Nefela
Нефела (қадимги юнонча: Νεφέλη) — қадимги юнон мифологиясидаги персонаж[1]. Унинг номи сўзма-сўз „қора булут, булут“ (лат. Небула) деган маънони англатади ва у ушбу метеорологик ҳодисани ўзида мужассам этган.
Зевс, Олимпда худоларнинг таомига таклифнома билан лапифларнинг фессалия қабиласининг шоҳи Ихионни ҳурмат қилганда, у унинг хотини Герага тегачоғлик қилишга жур’ат этди. Иккита талқин мавжуд: биринчисида Зевс унга Гера ўрнига унинг булутдан образини (ёки шахслантирилган булут) — маъбуда Нефела (юнон. булут) беради[2]; иккинчисида булут Зевснинг буйруғи билан Гера томонидан юборилган.
Нефела ва Иксион ўртасидаги боғлиқликдан, ҳамма томонидан рад этилган даҳшатли Кентавр туғилди, ундан Магнесия тойчоқлари кўп насл туғади.
Фессалия афсоналарига кўра, Нефела уни Пелефрония (Пелефрон — Фессалиядаги водий, у ерда лапифлар яшаган[3][4]) ғорида туғган[5]. Онаси Кентаврга Геракл билан жангда ёрдам бериб, кучли ёмғир ёғдиради[6].
Кейинчалик Нефела Беотиядаги Минийлар қабиласининг шоҳи Атамантнинг (Афамант) хотини бўлди ва ундан Фрикс ва Геллани туғади[7]. Нефела ва Атамант ўртасидаги оилавий низо эри унга Ино билан ҳиёнат қилишига олиб келди. Ино Атамантни тўнғич фарзанди Фриксни ўлдиришга кўндира бошлади. Фарзандларини Атамантнинг маъшуқасининг нафратидан қутқариш учун Нефела уларга сеҳрли олтин жунли қўчқорни юборади, у болаларни Колхидага олиб кетди. Қочиш пайтида Гелла вафот этди — бўғоз сувларига тушиб, чўкиб кетади, кейинчалик у Геллеспонт (Гелла денгизи; замонавий Дарданел) номини олади. Фрикс Колхидага етиб борди ва у ерда сеҳрли қўчқорни қурбон қилди. Кейинчалик, аргонавтлар бу қўчқорнинг териси учун юриш бошладилар[8]. Нефела Эринийни Инога[9] юборди ва олтин жунли Қўйни буржлар[10] орасига жойлаштирди.
Ферекиднинг сўзларига кўра, Кефал уни ов пайтида чақирган[11].
1897-йилда кашф этилган астероид (431) Нефела Нефеле номи билан аталган.
Манбалар
- ↑ Мифи народов мира : В 2 т. / Гл. ред. С. А. Токарев. — М.: Останкино, Сов. энсиклопедия, 1991—1992. — Т. 2. — С. 213.
- ↑ Лукиан. Разговори богов 6, 4.
- ↑ „Буколики. Георгики. Энеида - читать бесплатно онлайн полную версию книги (ч. нотес)“. фб2.топ. 2021-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 20-август.
- ↑ „Вергилий. Георгики. Книга ИИИ.“. анcиэнтроме.ру. 2021-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 20-август.
- ↑ Лукан. Фарсалия ВИ 387.
- ↑ Диодор Сицилийский. Историческая библиотека ИВ 12, 6.
- ↑ Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека И 9, 1.
- ↑ Мифи Древней Гресии: Словар-справочник. — ЭдwАРТ, 2009.
- ↑ Нонн. Деяния Диониса Х 97.
- ↑ Гигин. Астрономия ИИ 20, 1.
- ↑ Схолии к Гомеру. Одиссея ХИ 321 // Комментарий Д. О. Торшилова в кн.: Гигин. Мифи. — СПб, 2000. — С. 228.