Росс 128[1] (ФИ Вирго, лотинча: Росс 128) — Сунбула юлдуз туркумидаги якка юлдуз. У Қуёшдан тахминан 11 ёруғлик йили узоқликда жойлашган. 2017-йил 26-октабр[2] юлдуздан 0,05 а.б. масофада тахминан 9,9 кунлик орбитал даври билан айланадиган Росс 128 б экзосайёраси кашф этилганини эълон қилди[3].

Хусусиятлари

Энг яқин юлдузларгача 20 000 йил аввалдан 80 000 йил келажакгача бўлган масофа.

Юлдуз энг яқин юлдузлар рўйхатида кетма-кет ўн учинчи ўринда туради. Бу массаси 0,15 қуёш массаси бўлган жуда хира қизил митти юлдуз. Росс 128 га тегишли бўлган чақнаш юлдузлари вақти-вақти билан кучли чақнашлар ҳосил қилганлиги сабабли, ҳаёт Ер каби унинг атрофида айланиб юрадиган фаразий сайёралардан пайдо бўла олмайди. Чақноқ нурланиши ҳаёт учун ҳалокатли бўлар эди. Шунинг учун тадқиқотчилар одатда бундай турдаги тизимларни ердан ташқари цивилизацияларни қидиришга киритмайдилар.

Номаълум келиб чиқувчи радио сигналларини аниқлаш

2017-йил май ойида Росс 128 юлдузи яқинида Аресибо астрономик обсерваториясининг радио телескопи ИИ турдаги қуёш чақнашлари сигналларига ўхшаш жуда кучли дисперсияга эга бўлган кенг полосали кваздаврий қутбланмаган импулсларнинг ўзига хос сигналларини қайд этди[4]. 2017-йил 17-июлда сигналлар Аресибо радиотелескопи, Грин Бенк радио телескопи ва Аллен панжара антеннаси (Аллен Телесcопе Аррай) томонидан тасдиқланди[5].

2017-йил 21-июлда маълумотларни қайта текширгандан сўнг, Пуэрто-Рико университети олимлари сирли сигнал ердан келиб чиқиши эҳтимоли юқори эканлигини эълон қилишди — у сунъий йўлдош ёки бир нечта сунъий йўлдошлар томонидан геостационар орбитада чиқарилади[6][7].

Сайёра тизими

Сайёра Оғирлиги Айланма даври
(кунлар)
Асосий ўқ
орбиталар (а. б. )
Эксантриклик
орбиталар
б ≥ 1.35±0.2 9.8596±0.0056 0.0493±0.0017 0.036±0.092

Росс 128 б сайёраси 2017-йилнинг июл ойида Чилидаги Ла Силла расадхонасида ҲАРПС асбобининг Допплер усулида кашф этилган. Росс 128 б кашфиётчилари уни массаси, ҳарорати ва ўртача фаол ота-юлдуз атрофида жойлашиши туфайли „ҳозирда маълум бўлган энг мў’тадил сайёра“ деб ҳисоблашади. Тахминларга кўра, бу сайёра юзасидаги ҳарорат унинг номаълум албедо қийматига қараб 213 К (-60 °C) дан 269 К (-4 °C) гача ўзгариб туради[2].

Бу Кентавр проксимаси б[8] дан кейин Қуёш тизимидан маълум бўлган иккинчи энг узоқ ердаги экзосайёрадир.

Юлдузнинг энг яқин муҳити

Қуйидаги юлдуз тизимлари Росс 128 дан 10 ёруғлик йили масофасида жойлашган:

Юлдуз Спектрал синф Масофа, ёруғлик йиллар
Бўри 359 М5.8В 3.8
Wолф 424 АБ М5.5 Ве/М5.5 Ве 4.0
ЛП 731-58 М6.5В 5.7
Лаланд 21185 М2 В 6.5
АД Асад М3 Ве 8.4
ЭЭ Асад М4 Ве 8.4
ДЕНИС 1048-39 М9В? 9
ЛТТ 12352 М2В 10.0

Фантастикада

  • „Бобил 5“ телесериалида Росс 128 тизимида „Леония“ деб номланган инсон колонияси мавжуд.
  • Фронтиэр: Элите 2 компютер ўйинида Росс 128 нинг ички сайёраларидан бирида маҳбуслар колонияси мавжуд.

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ СИМБАД Астрономиcал Датабасе
  2. ↑ 2,0 2,1 „А температе эхо-Эартҳ ароунд а қуиэт М дwарф ат 3.4 парсеcс“. 2017-йил 16-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 15-ноябр.
  3. ↑ „Росс 128 б – ближайшая к нам экзопланета с земным климатом“ (ру). ин-спаcе.ру (2017-йил 15-ноябр). 2017-йил 15-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 15-ноябр.
  4. ↑ Обсерватория Аресибо зафиксировала странный сигнал от красного карлика Росс 128 (Wайбаcк Мачине сайтида 2017-07-17 санасида архивланган) , 14 июля 2017 года
  5. ↑ «Инопланетные сигналы» посылали околоземные спутники (Wайбаcк Мачине сайтида 2020-11-25 санасида архивланган) , 24 июля 2017
  6. ↑ Тҳе Wеирд! Сигнал (Wайбаcк Мачине сайтида 2017-07-21 санасида архивланган) , Жул 21, 2017
  7. ↑ „Найден источник последнего инопланетного сигнала“. 2017-йил 23-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 23-июл.
  8. ↑ Корен, Марина „Ан Эартҳ-Сизед Эхопланет ин Оур Cосмиc Неигҳборҳоод“. Тҳе Атлантиc. Тҳе Атлантиc Монтҳлй Гроуп.. 2017-йил 15-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 15-ноябр.

Ҳаволалар