Ziyosfera

Nureddin Bey

Нуреддин Бей, Нур Софу ёки Нур Суфи — Караманоğулларı жамоасига 1250-1256-йилларда бошчилик қилган, Караманоğулларı беклигининг асосчиси Керимüддин Караман Бейнинг отаси[1].

Нуреддин Бей
Караманоğулларı беки
Салтанат 1250-1256
Ўтмишдоши лавозимга асос солинди
Давомчиси Керимüддин Караман Бей
Туғилиши ?
Вафоти 1256-йил
Уй Караманоğулларı
Дини Сунни Ислом

Караманоğулларı ўғуз туркларининг Салур ёки Афшар қабиласига мансуб эканлиги ёки ундай эмаслиги тарихчилар томонидан кўп тортишилган мавзу ҳисобланади. Лекин тортишувлар натижасида бекларнинг Салур қабиласи Караманли гуруҳига оид эканлиги[2], бекликнинг аҳолиси эса Афшар қабиласиданлиги қабул қилинган. Ушбу Афшар қабилалари бугунги Туркманистон ҳудудларида истиқомат қилишган бўлиб, мўғулларнинг зулмидан қочиш учун катта эҳтимол билан 1228-йилда Онадўлига кўчиб боришган. Кўчиб келган қабила Кўния султонлиги султони Алоуддин кайқубод томонидан илиқ қаршиланган ва Эрменек (ҳозирги Караман вилояти) ҳудудларига жойлаштирилган. Баъзи тарихчилар фикрларига кўра, дастлаб Нуреддин Бей Эрменек ва шимолдаги Салжуқий шаҳарлари ўртасида кўмир савдоси билан шуғулланган. Аммо у кўп вақт ўтмай Бобо Ишоқ бошлаган Бобоийлар қўзғолонида етакчилардан бири сифатида қатнашди. У шунингдек, Эрменек атрофидаги кўплаб кичик аҳоли пунктларини эгаллаб, келажакдаги Караманоғлу Бейликнинг ўзагини ташкил қилади.

Караманоğулларıнинг оил шажараси шу кўринишдадир:

  1. Алан Ҳан[3]
  2. Şирван Ҳан
  3. Кâл Ҳан
  4. Геленcâн Ҳан
  5. Алп Арслон
  6. İбраҳим Ҳан
  7. Садеддин Бей
  8. Нуреддин Бей[4]

Нуреддин Бей Бабаий тариқатига кириб суфий бўлганидан сўнг, исмининг „Нур“ қисмига „Суфи“ қўшилиб, Нур Суфи ёки Нур Софи дея танила бошланган. У 1256-йиллар атрофида вафот этганлиги тахмин қилинади. Унинг мақбараси Мерсин вилоятидаги Деğирменликда жойлашган. Унинг вафотидан сўнг, Караманоğулларı жамоасига ўғли Керимüддин Караман Бей] бошчилик қилди ва Караманоğулларı беклигига асос солди. Нуреддин Бейнинг яна иккита ўғли бўлиб, улар Зайн ал-Ҳадждж (1262-йилда Изз ал-Дин Кайкаус томонидан Рукниддин Кайкубадга қарши урушда вафот этган) ва Бüнсуздир.

Манбалар

  1. ↑ Фарук Сüмер, „Караманоğулларı“, ТДВ Диянет İслам Ансиклопедиси, Анкара 2001, c. ХХИВ, с. 454-460.
  2. ↑ Месут Коман, Коня Ҳалкеви Кüлтüр Дергиси (Меcмуасı), Коня, 1936, Сайı: 2, Сайфа: 123
  3. ↑ Месут Коман, Коня Ҳалкеви Кüлтüр Дергиси (Меcмуасı), Коня, 1936, Сайı: 2, Сайфа: 124
  4. ↑ Şикâрî Караманнâме [Заманıн каҳраманı Караманîлер’ин тариҳи], Метин Сöзен, Неcдет Сакаоğлу, Караман Беледиеси Яйıнı, İстанбул, 2005, сф. 124
Ҳумкдорлик унвони
Ўтмишдоши:
лавозимга асос солинди 		Караманоğулларı беки
1250-1256 		Вориси:
Керимüддин Караман Бей 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/19914441" dan olindi