Шимолий Родезия (инглизча: Нортҳерн Рҳодесиа) — 1924-йилдан 1953-йилгача Жанубий Африкадаги Британия мустамлакасининг номи. У 1911-йилда Британиянинг Жанубий Африка компанияси томонидан бошқариладиган Шимолий-Ғарбий Родезия ва Шимолий-Шарқий Родезия колониялари бирлашганда ягона протекторат сифатида пайдо бўлди. Илгари тузилган шартномаларга зид бо'лишига қарамай, компаниянинг протекторати мақоми берилган. 1924-йилда давлатга расман протекторат деб эълон қилинди. 1953-йилда Родезия ва Нясаленд федерацияси таркибига кирди ва 1963-йилда ўзини ўзи бошқариш ҳуқуқига эга бўлиб, федерация таркибидан чиқди. 1964-йилда Шимолий Родезия мустақилликка эришди. 1964-йил 24-октябрдан бошлаб мамлакат Замбия деб аталди.

Шимолий Родезия
инглизча: Нортҳерн Рҳодесиа
Мадҳия: Год Саве тҳе Кинг (1911–1952)
Год Саве тҳе Қуээн (1952–1964)
Файл:Унитед Статес Навй Банд - Год Саве тҳе Қуээн.ога
Location of Shimoliy Rodeziya
Пойтахт Ливингстон (1935-йилгача)
Лусака (1935-йилдан)
Бошқа тиллар Инглизча (расмий), Бемба, Нянжа, Тонга ва Лози кенг тарқалган
Ҳукумат Протекторат
Монарх  
• 1911–1936
Георге В
• 1936
Эдвард ВИИИ
• 1936–1952
Георге ВИ
• 1952–1964
Елизавета ИИ
Губернатор  
• 1911–1921 (биринчи)
Лоуренс Обри Уоллес
• 1959–1964 (охирги)
Эвелин Ҳон
Қонун чиқарувчи ҳокимият Қонунчилик кенгаши
Тарихий эра Урушлараро давр • Совуқ уруш
• Компания ҳукмронлиги
1911-йил
• Британия протекторати
1924-йил 1-апрел
• Ш. Родезия ва Нясаленд билан федерацияга бирлашиши
1953—1963
• Мустақиллик
1964-йил 24-октябр
Майдон
• Бутун
751,925 км2
Пул бирлиги Шимолий Родезия фунти
Аввалги давлат
Кейинги давлат
1924:
Бритиш Соутҳ Африcа Cомпанй
1963:
Родезия
ва Нясаленд
Федерацияси
1953:
Родезия
ва Нясаленд
Федерацияси
1964:
Замбия
Ҳозирда ҳудудида қуйидагилар мавжуд Замбия

Бошқаруви

Шимолий Родезия давлат бошқарувига ўтказилгандан сўнг, Британия монархи Британия ҳукуматидан кўрсатма олиб, ўзининг вакиллиги ва унинг номидан давлат бошлиғи сифатида иш юритиш учун губернатор тайинлади.

1964-йил 21-январда Шимолий Родезия Британия протекторати ўзини ўзи бошқариш ҳуқуқини қўлга киритгач, протекторат ҳукумати раҳбари сифатида Бош вазир лавозими жорий этилди. Ягона бош вазир миллий мустақиллик ҳаракати раҳбари Кеннет Каунда эди.

Яна қаранг

Манбалар