Muhammad Sahool Bhagalpuri
Муҳаммад Саҳоол Бҳагалпури (1948-йилда вафот этган) ҳинд мусулмон олими ва ҳуқуқшуноси бўлиб, Дорул Улум Деобанднинг бешинчи бош муфтийси бўлиб фаолият юритган.
Муҳаммад Саҳоол Бҳагалпури | |
|---|---|
| Шахсий маълумотлар | |
| Вафоти | 1948 (23 Ражаб 1367 АҲ) |
| Пурени, Бҳагалпур | |
| Дини | Ислом |
| Мазҳаб | Сунний Ҳанафий |
| Оқим | Деобандий |
| Машҳур иш(лар)и | Фатāва Суҳūлия |
| Алма матер | Дарул Улум Деобанд |
Биографияси
Муҳаммад Саҳоол Бҳагалпури Бҳагалпурнинг Пураини шаҳрида[1] Усмон наслини даъво қиладиган мусулмон оиласида туғилган[2].
Саҳоол бошланғич таълимни уйда олган, кейин эса Ашраф Алам билан бирга ўқиган. У Жомий ал-Улум Канпур мадрасасига кўчиб ўтган ва у ерда Ашраф Али Танвий ва Муҳаммад Ишоқ Бурдвонийдан таҳсил олган[3]. Кейин Файз-и Ом мадрасасида Муҳаммад Фарук Чирякотийдан таҳсил олади[3]. Муҳаммад Саҳоол Ҳайдарободга бориб, у ерда Лутфуллоҳ Алигарҳий ва Абдулваҳҳоб Биҳорийдан мантиқ, фалсафа, астрономия, адабиёт ва фиқҳ илмларини ўрганган. Ҳайдарободдан Деҳлига кўчиб ўтади ва Назир Ҳусайннинг маърузаларида қатнашади, сўнгра Дорул Улум Деобандга аъзо бўлади ва бу даргоҳда Маҳмуд Ҳасан Деобандийдан ҳадис илмини ўрганади ҳамда шу ерда таълимни тамомлади[3][4].
Саҳоол ўқишни тамомлагандан сўнг Дорул Улум Деобандга ўқитувчи этиб тайинланди. У саккиз йилдан ортиқ семинарияда дарс берган[4]. Кейин Азизия мадрасаси, Калкутта Алиа мадрасаси ва Сйлҳет ҳукумати Алиа мадрасасида катта ҳадис профессори ва бош муаллим сифатида хизмат қилди[3]. 1920-йилда Патна шаҳридаги Алиа Шамсул Ҳуда мадрасасига мудир этиб тайинланди[4]. Муҳаммад Шофи Усмонийдан кейин у ҳижрий 1355-йилдан ҳижрий 1357-йилгача Дорул Улум Деобанднинг бешинчи бош муфтийси бўлиб ишлаган ва ўз даврида 15 185 та фатво берган[3].
Саҳоол 1948-йилда (27-ражаб 1367-ҳижрий) вафот этди ва Пуренида дафн қилинди[3].
Адабий асарлар
Дор ал-Суҳул Шимолий Нозимободда ўзининг „Фатова Суҳулия“ номи билан машҳур бўлган Маҳмуд ал- Фатова номли диний фармонлар китобини нашр этди. Фатовонинг эски нусхасини Саҳоолнинг набираси Муҳаммад Саъдуллоҳ Усмоний Жомийя Улум -ул- исломия устози Муҳиббуллоҳга берган. Муҳибуллоҳ бунинг устида ишлади ва фатво тузиб нашр этди[5].
Манбалар
- ↑ Ризwи, Сед Меҳбооб. Тарикҳ Дарул Улоом Деобанд, 1980 — 190-бет.
- ↑ Рафīқ Аҳмад Балāкоти (Жулй–Аугуст 2016). "Ҳадҳрат Муфти Муҳаммад Саҳоол Усмани - А Биограпҳиcал Скетч" (ур). Дарул Улоом (Дарул Улоом Деобанд) 100 (7–8). ҳттп://www.дарулулоом-деобанд.cом/урду/магазине/неw/тмп/12-МУфти%20Моҳд%20Суҳул_МДУ_7-8_Жулй&Ауг_16.ҳтм. Қаралди: 7 Септембер 2020.Муҳаммад Саҳоол Бҳагалпури]]
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Ризwи, Сед Меҳбооб. Тарикҳ Дарул Улоом Деобанд, 1980 — 191-бет.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Асир Адраwи. Тазкираҳ Машāҳīр-э-Ҳинд: Карwāн-э-Рафта, 2нд, Април 2016 (ур), Деобанд: Дарул Муаллифеэн — 115-бет.
- ↑ Эдиториал (Марч 2017). "А Ревиэw оф Маҳмūд ал-Фатāwа" (ур). Баййинāт (Жамиа Улоом-ул-Исламиа): 59. ҳттпс://www.банури.эду.пк/баййинат-детаил/%д9%86%д9%82%д8%аф-%д9%88-%д9%86%д8%б8%д8%б1-21. Қаралди: 7 Септембер 2020.Муҳаммад Саҳоол Бҳагалпури]]
Адабиётлар
- Ризwи, Сед Меҳбооб „Маулана Муфти Муҳаммад Саҳоол“, . Тарикҳ Дарул Улоом Деобанд, 1981, Деобанд: Дарул Улоом Деобанд — 190–191-бет.
| Ўтмишдоши: Муҳаммад Шафий Усманий |
Дорул Улум Деобанд бош муфтийси 1355 АҲ - 1357 АҲ |
Вориси: Кифаятуллаҳ Гангоҳи |