Дин

Ўз-ўзини диний англаш турлари

Монотеизм  · Дуализм  · Политеизм  · Деизм · Теизм  · Ицизм · Пантеизм · Пандеизм

Ибтидоий динлар

Тотемизм  · Анимизм  · Фетишизм  · Шомонизм

Дунё динлари

Буддизм · Баҳоийлик

Иброҳимий динлар

Яҳудийлик · Христианлик · Ислом

Дҳармик динлар

Ҳиндуийлик · Жайнизм · Сикҳизм · Буддизм

Узоқ Шарқнинг анъанавий динлари

Даосизм · Конфуцийлик · Синтоизм

Бошқа динлар

Тангричилик  · Зардуштийлик

Асосий ғоялари

Тангри · Руҳ · Гуноҳ  · Муқаддаслик · Руҳ фалсафаси · Иймон  · Догма · Муқаддас китоблар  · Ўлимдан кейинги ҳаёт  · Ибодат  · Ибодатхона

Динларнинг рўйхати

г · м

Сикҳизм — Ҳиндистондаги монотеистик дин; ҳиндуийликнинг диний ислоҳотчилик ҳаракатининг ғоявий шаклларидан бири. ХВИ аср бошларида Панжобда пайдо бўлган. Сикҳизм асосчиси — Нанак (1469—1539). Илк Сикҳизм шаҳарда яшовчи савдогар-ҳунармандлар доиралари мафкурасини ифодалаган. Сикҳизм барча одамларни худо олдида тенг ҳисоблайди, таркидунёчилик (аскетизм), монахликни қоралайди, маънавий устоз — гуруга сўзсиз тобеликни тарғиб қилади. ХВИИИ аср бошида заминдорларга қарши ҳаракатнинг мафкураси бўлган, бироқ ХВИИИ аср 2-ярмига келиб соф диний оқимга айланди. Ҳозирги вақтда сикҳлар ўртасидаги ижтимоий зиддиятларнинг кучайиши боис уларнинг ичида турли оқимлар ва сиёсий партиялар вужудга келган. Сикҳизмнинг диний маркази Амрицар шаҳри ҳисобланади.

Адабиётлар

  • Ғиёсов Т. Ғ., Ҳиндистоннинг янги тарихи. Т., 1999;
  • Семёнова Н.И., История сикхского движения в Индии, М., 1963.

Манбалар