Rustem Vladimirovich Skibin (ukraincha: :Rustem Volodimirovich Skibіn, qrim-tatarcha: Rustem Vladimir oğlu Skibin, 1976-yil 6-aprel, Samarqand) – asli qrim-tatarlaridan boʻlgan ukrainalik keramik rassom va kulol. Ukrainada xizmat koʻrsatgan xalq ijodiyoti ustasi (2020). Qrim-tatar rassomlari uyushmasi aʼzosi.

Rustem Vladimirovich Skibin

Tavalludi 1976-yil 6-aprel
Samarqand
Millati qrim-tatar
Sohasi Rassom
Mukofotlari Zaslnartv

Hayoti

Rustem Skibin 1976-yil 6-aprelda Samarqand shahrida tugʻilgan[1]. Otasining kelib chiqishi yarim ukrainalik, yarim nemis hisoblanadi. Onasi esa qrim-tatar[2].

Madaniyat va hayot jurnalining muqovasi, 2015-yil

1991-yilda A.Abdurasulov nomidagi Samarqand sanʼat bilim yurtiga oʻqishga kirgan[3]. Samarqand sanʼat bilim yurtida oʻqib yurgan kezlari ijodiy safar bilan Qrimga tashrif buyurgan. U 1996-yilda kollejni rassom-oʻqituvchi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan, shundan soʻng Qrimga koʻchib oʻtgan[4].

1996-yildan 2000-yilgacha Simferopoldagi Tavrika kulolchilik korxonasida bosh rassom boʻlgan. 2000-yildan Qrim-tatar rassomlari uyushmasi aʼzosi hisoblanadi.

2000-yilda Simferopol tumani Akropolis qishlogʻida „El-Cheber“ („Ustalar mamlakati“ deb tarjima qilingan) studiyasiga asos solgan[5]. Ushbu studiya 2015-yilda jamoat tashkiloti sifatida roʻyxatga olingan. Mamut Churlu tomonidan toʻplangan Qrim tatarlarining kashtachiligidan bezaklar toʻplamiga asoslanib, u sopol buyumlarni polixromli boʻyash uslubini yaratdi[6]. Uning asosiy asarlari sopol idishlar va laganlardir. Bundan tashqari, usta qandil lampalar, favvoralar, bezak pannolari va cholgʻu asboblarini yasaydi[7]. 2004-yildan beri u „Qrim uslubi“ loyihasining ishtirokchisi, „Chatyr-Dag“ ijodiy uyushmasi aʼzosi hisoblanadi.

Skibin Toronto festivalida, 2018-yil

Rustem Skibin 2005-yilda Ukraina xalq ijodiyoti ustalari milliy uyushmasi aʼzoligiga nomzod boʻldi. 2005-yildan boshlab Boqchasaroydagi „Chelmekchilar“ bolalar studiyasida dars bergan. 2007-yilda Simferopolda „Cheber-Eli“ (mohir qoʻllar) ijodiy ustaxonasini ochdi[8].

Simferopoldagi Yevromaydon namoyishlari ishtirokchisi[9]. 2014-yil 2-martda Qrimning Rossiyaga qoʻshilishi paytida u oilasi bilan Kiyevga koʻchib oʻtdi va u yerda bir yildan soʻng ijodiy ustaxona ochishga muvaffaq boʻldi. Ukraina poytaxtiga joylashgach „Kiyev shahridagi Qrim-tatarlar jamiyati“ faoliyatida qatnasha boshladi. Ushbu qoʻmitada madaniy rivojlanish qoʻmitasini boshqargan (2014-yildan). Rustem Skibin QrimSOS loyihasining koʻngilli ishtirokchisi hisoblanadi[10].

2021-yilda Ukraina moda haftaligida Rustem Skibin dizayner Polina Veller bilan birgalikda ishlab chiqilgan Qrim-tatar bezaklari bilan liboslar kolleksiyasi taqdim etildi[11].

Mukofotlar va unvonlar

Rustem Skibin 2020-yil 21 avgustda Ukrainaning davlat qurilishi, ijtimoiy-iqtisodiy, ilmiy-texnikaviy, madaniy va maʼrifiy rivojlanishiga qoʻshgan hissasi, muhim mehnat yutuqlari va yuqori professionalligi uchun „Ukrainada xizmat koʻrsatgan xalq sanʼati ustasi“ unvoni bilan taqdirlangan[12].

Adabiyotlar

  • Ablyamitova E. Z. Vozrojdenie krыmskotatarskoy keramiki v deyatelьnosti Rustema Skibina // Krыmskie Dialogi: Kulьtura, Iskusstvo, Obrazovanie. — 2018. — Vыp. 4 (12).

Manbalar

  1. ↑ „Komitet“ (ru). Zemlyachestvo krыmskix tatar. 2021-yil 2-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  2. ↑ Zaytsev Igorь. „«Mы svoyu istoriyu malo pisali» — xudojnik Rustem Skibin pro detstvo, remeslo i tvorcheskiy protsess. Chastь І“ (ru). QHA (2020-yil 15-sentyabr). 2021-yil 14-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  3. ↑ Teren Tetyana. „Shlyax dodomu. Svіt krimsьkotatarsьkix ornamentіv Rustema Skіbіna“ (uk). UP.Kulьtura (2018-yil 17-may). 2021-yil 16-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  4. ↑ „«KRЫMSKIY STILЬ» RUSTEMA SKIBINA“ (ru). Krыmskaya respublikanskaya universalьnaya nauchnaya biblioteka im. I. Ya. Franko (2020-yil 26-fevral). 2021-yil 25-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  5. ↑ Slastnikova Lyudmila Aleksandrovna. KRЫMSKO-TATARSKAYa KERAMIKA NAChALA XXI V. (ISTOKI I TENDENTsII RAZVITIYa) // Kunstkamera. — 2020. — Vыp. 1 (7). — S. 160–167. — ISSN 2618-8619. Arxivirovano 2 sentyabr 2021 goda.
  6. ↑ „Krыmskotatarskiy art na ulitsax ukrainskix gorodov“ (ru). Islam v Ukraine (2015-yil 7-may). 2021-yil 2-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  7. ↑ Slastnikova L. A. SOVREMENNAYa KERAMIKA KRЫMA (TENDENTsII RAZVITIYa) // Lavrovskiy sbornik: materialы Sredneaziatsko-Kavkazskix issledovaniy: etnologiya, istoriya, arxeologiya, kulьturologiya. — SPb, 2007. — S. 202—209. Arxivirovano 2 sentyabr 2021 goda.
  8. ↑ Serb M. A.. Keramіka Ukraїni. Vidavnichiy tsentr «Logos Ukraїna», 2009 — 145-bet. ISBN 978-966-1581-04-2.  (Wayback Machine saytida 2021-09-02 sanasida arxivlangan)
  9. ↑ Taranenko Andrey. „Pervыy pereselenets iz Krыma Rustam Skibin o nachale okkupatsii poluostrova, pobeg v Kiev i nadejdu na vozvraщenie“ (ru). Ukrainskaya pravda (2021-yil 7-mart). 2021-yil 2-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  10. ↑ „Rustem Skibin: Vozvraщenie na istoricheskuyu Rodinu prolegaet cherez kulьturu“ (ru). Islam v Ukraine (2015-yil 30-iyun). 2021-yil 2-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  11. ↑ Glyanьko Katerina, Savіna Alьona. „Na Ukrainian Fashion Week predstavili novuyu kollektsiyu odejdы s krыmskotatarskimi ornamentami“ (ru). Suspіlьne Krim (2021-yil 9-fevral). 2021-yil 2-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.
  12. ↑ „UKAZ PREZIDENTA UKRAЇNI №335/2020“ (uk). Ofіtsіyne іnternet-predstavnitstvo Prezidenta Ukraїni. 2021-yil 15-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 2-sentyabr.