Ziyosfera

Nashid

Нашид-نشيد (арабча : бирликда нашīд, кўпликда أناشيد анāшīд, маъноси: “қўшиқлар”) — исломдаги маълум бир услуб ёки анъанага кўра, мадҳиялар билан қисман мос тушадиган, капелла ёки чолғу асбоблари билан айтиладиган вокал мусиқа асари.

Нашидлар бутун ислом оламида машҳур. Нашиднинг матни одатда ислом э'тиқодлари, тарихи ва динига, шунингдек, ҳозирги воқеаларга ишора қилади.[1]

Мусиқа асбоблари бо'йича олимлар фикри

Ба'зи уламолар, ҳадисда мусиқа асбобларидан фойдаланиш со'зсиз ман этилганлигини та'кидлайдилар . То'ртта асосий мазҳабнинг асосчилари - исломий тафаккур мактаблари ва бошқа ко'плаб таниқли олимлар мусиқа асбобларининг қонунийлиги ва улардан фойдаланиш ҳақида баҳслашдилар. Жумладан, Абу Ҳанифа раҳимаҳуллоҳ ё'налишига асосланган Ҳанафий мазҳабига кўра, бирор кишининг одамларни Аллоҳнинг зикридан чалғитиш учун чолғу чалаётгани ма’лум бўлса, унинг гувоҳлиги қабул қилинмайди. Мусиқа жоиз эмас. 

Сунний мазҳабида кенг э’тироф этилган“ Саҳиҳ ал-Бухорий ” саҳиҳ ҳадислар китобида мусиқа асбоблари ва қо'шиқ айтиш ҳақида ко'плаб ҳадислар келган.Оиша айтдилар:

Икки кичик ансорий қиз ёнимда ансорларнинг Буас куни ҳақидаги қиссаларини куйлаётган пайтда Абу Бакр уйимга келди. Қизлар қо'шиқчи эмас эдилар. Абу Бакр норозилик билан дедилар: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг уйларида шайтоннинг чолғу асбоблари. !" Бу ҳайит куни содир бо'лди ва Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Эй Абу Бакр! Ҳар бир миллатнинг о'з ан'анаси бор ва бу бизнинг ан'анамиздир"[2]

Имом Г'аззолий каби ко'плаб тарихий ислом олимлари, агар қо'шиқлар ҳаромни тарг'иб қилмаса, чолг'у асбобларидан фойдаланиш мумкинлигини айтишган.[3]

Замонавий талқинлар

Нашид сан'аткорларининг янги авлоди о'з сан'атида турли хил мусиқа асбобларидан фойдаланади. Ко'пгина янги нашид сан'аткорлари араб бо'лмаганлар ва турли тилларда куйлашади. Ба'зи нашид гуруҳлари - Нативе Деэн, Оутландиш ва Раиҳан. . Бошқа таниқли нашидчиларлар: Аҳмад Букҳотир, Юсуф Ислом (илгари Cат Стивенс номи билан машҳур), Сами Юсуф, Жунаид Жамшед, Маҳер Зайн, Харрис Ж, Сиэдд, Ҳумоод АлКҳудҳер, Ҳамза Намира, Атиф Аслам, Раэф, Месуд Куртишарнс, Даw, Зайн Бҳикҳа ва Мишари Рашид Ал-Афаси .

Ҳиндистон яриморолида жойлашган Қавали урду тилида со'злашувчилар орасида ма'навият ваисломий муносабатлари билан машҳур. Айтишларича, Бҳуллай Шоҳ, Кабир Сингх, Баба Фарид ва бошқалар каби ко'плаб руҳонийлар ислом хабарини Панжоби, Сараики ва Урду тилларида тарқатган.

Қавалининг буюк усталари Устод (о'қитувчи ва тарбиячига ҳурмат билан мурожаат қилиш шакли) Нусрат Фотеҳ Али Хон ва Раҳат Фатеҳ Али Кҳан деб айтилади. 

Нашид сан'аткорлари бутун дунё бо'йлаб мусулмон томошабинларини о'зига жалб қилади ва исломга ё'налтирилган танловларда (масалан, Мавлид), конференсияларда, концертларда ва шоуларда, шу жумладан ИСНАда чиқишлари мумкин.[4] Нашеэд Бай каби бошқа сан'аткорлар ва ташкилотлар нашидда асбоблардан фойдаланиш о'рнига, асбобларсиз, матннинг о'зини нашид шаклида айтишни тарг'иб қилмоқдалар.

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ Раудвере, Cатҳарина. Суфисм Тодай: Ҳеритаге анд Традитион ин тҳе Глобал Cоммунитй. И. Б. Таурис, 15 Жануарй 2009 — 76-бет. ИСБН 9781845117627. Қаралди: 2014-йил 6-январ. 
  2. ↑ Саҳиҳ ал-Букҳари 952 (Боок 13, Ҳадитҳ 4); Энглиш транслатион ат ҳттпс://суннаҳ.cом/букҳари:952.
  3. ↑ „Wҳат ис тҳе рулинг cонcернинг Мусиc?“. Дар ал-Ифта ал-Мисрийяҳ. 2021-йил 23-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 29-июн.
  4. ↑ „Исламиc Мусиc Фор тҳе Неw Генератион“. Аҳмед Букҳатир.cом (2017-йил 4-июл). — „Ёунг Муслим сингерс аре доинг жуст тҳат wитҳ Исламиc сонгс cаллед “Нашеэдс”“. 2021-йил 4-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 17-март.

Адабиётлар

  • Тибон, Жан-Жак, Иншад, тарих, фикр ва маданиятда Аллоҳнинг пайг'амбари Муҳаммад ҳақида энсиклопедияси (2 жилд.), C. Фицпатриcк ва А. Wалкер томонидан таҳрирланган, Санта Барбара, АБC-CЛИО, 2014, Вол. И, пп. 294–298.|ИСБН]] 1610691776
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/19914441" dan olindi