Ziyosfera

Naan

 Наан ҳиндча: नान , форсча: نان‎‎ , урдуча: нạн, пуштуча : нạн Дари: нạн, бенгалча: নান) хамиртурушли, духовкада ёки тавада қовурилган нон[1] бўлиб, у асосан Ғарбий Осиё, Марказий Осиё, Ҳиндистон яримороли, Индонезия, Малайзия, Мянма ва Кариб ҳавзаси ошхоналарида учрайди.[2][3][4]

Этимологияси

Инглиз тилида „наан“ сўзининг биринчи пайдо бўлиши 1803-йилда Уилям Тукнинг саёҳатномасида келтирилган.[5] Форсча нāн 'нонъ сўзи ўрта форс тилида нън 'нон, озиқ-овқатъ сифатида тасдиқланган бўлиб, у эронча бўлиб, парфия нгн, курд нан, балучи наган, сўғд нгн ва пушту неган тиллари билан бирлашган . нонъ.[6] Наан қадимги Форсда иссиқ тош устида пиширилган нондан олинган бўлиши мумкин.[7]

Наан шакли кенг тарқалган бўлиб, Ўрта Осиё ва Ҳиндистон ярим оролида сўзлашувчи тилларда ўзлаштирилган бўлиб, у ерда одатда ясси нон (тандир нан) турига ишора қилади.[7] Наан имлоси биринчи марта 1979-йилда тасдиқланган[8], лекин камида 1975-йилга бориб тақалади[9] ва шундан бери оддий инглиз имлосига айланди.

Турлари

Ғарбий Осиё

Наан бугунги кунда Месопотамия, қадимги Миср ва Жанубий Осиёдан келиб чиққан.[7] Ғарбий мамлакатларда нааннинг энг таниш ва осон мавжуд навлари Жанубий Осиёдан келган навлардир. Эронда, шунингдек, бу сўз келиб чиққан минтақадаги бошқа Ғарбий Осиё халқлари ёки этник гуруҳларида[10] нан (форсча: نان‎‎) алоҳида аҳамиятга эга эмас, чунки у ҳар қандай нон учун умумий сўздир.

Ҳиндистон яримороли

Ҳиндистон яриморолининг айрим қисмларида Наан одатда қалин ясси ноннинг ўзига хос турига ишора қилади. Одатда, хамиртуруш ёки нон оширадиган билан хамир(аввалги партиядан қолган хамиртурушли наан хамири); хамиртурушсиз хамир (роти учун ишлатиладиганга ўхшаш) ҳам ишлатилади. Наан, Жанубий Осиё ошхонасининг бошқа нонларига ўхшаб, тандирда пиширилади. Бу, одатда, тава ёки бир оз конкав темир панжара устида пишириладиган ротидан ажралиб туради. Замонавий рецептлар баъзида хамиртуруш учун пишириш кукунини алмаштиради. Наанга ўзига хос таъм бериш учун сут ёки қатиқ ҳам ишлатилиши мумкин. Сув ўрнига ишлатиладиган сут, оддий нон учун бўлганидан, юмшоқроқ хамир бўлади.[11]

Одатда, нон пиҳирилишидан олдин у бир оз сувланади, лекин баъзи бошқа маданиятларда, масалан, Ҳиндистон ярим оролида, улар ёг 'ёки сариёғ суртилади.[12]

Оддий наан рецепти оқ ёки қора буғдой унини фаол қуруқ хамиртуруш, туз ва сув билан аралаштириб хамир қоришни ўз ичига олади.[13] Хамир бир неча дақиқа давомида муштланади, сўнгра бир неча соат давомида кўтарилиши учун четга сурилади. Кўтарилгандан сўнг, хамир зувалаларга бўлинади (тахминан 100 дона). г ёки 3,5 ҳар бири оз), улар текисланади ва пиширилади.


Индонезия

Индонезияда наан ҳинд Индонезия ва араб Индонезия ҳамжамиятида, шунингдек, Малай, Аçэне ва Минангкабауда машҳур — роти cанаи каби ротининг бошқа варианти билан тортилади. Бу таом одатда маҳаллий роти наан ёки роти нан деб номланади ва маҳаллий таъмга эга саримсоқ каби Индонезия зираворлари ёрдамида пиширилади.[14]

Мянма

Наан бя (Бурмесе) Мянмада баъзан чой ёки қаҳва билан нонуштага тортилади. У юмалоқ, юмшоқ ва пуфакчали бўлиб, кўпинча сариёг 'билан ёки пè бёук (қайнатилган нўхат) ёки тўйинган қўй гўшти шўрва билан тановул қилинади.  

Хитой

Цзинчжоу услубидаги гуокуи, силиндрсимон кўмир печида пиширилган ясси нон, худди тандирга ўхшаб, „Хитой наан“ деб таърифланган.[15] У Уйғур ошхонасининг ажралмас қисми бўлиб, хитой тилида нáнг (нáнг) номи билан танилган.[16][17]

Япония

1968-йилда тандирларнинг ягона маҳаллий ишлаб чиқарувчиси Кандагава Секизаи Шоукоу томонидан илгари сурилганидан сўнг, наан энди Япониядаги ҳинд услубидаги кори ресторанларида кенг тарқалган бўлиб, у ерда наан одатда эркин оқимдир. Баъзи ресторанлар нонга пишлоқ, саримсоқ, пиёз ва картошка каби ингредиэнтлар билан пиширади ёки уни пизза каби қўшимчалар билан ёпишади.[18][19][20]

Бошқа жойда

Наан пизза — бу анъанавий пизза хамири ўрнига қобиқ сифатида ишлатиладиган пица тури. Нигелла Лаwсон[21] каби ошпазлар ва Wегманс[22] каби супермаркетлар одамларга уйда ўз наанли пизза тайёрлаш учун рецептлар таклиф қиладилар.

Галерея

Манбалар

  1. ↑ Бернард Cлайтон'с Неw Cомплете Боок оф Бреадс Бй Бернард Cлайтон Жр., Донниэ А Cамерон. Симон анд Счустер, 1987. ИСБН 9780671602222. 
  2. ↑ Қмин бй Анил Ашокан, Грег Элмс
  3. ↑ Тҳе Сcиэнcе оф Cоокинг, Петер Барҳам, Спрингер: 2001. ИСБН 978-3-540-67466-5. п. 118.
  4. ↑ Тҳе Бреад Ловер’с Бреад Мачине Cоокбоок бй Бетҳ Ҳенспергер
  5. ↑ Руссиа, ор а Cомплете Ҳисториcал Аccоунт оф алл тҳе Натионс wҳич cомпосе тҳат Эмпире, Лондон, п. 168: „Тҳе мост cоммон дишес аре оносчи, ор вермиcелли; плав, ор боилед риcе; нан, панcакес, анд тҳе меац wҳич тҳе лаw пермиц.“ (реферринг то тҳе эатинг ҳабиц оф тҳе cентрал Туркс). Отҳер аттестатионс ин Энглиш cан бе фоунд ин тҳе Охфорд Энглиш Диcтионарй, с.в. наан.
  6. ↑ Манфред Майрҳофер, Этймологисчес Wöртербуч дес Алтиндоарисчен, Ҳеиделберг 1996, вол. 2, п. 6,
  7. ↑ 7,0 7,1 7,2 Пасқуалоне, Антонелла (2018). „Традитионал флат бреадс спреад фром тҳе Фертиле Cресcент: Продуcтион проcесс анд ҳисторй оф бакинг сйстемс“. Жоурнал оф Этҳниc Фоодс. 5-жилд, № 1. 10–19-бет. дои:10.1016/ж.жеф.2018.02.002. ИССН 2352-6181.
  8. ↑ „Ҳоме : Охфорд Энглиш"$ Диcтионарй“. оэд.cом. Қаралди: 2015-йил 6-сентябр.
  9. ↑ Милтон Гласер анд Жероме Снйдер. „Делҳи Делигҳц“, Неw Ёрк Магазине, Аугуст 11, 1975, п. 73
  10. ↑ „Наан - Дефинитион оф наан“. мерриам-wебстер.cом. Мерриам-Wебстер. Қаралди: 2015-йил 6-сентябр.
  11. ↑ Ҳаролд МcГеэ. Он Фоод анд Cоокинг. Сcрибнер. 2нд Эд, 2004.
  12. ↑ „Тҳе Индепендент - 404“. Тҳе Индепендент. 2022-йил 18-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 6-сентябр.
  13. ↑ „Ҳоw То Маке Наан Бреад“. видеожуг. 2015-йил 10-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 6-сентябр.
  14. ↑ „Бакинг wитҳ Эда: 'Наан' Индонесиан Флатбреад“. 2020-йил 26-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 2-сентябр.
  15. ↑ „Тҳис 1,000-Еар-Олд Чинесе 'Наан' Wас Онcе Cоокед ин а Ҳат, анд Ит'с Юммй“.
  16. ↑ „Уигҳур Нан wитҳ Cумин анд Онион Реcипе“.
  17. ↑ „Ҳаве Ёу Эвер Сеэн Уйгҳур Базаар Наан? Ит'с Со Флуффй анд Делиcиоус | ТРП“.
  18. ↑ „【近ごろ都に流行るもの】「カレーにナン」本場インド以上に普及・巨大化“ (2018-йил 27-июл).
  19. ↑ „インド人が驚く日本の｢ナン｣独自すぎる進化 | 食べれば世界がわかる！カレー経済圏“ (2019-йил 6-май).
  20. ↑ „日本のインド料理店のナンが大きい理由 | 雑学ネタ帳“.
  21. ↑ Нигелла. „НААН ПИЗЗА - Реcипес - Нигелла Лаwсон“. нигелла.cом. Қаралди: 2015-йил 6-сентябр.
  22. ↑ „Реcипес - Wегманс“. wегманс.cом. 2014-йил 1-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 6-сентябр. 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/19914441" dan olindi