Planck davri
Планк даври — космологик назарияга биноан, олам эволюциясининг портлашдан кейинги энг биринчи даври ҳисобланади. Ушбу давр нолдан (яъни портлаш рўй берган вақтдан) с гача бўлган вақтни ўз ичига олади. Ушбу даврда, тахминан 13,8 млрд йил олдин материя Планк энергияси ( ГеВ), Планк радиуси (м) , Планк температураси (10 К) ҳамда Планк зичлиги (г/см) га эга бўлган.
Оламнинг ўлчами жуда кичик бўлганлиги туфайли, гравитация кучлари қолган фундаментал таъсир кучлари билан бирлаша олган. Натижада гравитациянинг квант эффектлари қолган физик таъсирлашув кучларидан устунлик қилган. Бироқ температура ва зичликнинг ҳаддан ташқари катта қийматга эга эканлиги туфайли, симметрия бузилган, натижада гравитацион таъсир қолган фундаментал таъсир кучларидан ажралиб қолган.
Замонавий космология назарияси бўйича Планк давридан сўнг, олам ривожланишининг иккинчи фазаси — Буюк Бирлашиш Даври бошланган. Ундан сўнг эса Космик инфлация даври бошланган. Ушбу даврда қисқа вақт ичида оламнинг ўлчамлари жуда тез ўзгарган, яъни кенгайган.
Шунингдек ўқинг
Манба
- Морисон Иан, А Жоурней Тҳроугҳ тҳе Универсе: Грешам Леcтурес он Астрономй исбн=978-1-107-07346-3 Cамбридге, УК, Cамбридге Университй Пресс
- Мукҳанов Виатчеслав, Пҳйсиcал Фоундатионс оф Cосмологй, Cамбридге, УК, Cамбридге Университй Пресс исбн=978-0-511-79055-3
- Петтер Патриcк, Басиc Кноwледге оф Астропҳйсиc: А Неw Wай, Берлин, эпубли ГмбҲ исбн=978-3-8442-7203-1 оcлc=863893991
Бу мақола бирорта туркумга қўшилмаган. Илтимос, мақолага алоқадор туркумлар қўшиб ёрдам қилинг. (Апрел 2024) |