Tahsin Uzer

Ҳасан Таҳсин Узер (1878, Салоники — 1939-йил 3-декабр) — асли албан бўлган турк бюрократи ва сиёсатчиси.

1878-йилда Салоники шаҳрида албан Ҳожи Иброҳим оға ва Ҳатиcе Хонимнинг фарзандлари бўлиб туғилган. Албан Скандербегининг (Скандербег) сўнгги авлоди сифатида унинг оила илдизлари албанларнинг олижаноб оилаларидан бири бўлган Кастриотиларга асосланади. У Мустафо Камол Отатуркнинг болаликдаги дўсти эди. 1897-йилда қурилиш муҳандислигини тамомлаган. У биринчи давлат хизматини Пурсиçан туман бошқармасида бошлаган. Кейинчалик Чич ва Алнус туман бўлимларида ишлаган. 1902-йилда у Разлик, кейин эса мос равишда Гевгили, Флорина ва Кесендире туман ҳокими бўлди.

1913-йилда Ванда биринчи губернатор бўлиб ишлаган. 1914-йилда Эрзурум губернаторлигига тайинланди. Эрзурум губернаторлиги даврида (Биринчи жаҳон уруши даври) армиядаги хизматлари учун "Олтин жанговар хизматлари учун" медали ва фахрий биринчи лейтенант ва капитан унвонлари билан тақдирланган ва бир йил ўтгач, у маёр унвонини олган. Уруш вазирлиги. 1916-йил 12-сентабрда Сурия губернатори этиб тайинланди. 1918-йил 10-июнда у бу лавозимдан исте'фога чиқди. 1918-йил 21-сентабрда Сурия губернаторлигига тайинланган бўлса-да, 1918-йил 30-октабрда Сурия ўз вазифасини бошламасдан қолиб кетганидан сўнг Айдин губернаторлигига тайинланди. Измир губернаторлиги даврида Биринчи жаҳон урушининг мағлубияти билан бекор қилинган маъмурий механизмни порахўрликка қарши кураш учун қайта ташкил этишга аҳамият берди ва давлат идораларининг халққа очиқ бўлишини таъминлади.

1919-йил 19-январда Усмонлилар парламентига Измир депутати сифатида кирди. Усмонлилар мажлиси 1920-йил 16-мартда Истанбулнинг босиб олиниши билан ёпилгач, ҳибсга олинган ва Малтага сургун қилинган.

Отатурк ўз қўли билан "Узер" фамилиясини берган ҳужжат

Истанбул, Зинcирликую қабристонида Ҳасан Таҳсин Узернинг қабри

И. Давр Измир, ИИ. (Муддатли сайлов) Муддат Ардахон, ИИИ. ва В. даври (3. У 1935-йил 8-октабрда бош инспектор лавозимига тайинланганлиги сабабли исте’фога чиқди.) Эрзурум ва ИВ. Коня депутати бўлиб ишлаган. 1934-йил 10-декабрда Фамилия тўғрисидаги қонун қабул қилингандан сўнг “Узер” фамилияси Президент Мустафо Камол Отатуркнинг ўзи томонидан берилган.

1935-йил 6-сентабрда учинчи бош инспектор этиб тайинланди. 1939-йил 3-ноябрда соғлиғи туфайли ўз лавозимини тарк этди. У лавозимини тарк этганидан бир неча ой ўтгач вафот этди.

У ўз хотираларини Малтада сургунда ёзган. Кейинчалик унинг хотиралари Қурилиш ва турар-жой вазирлиги бўлган ўғли Иброҳим Желалеттин Узер томонидан китоб ҳолига келтирилди. Турк Тарих Жамияти томонидан чоп этилган “Македон бандитизми тарихи ва охирги Усмонли бошқаруви” номли китобда йўл қўйилган хатолар, азоблар ва озодлик учун тўкилган қонлар акс эттирилган.