Пиҳелштайнер (олмонча: Пичелстеинер ), шунингдек, Пиҳелстеинер айнтопф (Пичелстеинер Эинтопф), Пиҳелстеин гўшти (Пичелстеинер Флеисч) ва Бисмарк рагуси ― ҳар хил турдаги гўшт ва сабзавотлардан одатий Бавария рагу, қуюқ шўрва ёки айнтопф.

Этимология

Бир версияга кўра, Граттерсдорф меҳмонхонаси эгаси Аугуста Wинклер рецепти билан дастлаб Бавариянинг Кирчберг им Валд шаҳридан кириб келди. У 1871-йилда вафотигача Граттерсдорфдаги меҳмонхонани бошқарган. Рагу, эҳтимол, Бавария ўрмонидаги Бюхелштейн тоғи шарафига номланган бўлиб, у ерда 1839-йилдан бери ўрмон ўтлоқида Бухелштейн фестивали нишонланарди. Ушбу қисқа вақтда тайёрланадиган иссиқ таом у ерда жуда машҳур эди. 1879-йилда, фестивалнинг 40-йиллиги муносабати билан, Бюхелштейн таомини „очиқ ҳавода тайёрлаш“ „одатий“ деб ҳисобланган. Бавария ўрмони аҳолисининг шевасида ü и каби талаффуз қилинади, Бюхелштайнер эса Пиҳелштайнер деб ёзилади.

Шу билан бирга, Реген шаҳри аҳолиси анъанага кўра 1874-йилдан бери ҳар йили черковни муқаддаслаш душанба куни Пичелштейн кечки овқатига йиғилиб, Пиҳелштейн байрамини нишонлашди. Афсонага кўра, 1742-йилда Регендаги Wиэшоф тавернасини сақлаган деҳқон аёл Тренcк пандураларини у ерда жойлаштирган. Унда фақат карам ва лавлаги (картошка ҳали танилмаган эди) ва гўштни оловда илгакка осилган катта қозонда (маҳаллий „пиҳел“) билан бирга пиширган эди. Ёввойи пандураларга таом ёқди ва улар тинчгина кетишди. Тадқиқотчи ва ёзувчи Макс Пеинкофер бу назарияни „бемаъни даъво“ ва „ўйлаб топилган афсона“ деб таърифлаб, бу номнинг келиб чиқишини Бюхелштейн фестивали билан аниқ боғлади[1]. Бироқ, бу мавзу бўйича ҳақиқатан ҳам муҳим иқтисодий ва географик таҳлил йўқ[2].

Афсонага кўра, Отто фон Бисмарк 1893-йилда Бавариянинг Бад Киссинген курортида таътил пайтида, бу шўрвани татиб кўрди ва унга жуда ёқиб тушди, ўшандан бери бу таом ўзининг иккинчи номини олди — Бисмарк рагуси. 1894-йилда Пиҳелстеинер рецепти илк бор Линдауэрнинг ошхона китобида пайдо бўлди[3]. Бугунги кунда уни немис рецептларининг барча тўпламларида топиш мумкин. Немис журналисти, муҳаррири ва ёзувчиси Роланд Гöк уни дунёдаги юзта машҳур рецептлардан бири деб атади[4][5].

Тайёрланиши

Мол гўшти, чўчқа гўшти ёки қўй гўшти қовурилади. Кейин сковородага сабзавотлар қўшилади: тўғралган картошка, сабзи ва петрушка, карам, чизиқлар ва бўлакларга кесилган парей пиёзи, саримсоқ, зираворлар қўшиш ҳам мумкин. Барчасининг устига булён қуйилади ва қайнатилади. Свабияда булёндан олинган суяк илиги тайёр шўрвага қўшилади ёки тайёр шўрвага қўшимча сифатида мархамат қилади. Рагунинг кўриниши одатда жуда қуюқ бўлади. Оддий тайёрланиши туфайли Пиҳелстеинер кўпинча оммавий таом учун тайёрланади.

Манбалар

  1. ↑ Мах Пеинкофер: Бüчелстеинерфест унд Бüчелстеинерфлеисч, ин: Дер Бруннкорб, 1977, С. 193
  2. ↑ Улрич Пиэтрускй: Дер Баерисче Wалд — Им Флуге неу энтдеcкт, 1985, С. 60
  3. ↑ Wиэ Геричте зу иҳрен Намен камен: Пичелстеинер
  4. ↑ Пичелстеинер. Диэ Суппе диэ гесунд мачт!
  5. ↑ „Рагу Бисмарка или Пихельштайнер“. 2020-йил 23-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 24-феврал.

Адабиётлар

  • Маркина Л. Г. ПИCҲЕЛСТЕИНЕР „ПИХЕЛШТАЙНЕР“ // Култура Германии: лингвострановедческий словар / под общэй редаксиэй проф. Н. В. Муравлёвой. — М.: АСТ, 2006. — С. 759. — 1181 с. — 3000 экз. — ИСБН 5-17-038383-5.
  • Эрҳард Горйс. Пичелстеинер Флеисч // Дас неуэ Кüченлехикон. Вон Ааченер Принтен бис Зwисченриппенстücк. — Мüнчен: Деуцчер Тасченбуч Верлаг, 1997. — С. 401. — 599 С. — ИСБН 3-423-36008-9.
  • Эcкҳард Супп. Пичелстеинер // Wöртербуч Кочкунст: Вон Амусе-Боуче бис Зиэрсчнеэ. — Маннҳеим: Дуденверлаг, 2011. — С. 94. — 128 С. — ИСБН 978-3-411-70392-0.
  • Чарлес Синcлаир. Пичелстеинерфлеисч // Диcтионарй оф Фоод: Интернатионал Фоод анд Cоокинг Термс фром А то З. — Сеcонд Эдитион. — Лондон: А & C Блаcк, 2004. — П. 439. — 632 п. — ИСБН 978-1-4081-0218-3.

Ҳаволалар