Te Arava sahifasining manbasini koʻrish

'''Te Arava''' — Yangi Zelandiyadagi maorilarning ivi va hapu (qabilalar va urugʻlar) konfederatsiyasi boʻlib, ular oʻzlarining ajdodlarini Arava kanoesiga borib taqashadi. Qabilalar Rotorua va Bey-of-Plentida jamlanib, 40 000 ga yaqin aholiga<ref>{{veb manbasi|title=2013 Census iwi grouping profiles: Te Arawa|url=http://stats.govt.nz/Census/2013-census/profile-and-summary-reports/iwi-profiles-grouping?request_value=24643&tabname=Labourforce&p=y&p=y&printall=true&printall=true|website=www.stats.govt.nz|publisher=Stats NZ|access-date=13-iyun 2017-yil}}{{Oʻlikhavola|date=noyabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ega.

== Tarixi ==
Te Arava xalqining tarixi Arava<ref name="ara2">[https://teara.govt.nz/en/te-arawa „Te Arawa“]. ''Te Ara — the Encyclopedia of New Zealand''.</ref> kanoesi bilan uzviy bogʻliq.

Te Arava qabilalari Rotorua atrofidagi koʻllarga tarixdan katta qiziqish bilidirishadi.

Koʻpgina Te Arava erkaklari 19-asrning oʻrtalarida Yangi Zelandiyaning Shimoliy orolida boʻlib oʻtgan Yangi Zelandiya urushlarida ingliz mustamlakachi hukumati uchun kurashgan. Ehtimol, qisman shu sababli, qabila Vaytangi tribunalini chetlab oʻtib, oʻzlarining tarixiy daʼvolari boʻyicha Yangi Zelandiya hukumati bilan toʻgʻridan-toʻgʻri muzokaralar olib borishni tanladi. Bir qator muzokaralar natijasida ularning turli daʼvolari boʻyicha bir nechta hisob-kitoblar boʻlib oʻtdi, ularning eng kattasi 2004-yil<ref name="NZ_Herald_104037152">{{yangiliklar manbasi|url=http://www.nzherald.co.nz/nz/news/article.cfm?c_id=1&objectid=10403715|title=$200m treaty deal makes tribe 'a force'|author=Stokes, Jon|date=30-sentabr 2006-yil|work=[[The New Zealand Herald]]|access-date=19-noyabr 2011-yil}}</ref> dekabr oyida imzolangan 14 koʻl qarorgohi va 2006-yil 30-sentabrda imzolangan barcha tarixiy Te Arava ivi va hapu daʼvolari boʻyicha kelishuv hisoblanadi. Hukumat Te Aravadan Shartnomani buzgani uchun uzr soʻradi va 36 million dollar miqdorida tovon toʻladi, jumladan 500 km2 gacha Crown Forest yerlari, shuningdek, alohida ahamiyatga ega boʻlgan 19 ta hudud, jumladan, Vakarevarev<ref name="NZ_Herald_104037153">{{yangiliklar manbasi|url=http://www.nzherald.co.nz/nz/news/article.cfm?c_id=1&objectid=10403715|title=$200m treaty deal makes tribe 'a force'|author=Stokes, Jon|date=30-sentabr 2006-yil|work=[[The New Zealand Herald]]|access-date=19-noyabr 2011-yil}}</ref> issiq buloqlari qoʻriqxonasini topshirdi.

2015 -yil 18-dekabrda Te Arava Konfederatsiyasiga ivi Te Tatau o Te Arava<ref>{{yangiliklar manbasi|last1=McLachlan|first1=Leigh Marama|title=Rotorua iwi and council in new partnership|url=http://www.radionz.co.nz/news/te-manu-korihi/292527/rotorua-iwi-and-council-in-new-partnership|department=Te Ao Maori|publisher=Radio New Zealand|date=2015-12-18|access-date=2016-07-28|quote=Local iwi are being given the right to vote in committee meetings at the Rotorua Lakes Council. [...] The council has entered into a new partnership with Te Arawa which will see iwi more involved in decision making. [...] Today, it launched a new iwi partnership board, Te Tatau o Te Arawa.}}</ref> hamkorlik kengashi orqali Rotorua koʻllari kengashining qoʻmita yigʻilishlarida ovoz berish huquqi berildi.

Te Arawa FM — Te Arava qabilalarining radiostansiyasi, jumladan Ngati Pikiao, Tūhourangi va Ngati Whakaueni oʻz ichiga oladi. U 1980-yillarning boshida tashkil etilgan va 1990-yil<ref name="tearawa2">{{veb manbasi|title=About Te Arawa|url=http://tearawaonline.com/about/|website=Te Arawa Online|publisher=Te Arawa Communications|access-date=27-aprel 2015-yil|arxivsana=2015-04-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150414020602/http://tearawaonline.com/about/}}</ref> noyabr oyida xayriya tashkilotiga aylangan. Stansiya 1993-yilda Whanau FM ga aylantirilgan. Stansiyaning 99,1 chastotalaridan biri 1998-yilda Mai FM tomonidan qabul qilingan; ikkinchisi esa Te Arawa FM<ref name="rotorua2">{{veb manbasi|title=Rotorua|url=http://www.theradiovault.net/rotorua.htm|website=Welcome to the Radio Vault|publisher=The Radio Vault|access-date=12-iyun 2015-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20090415173756/http://www.theradiovault.net/rotorua.htm|archive-date=15-aprel 2009-yil|location=New Zealand|date=18-yanvar 2009-yil}}</ref> ga qaytishdan oldin Pumanawa 89FM boʻldi. U Rotoruada 88.7 FM da mavjud va 99.1 chastotali esa hozirda 2015 -yil<ref name="maorimedia2">{{veb manbasi|title=Iwi Radio Coverage|url=http://www.maorimedia.co.nz/Iwi_Radio_Coverage.pdf|website=maorimedia.co.nz|publisher=Māori Media Network|access-date=14-iyun 2015-yil|date=2007}}</ref> 15-aprelda efirga uzatila boshlagan The Heat 991 FM tijorat stantsiyasini translyatsiya qiladi.

== Manbalar ==
{{Manbalar}}

== Havolalar ==

* [http://www.tearawa.iwi.nz/ Te Arawa veb-sayti]

[[Turkum:Maori]]
[[Turkum: Yangi Zelandiya Tarixi]]