилган. У 1899-йилда инглиз тилида санъат магистри ва ҳуқуқ бакалаври даражасини олди. У 1897-йилда Аҳмадия Ҳаракатига қўшилди ва ўз ҳаётини соф Ислом сифатида кўрган нарсанинг бир қисми сифатида шу ҳаракатга хизмат қилишга бағишлади[1]. У 1951-йил 13-октабрда Карачида вафот этди ва Лаҳорда дафн қилинди.

Британиялик мусулмон ва Қур’оннинг инглиз тилига таржимони Мармадуке Пиcктҳалл Муҳаммад Алининг „Ислом дини“ китобига тақризни Алининг ушбу китоб 1936-йилда нашр этилганида ёзган. Ушбу тақриз муҳаррири Пиcктҳалл бўлган Ҳйдерабад Деccан (Ҳиндистон) Ислом маданияти журналида чоп этилган. Ушбу шарҳда Пиcктҳалл шундай ёзган эди:

„Эҳтимол, ҳеч бир инсон ислом уйғониши йўлида Лаҳорлик Мавлана Муҳаммад Алидан кўпроқ ва қимматроқ хизмат қилмагандир. Унинг адабий асарлари марҳум Хожа Камолиддин асарлари билан бирга Аҳмадия Ҳаракатига шуҳрат келтирди. Бизнингча, ҳозирги китоб унинг энг яхши асаридир. … Бу суннатни яхши билувчи бир кишининг Ал-Исломни таърифи бўлиб, унинг хаёлида ўтган беш асрдаги мусулмонларнинг таназзулидан шармандалик, қалбида эса тикланиш умиди бор, унинг аломатлари ҳозир кўриниб турибди. Кўпгина мусулмон мамлакатларида исломни ислоҳ қилиш ва қайта тиклашга иштиёқманд инсонлар мана шу билимга эга бўлмагани учун хатога йўл қўяётганини кўраётган бир пайтда бундай китобга эҳтиёж жуда катта. …Биз Муҳаммад Алининг баъзи фикрларига ҳар доим ҳам қўшилавермаймиз. Баъзида улар бизга ғайриоддий кўринади, лекин унинг фикрлари доимо асосли, биз унинг чуқур самимийлигини доимо ҳис қиламиз. Муқаддас Қур’онга бўлган эҳтиромининг ўзи унинг барча муҳим масалаларда ишини кафолатлаш учун этарли. Шубҳасиз, унинг умумий хулосаларига қўшилмайдиганлар ҳам бор, лекин улар Ал-Исломнинг келажагига умид қиладиганлар бўлмайди“.

Асарлари

Яна қаранг

Эслатмалар

  1. ↑ „АСА 2004 Панелс“. Тҳеаса.орг. 2006-йил 19-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 6-декабр.

Манбалар

Ҳаволалар