Хариталар („Уч назокат“ ҳайкали, Эрмитаж, Санкт-Петербург)

Талия (юнонча: Θάλεια, лотинча: Тҳалеиа, мўл-кўл, бой, гуллайдиган) – қадимги юнон мифологиясидаги қаҳрамон. Мўл-кўллик маъбудаси[1], гуллайдиган ўсимликларнинг ҳомийси ва унинг опа-сингиллари хариталар сингари, аёллик инояти ва гўзаллиги тимсоли.

Х.Балдунгнинг „Уч назокат“ асари, 1541-1544

Талия – харита, Зевс[2] (ёки Океан) ва Евриноманинг қизи. Хаританинг опа-сингиллари – Аглая ва Еврфосина[3]. Қадимги юнон шоири Пиндарнинг таъкидлашича, хариталар дунёни ёқимли дақиқалар ва яхши ният билан тўлдириш учун яратилган. Гомернинг сўзларига кўра, „Афродитанинг хизматкорлари“[4] ва унинг ҳамроҳи Эроснинг хизматкорлари Аполлоннинг илоҳий мусиқаси остида нимфалар ва музалар билан айлана бўйлаб рақсга тушишни яхши кўришган. Талия одатда опа-сингиллари билан тасвирланган.

Хариталар ва музалар номларининг ўхшашлиги шу билан изоҳланадики, хариталар нафосат, жозиба ва гўзаллик маъбудаси сифатида илҳом берувчи ва санъатга яқин бўлганлар; чунки улар Олимпда бирга яшаган музалар билан яқин муносабатда эдилар.

Гесиоднинг („Теогония“, Милоддан аввалги ВИИИ-ВИИ асрлар), Псевдо-Аполлодор („Кутубхона“, И ёки ИИ аср), Павсаний (ИИ аср) ва бошқаларнинг асарларида эслатиб ўтилган.

1852-йилда кашф этилган астероид (23) Талия Талия шарафига номланган.

Манбалар

  1. ↑ Мифи народов мира. М., 1991-92. В 2 т. Т.2. С.491
  2. ↑ Гесиод. Теогония 907; Каллимах, фр.384 Пфайфер; Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека И 2, 2; 3, 1
  3. ↑ Аполлодор. Мифологическая библиотека. – Книга І. – Раздел ІІІ (1).
  4. ↑ Гомер. Одиссея ВИИИ 364

Яна қаранг

Ҳаволалар