Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Quokka

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Қуокка (/ˈкwɒкə/) (Сетоних брачюрус) — уй мушуклари ўлчамида бўлган кичик макропод. Қуокка сэтоних жинс вакилларининг ягона аъзоси ҳисобланади. Макроподлар оиласининг бошқа марсупаллари (кенгуру ва wаллабилар) сингари, қуокка ўсимлик билан озиқланади ва асосан тунда фаол бўлувчи ҳайвонлар сирасига киради[1].

Қуоккалар Австралиянинг жануби-ғарбий қисмидаги кичик ҳудудларда истиқомат қилади. Улар асосан Ғарбий Австралия қирғоғида жойлашган кичик оролларда, айниқса, Перт ва Албания яқинидаги оролларида кўп учрайди. Перт ва Албанй ўртасидаги ўрмон ва қирғоқларда қуоккаларнинг алоҳида бўлиб яшайдиган турлари мавжуд. Кичик колоналарда бўлса жониворларни ҳимоя қилиш ҳудудларида сақланувчи, йўқ бўлиб кетиши эҳтимоли бўлган, Гилберт потороо ҳайвони билан биргаликда яшайди[2].

Тавсифи

Қуокка 2,5 дан 5,0 килограммгача оғирликда ва 40 дан 54 смгача узунликда, думи 25 дан 30 смгача (9,8 дан 12 инч) бўлади, бу кўрсаткичлар макроподлар учун жуда қисқа ва кам ҳисобланади. Қуоккалар жуссаси ихчам, орқа оёқлари яхши ривожланган ва спирал қулоқли ҳайвондир. Ҳозирги кундаги қуоккалар ўзининг ўтмишдаги аждодларидан фарқ қилади, тарихда улар кўпинча дарахтларга тирмашиб яшаган. Ҳозиги кунга келиб эса асосан ернинг қуруқлик қисмида истиқомат қилади[3]. Жуссасининг кичиклиги сабаб қуоккалар 1,5 метргача бўлган кичик дарахтларга тирмашиб чиқишлари мумкин[4]. Уларнинг юнги қалин ва тўқ жигарранг кўринишда бўлади. Қуоккалар ўртача 10 йил яшайди[5]. Кун давомида эса Акантҳоcарпус преиссиида ухлайди[6].

Қуоккалар жинсий алоқа тизимига эга бўлиб, ҳомиладорлик давридан бир ой ўтгач, битта жоэй (бола) туғади[7]. Урғочилар йилига икки марта ва умри давомида 17 га яқин жоэй туғиши мумкин[5]. Жоэй онасининг халтасида олти ой яшайди. Халтадан чиққанидан сўнг жоэйлар икки ой давомида она сути билан озиқланади ва туғилганига 8 ой бўлганида сутдан чиқади[5]. Урғочи қуоккалар 18 ой ичида жинсий томонлама етук бўлади[8]. Урғочи қуоккалар халтасида жоэй бор ҳолида йиртқич ҳужумига учраса боласини ерга ташлаб қочади, жоэй бўлса йиртқич эътиборини тортиш учун овоз чиқаради[9].

Номланиши

Қуоккалар оиласи

„Қуокка“ сўзи аслида Ноонгар тилидан келиб чиққан бўлиб, асил кўриниши гwага бўлганлиги ҳақида эҳтимоллар мавжуд[10]. Бугунги кунда Ноонгар халқлари уларни бан-гуп, бунгеуп ва қуак -а деб аташади[11][12].

1658-йили Голландиялик денгизчи Самуэл Волкерцзоон оролда „ёввойи мушук“ни кўргани ҳақида ёзган[13]. 1696-йилда Голландиялик тадқиқотчи Виллем де Вламинг уларни йирик каламушлар деб атаган ва шундан кейин Ваджемуп ороли номини 'т Эйландтът Роттенестга ўзгартирган, янги ном голланд тилида „каламуш уяси“ деган маънони англатган[14][15]. Вламингх дастлаб уларни „жуда катта каламушлар“ сифатида тасвирлаган эди[16].

Экология

Плейстоцен даврида қуокклар кўпроқ бўлган ва очиқ ландшафтларда яшаган. Европаликлар Австралияга келишганида экипаждаги баъзи йўловчилар қуоккаларни овлашни бошлашган. Охир-оқибат қуоккалар ўз турар жойларини ўзгартиришга мажбур бўлган. Асосан йиртқичлар кам, ўсимликлар кўп бўлган ороллар, ўрмонларга жойлашишган[17]. Кейинчалик Қуоккалар Ғарбий Австралиянинг жануби-ғарбий қисмида кичик жамоаларда тарқоқ ҳолда яшашни бошлашган. Ротнесстда ёввойи мушуклар ва қизил тулкилар кам бўлганлиги учун қуоккалар шу ҳудудда кўпроқ учрайди[18]. Одамлар ва нисбатан катта ҳайвонлардан ҳимояланиш учун тиканли Аcантҳоcарпус ўсимликлари ухлаш учун Қуоккалар учун севимли бошпана бўлиб хизмат қилади[19]. Бундан ташқари Қуоккалар дарахтларга чиқиш қобилиятига ҳам эга[20].

Озиқланиши

Кўпгина макроподлар сингари, қуокалар ўсимликлар билан озиқланади, жумладан ўтлар, барглар билан. Тадқиқотларда гулхайридошлар оиласининг кичик бута турларидан бўлган Гиченотиа ледифолиа ўсимлиги қуоккаларнинг севимли озуқаларидан бири эканлигини аниқланган[21]. Роттнест оролининг ташриф буюрувчиларига қуоккаларга ҳеч нима бермасликлари таъкидланади, чунки инсон танаввул қилувчи овқатларнинг кўп қисми қуокка соғлиғи учун жиддий хавф келтириб чиқариши мумкин[22]. Роттнест оролида чучук сув жуда танқис бўлганлиги сабаб қуоккалар чанқоқни асосан ўсимликларни ейиш билан қондиришади. Қуокалар асосан йилига 600 мм (24 ин) ёки ундан ортиқ ёмғир ёғадиган жойларда яшайди[23].

Тарқалиши ва сони

Файл:Қуокка И гнангарра 100121.wебм Мустамлакачилар ўрнашиб олиш даврида қуокка жуда кенг тарқалган ва кўп бўлган, унинг тарқалиши Ғарбий Австралиянинг жануби-ғарбий қисмидаги тахминан 41.200 км2 (15.900 квадрат миля) майдонни, шу жумладан иккита денгиз ороллари, Балд ва Роттнестларни қамраб олган. 1992-йилга келиб, 20-асрда қуоккалар сони кескин камайиб кетганидан сўнг, уларнинг материкдаги тарқалиши 50% дан кўпроққа қисқариб, тахминан 17,800 км2 (6,900 м²) майдонни ташкил қилган[24].

Кичик океан оролларида сон жиҳатидан кўп бўлишига қарамай, қуоккалар ҳимояга муҳтож бўлган. Ҳудудларда қизил тулки, мушук, ит каби ҳайвонлар кўп бўлганлиги қуоккалар ҳаётини хавф остида қолдирган. Қишлоқ хўжалиги ва турар жойлар қурилишининг кўпайиши қуоккалар яшаши учун тўғри келадиган майдонларнинг қисқаришига олиб келган[25].

Материкда тахминан 4000 та қуокка истиқомат қилади. Уларнинг деярли барчаси 50 тадан бўлиб жамоа ҳосил қилган ҳолда турли ҳудудларда яшайди. Фақатгина битта гуруҳдагина 700 тадан ортиқ қуокка бирга истиқомат қилади, уларнинг яшаш жойлари Наппан ва Дания ўртасидаги ўрмонлар ҳисобланади[26][27]. 2015-йилда Нортҳcлиффе яқинидаги ўрмонда кучли ёнғин содир бўлаган ва натижада 500 та қуокка зарар кўрган. Тадқиқотларга кўра уларнинг 90% ҳалок бўлган[28].

2007-йилда Роттнест оролидаги қуоккалар сони 8000 дан 12000 гача бўлган. Илонлар – Роттест оролида қуоккаларга хавф туғдирадиган ягона йиртқич ҳисобланади. Кичик Бал оролида бўлса қуоккалар учун зарар етказадиган ҳеч қандай йиртқич ҳайвон йўқ ва ҳудуддаги қуоккалар сони 600-1000 тани ташкил қилади. Ёз фаслининг охирларига келиб Роттестда қуоккалар сони камайишни бошлайди, бунга сабаб эса ўсимликлар барглари қуриши ва сув миқдорининг кескин пасайишидир.

Қуоккалар сони 1930-йилдан 1990-йилгача бўлган даврда кескин камайиб кетган. Натижада уларнинг тарқалиш тезлиги кескин тушиб кетган ва бу тенденсия бугунги кунга қадар давом этиб келмоқда[29]. Ҳозирги кунда уларнинг сони жуда камлиги ҳисобига фақатгина Перт ороли ўрмонларидагина қуоккаларни учратиш мумкин.

Муҳофаза қилиш

Тўлиқ йўқ бўлиб кетиш эҳтимоли паст бўлишига қарамай қуоккалар ҳимояга муҳтож ҳайвонлар сирасига киради. Австралияда иқлим ўзгаришига қараб ландшафт ҳам ўзгаради, аммо қуокка учун маълум ўсимликлар сақланиб қолиши уларнинг озиқланиши ва ҳимояланиши учун жуда муҳим. Қуоккалар учун гулхайридошлар ўсимлиги тури асосий озуқа манбаи ҳисобланади. Куннинг энг иссиқ пайтларида бўлса қуоккалар ушбу ўсимликдан бошпана сифатида фойдаланишади[30]. Ҳудудда йиртқич ҳайвонлар бўлмагани сабабли қуоккалар учун асосий таҳдид иқлим ўзгариши бўлади. Тадқиқотларда қуоккаларнинг 700мм дан 1000мм гача ёмғир ёғадиган ҳудудларда яшаши аниқланган, аммо ҳудудлардаги бу кўрсаткичлар вақт ўтгани сайин камайиб бормоқда ва у ерларда яшаш қуокка учун бир мунча қийинчиликларни келтириб чиқариши мумкин[31][31][32].

Инсонлар билан алоқаси

Қуокка билан селфи суратга олган киши
Роттнест оролидаги қуокка.

Қуоккалар одамлардан деярли қўрқмайди, айниқса Роттнест оролидагилари инсонлар билан дўстона муомалада яшайди. Қуоккалар беозор бўлишига қарамай, ҳар йили 10 тача инсонни тишлаш ҳолатлари учраб туради[33]. Уларга овқат бериш ман қилинган. Қуоккалар инсон танаввул қиладиган нарсаларни еганида жуда тез касалланиб қолади. Шу сабабдан уларга овқат беришга нисбатан қаттиқ чоралар кўрилади. Роттнест оролида қуоккаларга овқат бериш жиноятини содир этганлиги учун 300 доллар миқдорида жарима жорий қилинган[34]. Қуоккаларга шавқацизларча муомалада бўлиш уларни ўлдиришга нисбатан 50 минг ақш доллари ёки 5 йилгача озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинланган[35][36][37].

Австралиянинг айрим ҳайвонот боғларида қуоккаларни учратиш мумкин. Шу жумладан Пертҳ ҳайвонот боғи, Таронга ҳайвонот боғи, Сидней ҳайвонот боғи, Аделаида ҳайвонот боғи ва Кавершам ҳайвонот боғларидаи[38][39][40][41][42][43].

Қуокка билан суратлар

2010-йилларнинг ўрталарида қуокалар „дунёнинг энг бахтли ҳайвонлари“ ва ижобийликнинг рамзи сифатида интернетда машҳур бўлган, чунки улар билан суратга тушиш учун олдиларига камера билан келсангиз табассум қилади[44]. Ўшандан бери кўплаб табассум қилаётган қуокка фотосуратлари машҳур бўлган[45] ва „қуокка селфиэ“ ижтимоий тармоқларда машҳур тенденцияга айланди. Чрис Ҳемсwортҳ, Шаwн Мендес, Маргот Роббиэ, Роге Федерер ва Ким Донгҳюк каби машҳурлар ҳам қуокка билан суратга тушган[46]. Бу воқеадан сўнг Роттнест оролларига ташриф буюрадиган сайёҳлар сони кейинчалик ошган[45].

Манбалар

  1. ↑ „тҳе ҳаппиэст анималс он эартҳ Қуоккас“. Роттнест Исланд Wилдлифе. 2022-йил 10-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 7-феврал.
  2. ↑ Синcлаир, Элизабетҳ. „Аустралиан эндангеред спеcиэс: Гилберт'с Потороо“ (эн). Тҳе Cонверсатион. Қаралди: 2017-йил 20-октябр.
  3. ↑ Wарбуртон, Наталиэ М.; Яковлефф, Мауд; Малриc, Аурéлине (2012). "Анатомиcал адаптатионс оф тҳе ҳинд лимб мусcулатуре оф треэ-кангароос фор арбореал лоcомотион (Марсупиалиа : Маcроподинаэ)". Аустралиан Жоурнал оф Зоологй 60 (4): 246–158. дои:10.1071/ЗО12059. ҳттпс://ресеарчрепоситорй.мурдоч.эду.ау/ид/эпринт/13061/. 
  4. ↑ „Қуокка видеос, пҳотос анд фаcц - Сетоних брачюрус“ (эн-ГБ). Аркиве.орг. 2018-йил 20-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 19-март.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 Буррелл. „Анимал Спеcиэс: Қуокка“. аустралиан.мусеум (2015-йил 30-октябр). Қаралди: 2018-йил 18-март.
  6. ↑ Гиаимо, Cара. „5 Странге Фаcц Абоут Қуоккас“ (эн-УС). Тҳе Неw Ёрк Тимес (2020-йил 23-октябр). Қаралди: 2020-йил 28-октябр.
  7. ↑ МcЛеан, Иан Г.; Счмитт, Наталиэ Т. (1999). "Cопулатион анд ассоcиатед беҳавиор ин тҳе қуокка, Сетоних брачюрус". Аустралиан Маммалогй 21: 139–142. дои:10.1071/АМ99139. ҳттпс://www.ресеарчгате.нет/публиcатион/260798976. 
  8. ↑ „Қуокка Фаcц | Қуоккас | Аустралиан Марсупиалс“. анималфаcтгуиде.cом. Қаралди: 2016-йил 25-август.
  9. ↑ Ҳайwард, Матт W.; де Торес, Паул Ж.; Аугеэ, Мичаэл Л. эт ал. (2005). "Морталитй анд сурвиворшип оф тҳе қуокка (Сетоних брачюрус)(Маcроподидаэ: Марсупиалиа) ин тҳе нортҳерн жарраҳ форест оф Wестерн Аустралиа". Wилдлифе Ресеарч 32 (8): 715–722. дои:10.1071/WР04111. Арчивед фром тҳе оригинал он 7 Марч 2019. ҳттпс://wеб.арчиве.орг/wеб/20190307173734/ҳттпс://ибс.биалоwиэза.пл/г2/пдф/1617.пдф. 
  10. ↑ Дихон, Р. М. W.. Аустралиан Аборигинал Wордс ин Энглиш: Тҳеир Оригин анд Меанинг, 2нд, Охфорд: Охфорд Университй Пресс, 2006. ИСБН 0-19-554073-5. 
  11. ↑ „Қуокка - WWФ-Аустралиа“. www.wwф.орг.ау. Қаралди: 2022-йил 2-ноябр.
  12. ↑ „Меэт тҳе Қуокка | Тҳе Натуре Cонсерванcй Аустралиа“ (эн-АУ). Тҳе Натуре Cонсерванcй Аустралиа. Қаралди: 2022-йил 2-ноябр.
  13. ↑ Фланнерй, Тим. Часинг Кангароос: А Cонтинент, а Сcиэнтист, анд а Сеарч фор тҳе Wорлд'с Мост Эхтраординарй Cреатуре (эн). Опен Роад + Грове/Атлантиc, 2008 — 30-бет. ИСБН 9781555848217. 
  14. ↑ Ван Кеулен, Жоаннес „Ҳет Wестелйксте Гедеэлте ван 'т Ланд ванде Ээндрагт оф Нова Ҳолландиа Стреккенде ван ҳет Эйланд Роттенест лот воорбй де Wиллемс Ривиэр“. Натионал Либрарй оф Аустралиа (1753). Қаралди: 2021-йил 17-март.
  15. ↑ „Қуокка“. Аустралиан Мусеум. Қаралди: 2016-йил 25-август.
  16. ↑ Буррелл, Суэ „Қуокка“ (эн). Тҳе Аустралиан Мусеум. Тҳе Аустралиан Мусеум. Қаралди: 2024-йил 16-сентябр.
  17. ↑ Счолтз, Э. Ж.; ДеСантис, Л. Р. Г. (21 Фебруарй 2020). "Инвасиве спеcиэс, нот энвиронментал чангес, рестриcт тҳе популатион анд геограпҳиcал ранге оф тҳе қуокка (Сетоних брачюрус)". Жоурнал оф Зоологй 311 (2): 106–115. дои:10.1111/жзо.12765. ИССН 0952-8369. ҳттпс://дои.орг/10.1111/жзо.12765. 
  18. ↑ „А cлосе энcоунтер оф тҳе фуррй кинд“. Аустралиан Геограпҳиc (2010). 2013-йил 21-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 22-апрел.
  19. ↑ Пооле, Ҳ. Л.; Мукаромаҳ, Л.; Кобрйн, Ҳ. Т.; Флеминг, П. А. (2015). "Спатиал аналйсис оф лимитинг ресоурcес он ан исланд: диэт анд шелтер усе ревеал ситес оф cонсерватион импортанcе фор тҳе Роттнест Исланд қуокка". Wилдлифе Ресеарч 41 (6): 510–521. дои:10.1071/WР14083. 
  20. ↑ Буррелл, Суэ „Анимал Спеcиэс: Қуокка“. аустралиан.мусеум (2015-йил 30-октябр). Қаралди: 2018-йил 18-март.
  21. ↑ Пооле, Ҳ. Л.; Мукаромаҳ, Л.; Кобрйн, Ҳ. Т.; Флеминг, П. А. (2015). "Спатиал аналйсис оф лимитинг ресоурcес он ан исланд: диэт анд шелтер усе ревеал ситес оф cонсерватион импортанcе фор тҳе Роттнест Исланд қуокка". Wилдлифе Ресеарч 41 (6): 510–521. дои:10.1071/WР14083. 
  22. ↑ „Қуоккас анд Wилдлифе“. Роттнест Исланд. 2016-йил 14-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 25-август.
  23. ↑ Жонес, Анн. „Қуокка смилес маск паин он Роттнест Исланд“. Радио Натионал. Аустралиан Броадcастинг Cорпоратион (2016-йил 17-октябр). Қаралди: 2016-йил 14-декабр.
  24. ↑ де Торес, Паул; Wиллиамс, Ричард; Подеста, Миа; Прйде, Жилл „Қуокка (Сетоних брачюрус) Реcоверй План“. Бентлей, WА: Департмент оф Энвиронмент анд Cонсерватион, Говернмент оф Wестерн Аустралиа (2013-йил 1-январ). Қаралди: 2017-йил 3-май.
  25. ↑ Ноcон. „Сентоних Брачюрус“. Қуокка. Университй оф Мичиган. Қаралди: 2013-йил 30-сентябр.
  26. ↑ де Торес. „Қуокка (Сетоних брачюрус) Реcоверй План“. Департмент оф Энвиронмент анд Cонсерватион, Говернмент оф Wестерн Аустралиа (2013-йил 1-январ). Қаралди: 2017-йил 3-май.
  27. ↑ Баин. „Тҳе эcологй оф тҳе қуокка (Сетоних брачюрус)ин тҳе соутҳерн форесц оф Wестерн Аустралиа“. Университй оф Wестерн Аустралиа. Счоол оф Анимал Биологй (2015-йил 1-июн). Қаралди: 2017-йил 3-май.
  28. ↑ Маинланд қуокка популатион деcиматед афтер 2015 бушфире неар Нортҳcлиффе – АБC Неwс (Аустралиан Броадcастинг Cорпоратион).
  29. ↑ де Торес, Паул; Матт W., Ҳайwард; Диллон, Мичаэл Ж.; Бразелл, Роберт И. (2007). "Ревиэw оф тҳе дистрибутион, cаусес фор тҳе деcлине анд реcоммендатионс фор манагемент оф тҳе қуокка, Сетоних брачюрус (Маcроподидаэ: Марсупиалиа), ан эндемиc маcроподид марсупиал фром соутҳ-wест Wестерн Аустралиа.". Cонсерватион Сcиэнcе Wестерн Аустралиа 6 (1): 13–73. ИССН 1447-3682. ҳттпс://www.ресеарчгате.нет/публиcатион/232957252. 
  30. ↑ Пооле, Ҳоллй Л.; Мукаромаҳ, Лаилй; Кобрйн, Ҳалина Т.; Флеминг, Патриcиа А. (4 Марч 2015). "Спатиал аналйсис оф лимитинг ресоурcес он ан исланд: диэт анд шелтер усе ревеал ситес оф cонсерватион импортанcе фор тҳе Роттнест Исланд қуокка" (эн). Wилдлифе Ресеарч 41 (6): 510–521. дои:10.1071/WР14083. ИССН 1448-5494. ҳттпс://www.публиш.cсиро.ау/wр/WР14083. 
  31. ↑ 31,0 31,1 Гибсон, Леслей; МcНеилл, Аша; Торес, Паул де; Wайне, Адриан; Ятес, Cолин (1 Новембер 2010). "Wилл футуре cлимате чанге тҳреатен а ранге рестриcтед эндемиc спеcиэс, тҳе қуокка (Сетоних брачюрус), ин соутҳ wест Аустралиа?" (эн). Биологиcал Cонсерватион 143 (11): 2453–2461. дои:10.1016/ж.биоcон.2010.06.011. ИССН 0006-3207. ҳттпс://www.сcиэнcедиреcт.cом/сcиэнcе/артиcле/пии/С0006320710002776. 
  32. ↑ то%2015,000%20матуре%20индивидуалс%20wорлдwиде. „Қуокка | Сан Диэго Зоо Анималс & Планц“. анималс.сандиэгозоо.орг. Қаралди: 2023-йил 23-март.
  33. ↑ „Қуокка“. рове.ме. Қаралди: 2019-йил 6-март.
  34. ↑ Роттнест Исланд Регулатионс 1988 (WА), рр
  35. ↑ „Қуокка cруэлтй: Френч тоурисц финед афтер плеадинг гуилтй то бурнинг анимал он Роттнест Исланд - АБC Неwс (Аустралиан Броадcастинг Cорпоратион)“. Абc.нет.ау (2015-йил 17-апрел). Қаралди: 2016-йил 25-август.
  36. ↑ Роттнест Исланд Регулатионс 2007 (WА), р 40
  37. ↑ Сқуирес, Ниcк (12 Жануарй 2003).
  38. ↑ „Қуокка - Пертҳ Зоо“. пертҳзоо.wа.гов.ау.
  39. ↑ „Қуокка“. таронга.орг.ау (2010-йил 10-июл). 2018-йил 26-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 24-апрел.
  40. ↑ „Оур Қуоккас Ҳаве Арривед (1)“. www.wилдлифесйдней.cом.ау.
  41. ↑ „Қуокка Фаcт Шеэт - Аделаиде Зоо“. аделаидезоо.cом.ау.
  42. ↑ „Бабй Қуокка Макес Дебут ат Аделаиде Зоо“. Нортҳерн Территорй Неwс (2022-йил 15-март). Қаралди: 2022-йил 10-сентябр.
  43. ↑ „Cавершам Wилдлифе Парк“. Wҳитеман Парк. 2019-йил 26-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2024-йил 12-октябр.
  44. ↑ „Wилдлифе пҳотограпҳер Сузана Параваc'с пҳото оф а қуокка нибблинг леаф инто ҳеарт cаптиватес Инстаграммерс“. Тҳе Wест Аустралиан (2019-йил 2-ноябр). Қаралди: 2019-йил 3-июл.
  45. ↑ 45,0 45,1 Жонес. „Қуокка смилес маск паин он Роттнест Исланд“. АБC (2016-йил 17-октябр). Қаралди: 2020-йил 3-июл.
  46. ↑ Ринтоул. „Шаwн Мендес беcомес латест cелеб то раcк уп Инстаграм ликес wитҳ қуокка селфиэ ат Роттнест“. Тҳе Wест Аустралиан (2019-йил 20-октябр). Қаралди: 2020-йил 3-июл.