Ортнер синдроми кам учрайдиган юрак қон томир касаллиги синдроми бўлиб, юрак-қон томир тизими касалликларидан келиб чиқади такрорланувчи ларингеал нерв фалажига олиб келиши мумкин [1]. Биринчи марта 1897 йилда австриялик шифокор Норберт Ортнер (1865-1935) томонидан тушунтириб берилган.

Худди шундай механизм туфайли юзага келган дисфагия аорта дисфагияси (шундай қилиб мегалатриэнсис десфагия деб аталади) ёки субклавикуляр артерия аберрансиясида дисфагия лусория деб аталади. Қайталанувчи ларингеал нервнинг сиқилиши туфайли овознинг хириллашига олиб келиши мумкин ва бу эса митрал стенознинг белгиси бўлиши мумкин. Иккинчи Ортнер синдроми, Ортнер синдроми ИИ, қорин бўшлиғи ангинасини англатади.

Сабаблари

Чап қайталанган ларингеал нерв фалажига (ЛРЛН) шубҳа қилинганида, унинг пайдо бўлиш частотаси паст бўлганлиги сабабли, овоз хириллашнинг кўпроқ учрайдиган сабаби деб ҳисоблаш мумкин.

Кардиовокал яъни юрак-қон томир синдромини кўриб чиқаётганида, энг кўп учрайдиган асосий сабаб митрал стеноз туфайли чап атриумнинг кенгайиши яъни чап бўлмача кенгайиши, аммо бошқа сабаблар, жумладан, ўпка гипертензияси, [2] торакал аорта аневризмаси, кенгайган о'пка артерияси [3] ва аберрант субклавикуляр артерия синдроми ҳақида хабар берилган. асабни сиқиш[4].

2-расм: Ушбу расмда аорта дисексиясининг уч хил тури кўрсатилган.
3-расм: Аортанинг (4) ўпка артериясига (5) нисбатан кўриниши.

Юрак-қон томир касалликлари сабабларининг баъзи мисоллари:

Диагностика

Айниқса прогрессив ривожланиб борувчи касалликлар билан оғриган беморларда овознинг хириллашини мумкин бўлган юрак-қон томир сабабларини ҳисобга олиш керак. Шубҳа туғилгандан сўнг, ларингоскопия қилиш чап қайталанган ларингеал нервнинг шикастланишини аниқлашнинг биринчи босқичидир[5]. Имтиҳон қуйидагиларни ўз ичига олади:

  • Аспирация хавфини баҳолаш учун ютишни текшириш (озиқ-овқат қизилўнгач ўрнига трахеяга тушиши).
  • Тўлиқ бўлмаган вокал корднинг ёпилишини истисно қилиш учун нафас олиш тести.
  • Овоз сифати [6].

Тарихи

Овознинг хириллаши ҳамда юрак анатомик патологияси ўртасидаги бу ўзаро боғлиқликни биринчи марта доктор Норберт Ортнер томонидан 1897-йилда митрал қопқоқ стенозидан иккиламчи чап атриял катталашган учта беморда чап такрорий ларингеал асаб фалажини (ЛРЛН) кузатганидан кейин тасвирланган.[7] Шундан буён Ортнер синдромининг таърифи юрак этиологияси билан чап қайтувчи ларингеал нерв фалажининг барча муҳим бўлган сабабларини ўз ичига олиш учун кенгайтирилиб борилмоқда.

Манбалар

  1. ↑ "Ортнер'с сйндроме: а радиологиcал диагносис.". Тҳе Улстер Медиcал Жоурнал 71 (1): 55–6. Май 2002. ПМИД 12137166. ПМC 2475354. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=2475354. 
  2. ↑ "Ортнер сйндроме анд ҳаэмопҳилиа". Ҳаэмопҳилиа 11 (5): 548–51. Септембер 2005. дои:10.1111/ж.1365-2516.2005.01140.х. ПМИД 16128901. 
  3. ↑ „Митрал Стеносис“. Мерcк Мануал. Мерcк Мануал. Қаралди: 2015-йил 19-апрел.
  4. ↑ "Ортнер'с Сйндроме анд Эндолуминал Треатмент оф а Тҳораcиc Аортиc Анеурйсм: А Cасе Репорт". Васcулар анд Эндовасcулар Сургерй 40 (1): 75–78. Жануарй 2006. дои:10.1177/153857440604000111. ПМИД 16456610. 
  5. ↑ "Cардиовоcал Сйндроме: А Сйстематиc Ревиэw". Ҳеарт, Лунг анд Cирcулатион 17 (1): 1–4. Фебруарй 2008. дои:10.1016/ж.ҳлc.2007.04.007. ПМИД 18055261. 
  6. ↑ "Эвалуатинг ҳоарсенесс: кеэпинг ёур патиэнт'с воиcе ҳеалтҳй.". Америcан Фамилй Пҳйсиcиан 57 (11): 2775–82. Жуне 1998. ПМИД 9636340. ҳттпс://арчиве.орг/детаилс/сим_америcан-фамилй-пҳйсиcиан_1998-06_57_11/паге/2775. 
  7. ↑ Ортнер Н. (1897). „Реcуррент нерве палсй ин патиэнт wитҳ митрал стеносис.“ Wиэн Клин Wоченсчр. 1897;10:753-755. [ин Герман]).