Papilio brevicauda
Папилио бревиcауда, қисқа думли махаон ёки **қисқа думли қалдирғочдум** — Папилионидаэ оиласига мансуб Шимолий Америка капалак тури.
| Папилио бревиcауда | |
|---|---|
 Эллистон, Неwфоундланд анд Лабрадор | |
Илмий таснифлаш | |
| Олам: | Ҳайвонлар |
| Тип: | Бўғимоёқлилар |
| Синф: | Ҳашаротлар |
| Туркум: | Тангачақанотлилар (Лепидоптера) |
| Оила: | Папилионидаэ |
| Кенжа оила: | Папилионинаэ |
| Уруғ: | Папилио |
| Бинар номи | |
|
''Папилио бревиcауда'' (Саундерс, 1869) | |
| Муҳофаза ҳолати | |
| Г4 | |
| Муҳофаза тизими | |
| ТНC | |
 | |
Тавсифи
Қисқа думли қалдирғочдум ташқи кўринишидан эркак Папилио полйхенес турига жуда ўхшайди, бироқ унинг қанот думчалари қисқароқ ва олдинги қанотларининг учи юмалоқроқ бўлади. Қанотларнинг устки томонидаги сариқ доғлардан ташкил топган тасма кўпинча тўқ сариқ рангга мойил бўлади, бироқ ареалининг ғарбий қисмида бу хусусият камроқ кузатилади[1].
Яшаш муҳити
Бу капалак асосан денгизбўйи лигустикуми (Лигустиcум сcотиcум)да кўпаяди ва личинкалари учун озиқа бўладиган ўсимликлар ўсадиган океан соҳилларига жуда яқин жойларда учрайди. Айниқса, денгизбўйи лигустикуми ва Апиаcеаэ оиласига мансуб ўсимликлар ўсадиган қирғоқ бурунлари ҳамда очиқ ҳудудларни хуш кўради. Озиқа ўсимликлари қаторига сигир петрушкаси (Ҳераcлеум туркумига мансуб турлар) ва ангелика (Ангелиcа атропурпуреа) киради. Кучли учувчи капалак бўлгани сабабли шамолли ҳудудлар унинг тарқалиши учун жиддий тўсиқ ҳисобланмайди[2].
Учиш даври
Қисқа думли қалдирғочдум одатда июн ойининг ўрталаридан июлгача фаол учади[3].
Ҳаёт сикли
Эркаклари урғочиларни тепаликлар ва баландликларда кутиб излайди. Урғочилари тухумларини озиқа ўсимликларининг баргларига биттадан қўяди. Тухумлари дастлаб крем рангида бўлиб, кейинчалик қизғиш-жигарранг ҳалқа ҳосил қилади.
Личинкаси оч яшилдан крем-яшилгача бўлган рангда бўлиб, тана бўғимлари орасида қора тасмаларга эга. Ушбу қора тасмаларда сариқ доғлар мавжуд; Cапе Бретон ороли ҳудудида бу доғлар тўқ сариқ рангда бўлиши мумкин. Ғумбак яшил ёки қора-жигарранг рангда бўлади. Ғумбак қишлаш даврини шу ҳолатда ўтказади[3].
Тур одатда йилига бир авлод беради, айрим ҳолларда эса иккинчи қисман авлод ҳам ривожланиши мумкин[1].
Озиқа ўсимликлари
Қисқа думли қалдирғочдум личинкалари фойдаланадиган асосий озиқа ўсимликлари:
- Ангелиcа атропурпуреа
- Денгизбўйи ангеликаси — Ангелиcа луcида
- Селдерей — Апиум гравеоленс
- Хитой кониоселинуми — Cониоселинум чиненсе
- Сабзи
- Сигир петрушкаси — Ҳераcлеум ланатум
- Денгизбўйи лигустикуми — Лигустиcум сcотиcум
- Пастернак — Пастинаcа сатива
- Петрушка
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 Жим П. Броcк ва Кенн Кауфман (2003). Буттерфлиэс оф Нортҳ Америcа. Ҳоугҳтон Миффлин, Неw Ёрк, НЙ. ИСБН 0-618-15312-8
- ↑ „Cанадиан Биодиверситй Информатион Фаcилитй (CБИФ)“ (2021-йил 14-декабр). Қаралди: 4 сентабр 2026.
- ↑ 3,0 3,1 Жамес А. Сcотт (1986). Тҳе Буттерфлиэс оф Нортҳ Америcа. Станфорд Университй Пресс, Станфорд, CА. ИСБН 0-8047-2013-4
Ҳаволалар
- Шорт-таилед Сwаллоwтаил — Буттерфлиэс оф Cанада