Muhammad Isʼhoq
Мавлоно Муҳаммад Исъҳоқ (бенгалча: মুহম্মদ ইসহাক; 1883 – 18-ноябр 1938) – бенгал уламо, сўфий, муаллиф ва хайриячи.
Муҳаммад Исъҳоқ | |
|---|---|
মুহম্মদ ইসহাক | |
| Шахсий маълумотлар | |
| Таваллуди | 1883 |
| Вафоти | 19-ноябр 1938-йил |
| Дини | Ислом |
| Мазҳаб | Суннийлик |
| Юриспруденсия | Ҳанафийлик |
| Эдуcатион | ас-Савлатия мадрасаси |
Ҳаёти ва таълими
Ис’ҳоқ 1883-йилда Бенгал президентлиги таркибидаги Ноахали округининг Фени ҳудудида бенгаллик мусулмон оиласида туғилган[1]. У бошланғич диний таълимни маҳаллий диний муассасада олган. Сўнг Комилла шаҳрида уламо курсига қабул қилинган[1]. Кейинроқ у Маккага йўл олиб, у ерда ас-Савлатия мадрасасига ўқишга кирган[1]. У Шайху’д-Дал’аил Абдул Ҳаққ Муҳажир Макки раҳбарлигида, уни асраб олинган ўғлидек кўрган устоз қўлида, ушбу муассасада ўн бир йил давомида исломшунослик ва араб тилини ўрганган[1]. Кейинчалик у шу мадрасага мударрис этиб тайинланган. У устозидан хилофат олиб, ўз юртига қайтган[1].
Фаолияти
Бенгалга қайтгач, Ишоқ суфиёна амалиёт билан ҳам шуғулланган. Айтилишича, унда каромат бўлган[1]. Одамлар ундан маънавий йўл-йўриқ сўраб келадиган бўлишди. У Комилла, Ноахали, Барисал, Ҳатия ва Сандвипга саёҳат қилган[1]. Бу жойларда кўплаб одамлар унинг муридларига айланган. Кейинчалик у Каромат Али Жаунпурийнинг набираси бўлган Абдул раб Жаунпурий қўлида яна байъатини янгилаган[1]. Шундан сўнг у Таиюнис таъсирига тушишни бошлаган.
1936-йилда Ис’ҳоқ Даганбҳуиянда, Фенида Ис’ҳоқия етимхонасига асос солган[2]. У ўзининг барча кўчмас мулкларини ушбу етимхонага хайрия қилган[1]. Ис’ҳоқ, шунингдек, масжидлар, ийдгоҳлар ва мадрасаларни барпо этиш учун молиявий ёрдам берган.
Ис’ҳоқ Таълим-э-Ҳаққани ва Фуюд-э-Ишақи номли урду тилидаги китоб ёзган[1]. Унда у сўфийлик масалалари, зикр ва воситачилик (тавассут)ни баён қилган. У фаол сиёсатдан йироқ турган, бироқ Жамиат Улема-э-Ҳинднинг мустақиллик ҳаракатини қўллаб-қувватлаган[1].
Вафоти
Ис’ҳоқ 1938-йил 18-ноябрда вафот этган[1].
Манбалар
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 Ислом, Сиражул; Миаҳ, Сажаҳан; Кҳанам, Маҳфуза эт ал., эдс (2012). "Ишақ, Маwлана Муҳаммад". Банглапедиа: тҳе Натионал Энcйcлопедиа оф Бангладеш (Онлине нашри). Дҳака, Бангладеш: Банглапедиа Труст, Асиатиc Соcиэтй оф Бангладеш. ИСБН 984-32-0576-6. ОCЛC 52727562. ҳттп://эн.банглапедиа.орг/индех.пҳп?титле=Ишақ,_Маwлана_Муҳаммад.<!--->
- ↑ „архив нусхаси“ (бн). Даганбҳуиян Упазила. 2020-йил 1-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 8-январ.