Самрук-Казйна (қозоқча: Самұрық-Қазына, Самūрйқ-Қазйна) — Қозоғистондаги суверен жамғарма ва аксиядорлик жамияти бўлиб, мамлакатдаги бир қатор йирик компанияларга тўлиқ ёки қисман эгалик қилади. Бунга миллий темир йўл ва почта хизмати, „КазМунайГаз“ нефт-газ компанияси, „Казатомпром“ уран компанияси, „Аир Астана“ компанияси ва бошқалар киради. Давлат фондининг ягона аксиядори ҳисобланади[2].

Самрук-Казйна
Нативе наме
Самūрйқ-Қазйна
Самұрық-Қазына
Тйпе Аксиядорлик жамияти
Индустрй Cонгломерате
Предеcессор Самрук ва Казйна
Кей пеопле
Алиҳан Смаийлов
Нурлан Зҳакупов[1]
Ревенуэ 5.124 миллиард тенге
Тотал ассец $94.1 миллиард
Оwнер Қозоғистон ҳукумати
Нумбер оф эмплоеэс
312,400

Тарихи

Самрук-Казйна компанияси 2008-йил октябр ойида Қозоғистоннинг биринчи президенти Нурсултон Назарбоевнинг фармони билан иккита Самрук ва Казйна компанияларининг бирлашиши натижасида ташкил этилган. Ҳозирги кунда компаниянинг директорлар кенгаши раиси лавозимида Алмасадам Саткалиэв ишламоқда[3]. Бунгача ўша пайтдаги бош вазир Бахитжан Сагинтаев раис, Умирзоқ Шукеев эса бош ижрочи директор лавозимларида ишлаган эди. Мустақил директорлар орасида эса Сир Ричард Ҳаррй Эванс, Алпер Акдениз, Wилҳелм Бендерлар бор.

Нурсултон Назарбоев миллий компанияларни давлат назорати остидаги ягона холдингга бирлаштириш ташаббуси билан чиқди. Барча миллий компанияларни давлат назорати остидаги ягона холдингга бирлаштириш ғояси эса Нурсултон Назарбоев томонидан 2003-йил кузида Сингапурга қилган ташрифидан сўнг пайдо бўлган. Нурсултон Назарбоев Ли Куан Юнинг давлат бошқаруви ва иқтисодиётни ривожлантириш соҳасидаги фаолиятини юқори баҳолади ҳамда Қозоғистонда иқтисодий ислоҳотларни амалга оширишда „Сингапур иқтисодий мўжизаси“ тажрибасини инобатга олди.

Самрук-Казйна жамғармасига тегишли ташкилотлар

Қуйида Самрук-Казйна жамғармасига қисман ёки тўлиқ тегишли бўлган ташкилотларнинг қисман рўйхати келтирилган. Жамғарма томонидан назорат қилинадиган аксияларнинг фоизи қавс ичида кўрсатилган[4]. Жамғарманинг компаниялар гуруҳига 2014-йил 30-июн ҳолатига кўра 576 та шўба корхоналари киритилган.

  • „КазМунайГаз“ МК (90%)
  • „Казакҳстан Элеcтриcитй Грид Оператинг Cомпанй“ ОАЖ (90%)
  • „Казакҳтелеcом“ ОАЖ (51%)
  • „Казпост“ ОАЖ (100%)
  • „Казакҳстан Энгинеэринг“ ОАЖ (56,35%)
  • „Павлодар Аирпорт“ (100%)
  • „Актобе Аирпорт“ (100%)
  • „Аир Астана“ ОАЖ (51%)
  • „Самрук-Казйна Cонтраcт“ МЧЖ (100%)
  • „Самрук-Казйна Инвест“ МЧЖ (100%)
  • „Самрук-Энергй“ АК (100%)
  • „Реал Эстате Фунд Самрук-Казйна“ АЖ (100%)
  • „Казакҳстан Темир Зҳолй“ АЖ (100%)
  • „Казатомпром“ ОАЖ НК (75%)
  • „Унитед Чемиcал Cомпанй“ МЧЖ (100%)
  • „Тау-Кен Самрук“ ОАЖ (100%)
  • „Аллианcе банк“ ОАЖ (51%)
  • „Шалкия Зинc Лтд“ ОАЖ (100%)
  • „КОРЕМ“ ОАЖ (100%)
  • „Атйрау Аирпорт“ ОАЖ (100%)
  • „Карагандагипрошаҳт & К“ МЧЖ (90%)
  • „Самрук-Казйна Финанcе“ МЧЖ (100%)

Хусусийлаштирилиши

Самрук-Казйна жамғармаси хорижий инвесторларга бозор иқтисодиётини янада ривожлантириш мақсадида хусусийлаштириш дастурини таклиф қилади[5].

Манбалар