Тҳе Бреадwиннер — мултфилми 2017-йилда Ирландиялик Cартоон Салоон номли анимация студиясида Нора Тwомей томонидан ишлаб чиқилган. Мултфилм Дебораҳ Эллиснинг энг кўп сотилган романи асосида Канада, Ирландия Республикаси ва Люксембург ўртасида халқаро ҳамкорликда ишланган бўлиб, 2017-йил ноябр ойининг ўн еттинчи санасида айрим чекловлар билан оммага тақдим этилган. 2017-йил сентябр ойида Торонто халқаро кинофестивалида ушбу мултфилмнинг бутун жаҳон премераси бўлиб ўтган, унда Тҳе Бреадwиннер мултфилми „Энг яхши анимацион филм“ мукофотини қўлга киритган.

Тҳе Бреадwиннер
Файл:Тҳе Бреадwиннер (филм) постер.жпг
Филм постери
Режиссёр(лар) Нора Тwомей
Продюсер(лар)
Ссенарий
муаллиф(лар)и
Қайси асарга
асосланган
Тҳе Бреадwиннер
–Дебораҳ Эллис
Ролларда
Бастакор(лар)
Оператор(лар) Шелдон Лисой
Монтажёр(лар) Даррагҳ Бйрне
Студия
Дистрибютор
Премера
санаси
Давомийлик 94 дақиқа
Мамлакатлар
  • Канада
  • Ирландия
  • Луксемберг
Тил Инглиз тили
Бюджет $1 миллион
Даромад $4,442,537[6][7]

Сюжети

Мултфилм воқеалар ривожи 2001-йилда бўлиб ўтган. Ўша вақтларда Парвана исмли 11 ёшли қизалоқ Толибоннинг Афғонистон Ислом Амирлиги қўл остидаги Кобул шаҳрида яшарди. Ҳудди шу даврда террорга қарши уруш бошланаётган эди. Унинг отаси Нуруллаҳ собиқ мактаб ўқитувчиси бўлган, аммо кейинчалик Совет-Афғон урушида чап оёғини йўқотиб савдогарлик билан шуғуллана бошлаган. Бир куни кечки овқат вақтида, толибонлардан бири шавқациз Идреэс Нуруллоҳни бозорда нарса сотаётган вақтида о'зини ҳақорат қилганликда айблаб қамоққа олиб кетади. Парвананинг оиласи шу воқеадан сўнг яшаш учун маблағсиз қолиб кетишади, сабаби толибонлар аёлларнинг эркак қариндошисиз кўчага чиқишини тақиқлаган эди. Парвананинг акаси Сулайман бир неча йил аввал вафот этган, уйда онаси Фаттема, опаси Сорая ва ҳали жуда кичкина бўлган укаси Заки қолган эди. Парвана ва онаси отасининг ҳибсга олиниши устидан шикоят қилгани қамоқхонага бормоқчи бўлади, аммо бир эркак кўчага маҳрамисиз чиққани учун уни аёвсиз калтаклайди ва агар яна кўчага чиқса қамоққа олинишини айтиб таҳдид қилади.

Кейинчалик Парвана оиласига озиқ-овқат сотиб олгани бозорга борганида савдогарлар толибонлардан қўрқиб унга нарса сотимайди. Парвана оиласининг бу ҳолатига чидай олмай, уларга ёрдам бериш мақсадида сочларини кесиб, ўғил бола кўринишига кириб олади ва одамларга ўзини Нуруллаҳнинг жияни „Аатиш“ деб таништиради. Шундан сўнг Парвана ҳам овқат, ҳам пул топишга қодир бўлади. Ўғил бола қиёфасига кириб олган яна бир ёш қиз Шаузианинг маслаҳати билан Парвана отасини кўриш учун қамоқхона қўриқчисига пора бермоқчи бўлади. Аммо қўриқчи уни ҳайдаб юборади, лекин кўпроқ пул олиб келиш учун яна ишлайди ва Шаузиа билан оғир меҳнатларни қила бошлашади. Шаузиа аслида зўравон отасидан қочиб кетиш мақсадида пул йиғиш учун ҳаракат қилаётган бўлади. Бу орада Фаттема Мозори-Шарифдаги қариндошига қизини унга турмушга бериш шарти билан бошпана беришини ва ҳимоя қилишини сўраб мактуб ёзади. Бир куни Парвана Идреэснинг собиқ шериги Разақни учратади. Разақ саводсиз бўлади ва у Парванага хотинидан келган хатни ўқиб бериши учун пул тўлайди, афсуски хатда Разақнинг хотини йўлда жон бергани ёзилган эди. Улар дўстлашишади ва ора-орада учрашиб туришади, шу вақт давомида Парвана Разаққа ўқиш ва ёзишни ҳам ўргатади.

Парвана ва Шаузиа кўпроқ пул топиш учун оғир меҳнат билан шуғулланади, афсуски ўша ерда Идреэсни ҳам учратади. Идреэс Парванани таниб қолади ва уни тутиб бермоқчи бўлганида Парвана уни тош билан жароҳатлайди. Парвана ва Шаузиа Идреэсдан қочишга муваффақ бўлади. Парвана уйига қайтганда онаси бу ишларни тўхтатишини ўтиниб сўраб, эртага қариндошлари келишини ва Сораяни олиб кетишларини айтади. Разақнинг бир жияни Нуруллаҳ ётган қамоқхонада ишлашини билган Парвана отасига оиласи билан қаерга кўчиб кетаётганини айтиш учун қамоқхонага боришга аҳд қилади. У 20 йилдан кейин албатта кўришишларига ваъда бериб, кўзида ёш билан Шаузиа билан хайрлашади. Парвана қамоқхонага боради, уруш сабабли тез орада йўллар ёпилиб қолишини пеш қилиб Фаттеманинг қариндоши уни Парванасиз кетишга мажбурлайди. Аммо Фаттема бундай қила олмайди ва жияни уни йўлда ташлаб кетади.

Парвона қамоқхонага келиб Разақни топади, лекин унинг жияни аллақачон урушга жўнатилганини билган Разақ Парванани нима қилиб бо'лса ҳам Нуруллаҳнинг олдига киритишга ваъда беради. У қамоқхонага кирганида, толибонлар жанг қила олмайдиган ва заиф маҳбусларни қатл қилаётганлигига гувоҳ бўлади. Разақ Нуруллаҳни қутқараётган вақтида елкасидан ўқ ейди, аммо ота ва қизни учраштиришга муваффақ бўлади. Парвана отасини олиб кетади ва қолган оила аъзоларини ҳам топиб, Афғонистонни тарк этишади.

Суратга олиниши

2016-йилнинг май ойида мултфилмни яратиш ишлари бошлангани эълон қилинган эди. Тҳе Бреадwиннер филми Канададаги Аирcрафт пиcтурес ва Ирландиядаги Cартоон Салоон компанияларининг қўшма ҳамкорлиги асосида яратилган. Тҳе Бреадwиннер мултфилми Ангелина Жолиэнинг проюсерлиги ва Нора Тwомейнинг режиссёрлиги асосида романдан экранлаштирилган. Тwомей Ирландиялик аниматор, режиссёр, ссенарий муаллифи, продюсер ва дубляж устаси ҳисобланади. Шунингдек, Ирландияда жойлашган Cартоон Салооннинг асосчиси ва шу мултфилмда асосий анимацияни ҳам Тwомей бажарган. „Анимация бу жуда катта нарса, шунинг учун ҳам у шунчаки болалар овунчоғи бўлиши керак эмас. Мен ёшлар ва катталар ҳам бу мултфилмни кўришини хоҳлайман. Бу филм ҳеч кимни ерга уриш мақсадида чиқарилмаган“ дейди Нора Тwомей[8]. 2018-йилда Тwомей ўз интервюсида Парвана овозини ижро этувчи канадалик актёр Саара Чаудрйни кастингда иштирок этганини маълум қилган ва шундай та'кидлаган: „ Чаудрйда 11 ёшли актёр учун ноёб истеъдод бор“.Чаудрйнинг шахсияти Парвананинг хулқ-атворини шакллантиришда муҳим рол ўйнаган. Шунингдек, Мими Полк Гитлин феминистик Тҳелма ва Лоуисе драмасининг ижрочи продюсери сифатида иштирок этган[9][10]. Тwомей дубляж жараёнидаги афғон шеваси ва меросига ҳам жиддий эътибор қаратган[9]. Ссенарийни ишлаб чиқиш жараёнида ссенарий муаллифи Анита Дорон америкалик-афғон рассоми Аман Можадиди билан афғон маданияти ва бутун дунё нуқтаи назарини мувозанатда ушлаш учун биргаликда ишлаган[8].

Филмнинг илк намойишига мактаб ўқувчилари ва уларнинг ота-оналари таклиф қилинган, филмни томоша қилиш жараёнида улар ҳатто йиғлаб ҳам юборган[9].

Мусиқаси

Филм мусиқаси ака-ука Мичаэл ва Жефф Данна томонидан яратилган. Ижрочилар орасида Афғонистон Миллий мусиқа институти томонидан ташкил этилган ёш қизлар хори ҳам бор[11].

Даромади

Филм Шимолий Америкадаги очилиш маросимида 17 395 доллар ишлаб топган. 2018-йил 17-август (2018-08-17) ҳолатига кўра, АҚШ ва Канадада Тҳе Бреадwиннер $313,381 фойда кўрган[12].

Танқидий жавоблар

Роттен Томатоэс сайтига кўра филм 105 та шарҳ асосида 95% ижобий рейтингига эга, ўртача рейтинги 7,90/10[13]. Метаcритиc сайтида филм 20 нафар танқидчининг шарҳлари асосида 100 баллдан 78 баллга эга бо'лган[14].

Кеннет Туран Лос Анжелес Тимес филмга ижобий шарҳ берган „…Тҳе Бреадwиннер яна бир бор бизга энг яхши анимация қандай бўлишини эслатиб ўтди“[15]. Марк Кермоде Тҳе Гуардиан газетасида ёзишича филмга 5/5 юлдуз берган[16].

Тҳе Wашингтон Пост газетаси мухбири Ванесса Х. Ларсон филмга 4 баллдан 3.5 балл бериб, филмдаги қаҳрамонларнинг тасвири ва Кобулнинг маданияти учун мақтаб ҳам қўйган[17].

Канадалик аёллар ташкилоти директорининг ўринбосари Абдул Раҳим Аҳмад Парwани айтадики, „Филм тугагандан ва чироқлар қайта ёқилгандан кейин мен кўплаб афғонларнинг кўзларида ёшни кўрдим. Мен ҳам кўз ёшларимни тўхтата олмадим“[18].

Мақтовлар

Филм Энг яхши анимацион филм номинациясида ғолиб бўлган, ўнта Анниэ Аwард номинацияни қўлга киритган.

Ютуқлари Сана Категория Қабул қилганлар Натижа Манбалар
Аcадемй Аwардс 4-март 2018-йил Энг яхши анимацион филм Нора Тwомей ва Антоний Лео Номзодликка қўйилган [19]
Анниэ Аwардс 3-феврал 2018-йил Энг яхши анимацион филм Тҳе Бреадwиннер Ғолиб [20]
Анимацион филмдаги асар қаҳрамони Реза Риаҳи, Лоуисе Багналл, Алиcе Диэудоннé Номзодликка қўйилган
Анимацион филмга режиссиёрлик қилиш Нора Тwомей Номзодликка қўйилган
Анимацион филмдаги қўшиқ Мйчаэл Данна, Жефф Данна Номзодликка қўйилган
Аниматисион филм дизайни Cиаран Дуффий, Жулиен Регнард, Дабй Зайнаб Фаидҳи Номзодликка қўйилган
Анимацион филмда график дизайнерлик Жулиэн Регнард Номзодликка қўйилган
Анимацион филмда дубляж Саара Чаудрй Номзодликка қўйилган
Лаара Садиқ Номзодликка қўйилган
Анимацион филм ссенарийси Анита Дорон Номзодликка қўйилган
Канада экрани мукофоти 2018-йил 11-март Энг яхши расм Андреw Росен, Антҳонй Лео, Паул Ёунг, Томм Мооре, Стéпҳан Роэланц Номзодликка қўйилган [21][22]
Энг яхши ссенарий Анита Дорон Ғолиб
Энг зўр таҳрир Даррагҳ Бйрне Номзодликка қўйилган
Энг яхши дубляж иши Нелсон Ферреира, Жоҳн Эллиот, Ж. Р. Фоунтаин, Дашен Наидоо, Тйлер Wҳитҳам Ғолиб
Энг яхши оригинал даража Мйчаэл Данна, Жефф Данна Ғолиб
Энг яхши оригинал қўшиқ Тҳе Cроwн Слеэпс, Қаис Эссар ва Жошуа Ҳилл Ғолиб
Cинема фор Пеаcе Аwардс 2018-йил Cинема фор Пеаcе Аwард фор Жустиcе Нора Тwомей Ғолиб [23]
Cритиcс' Чоиcе Мовиэ Аwардс 11-январ 2018-йил Энг яхши анимацион филм Тҳе Бреадwиннер Номзодликка қўйилган [24]
Олтин Глобус мукофоти 7-январ 2018-йил Энг яхши анимацион филм Тҳе Бреадwиннер Номзодликка қўйилган [25]
Голден Томато мукофоти 3-январ 2018-йил Энг яхши анимацион филм (2017) Тҳе Бреадwиннер 4-ўрин [26]
Ирландия анимацияси мукофоти 23-март 2019-йил Энг яхши Ирландия филми Тҳе Бреадwиннер Ғолиб [27]
Лос Анжлес филмлар танқиди ассоциацияси 13-январ 2018-йил Энг яхши анимацион филм Тҳе Бреадwиннер Ғолиб [28]
Вашингтон филмлар танқиди ассоциацияси 8-декабр 2017-йил Энг яхши анимацион филм Тҳе Бреадwиннер Номзодликка қўйилган [29]

Манбалар

  1. ↑ филммусиcрепортер.. „Мйчаэл & Жефф Данна то Сcоре 'Тҳе Бреадwиннер'“. Филм Мусиc Репортер (2017-йил 2-июн). Қаралди: 2017-йил 7-июл.
  2. ↑ Wолфе, Женнифер. „Cартоон Салоон, Аирcрафт Продуcтионс то Cо-Продуcе 'Тҳе Бреадwиннер'“. Аниматион Wорлд Нетwорк (2015-йил 3-март). Қаралди: 2015-йил 1-май.
  3. ↑ МcЛеан, Том. „Аирcрафт, Cартоон Салоон Партнер он 'Тҳе Бреадwиннер'“. Аниматион Магазине (2015-йил 5-март). Қаралди: 2015-йил 1-май.
  4. ↑ Миллиган, Мерcедес „Гуру Жоинс 'Бреадwиннер' Продуcтион“. Аниматион Магазине (2016-йил 7-июн). Қаралди: 2016-йил 8-июн.
  5. ↑ ден Ҳартог, Мах „Ангелина Жолиэ Жоинс Cартоон Салоон'с 'Тҳе Бреадwиннер' ас Эхеcутиве Продуcер“. Ротосcоперс (2015-йил 15-август). Қаралди: 2016-йил 1-июн.
  6. ↑ „Тҳе Бреадwиннер (2017)“. Тҳе Нумберс. Наш Информатион Сервиcес. 2018-йил 23-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 15-июл.
  7. ↑ „Тҳе Бреадwиннер“. Бох Оффиcе Можо. ИМДб. Қаралди: 2017-йил 28-декабр.
  8. ↑ 8,0 8,1 Масон. „Ан Интервиэw wитҳ Нора Тwомей, Диреcтор оф Тҳе Бреадwиннер — А Неw Филм Тҳат Теллс Тҳе Амазинг…“ (эн). Медиум (2017-йил 2-декабр). Қаралди: 2021-йил 17-август.[сайт ишламайди]
  9. ↑ 9,0 9,1 9,2 „7 Тҳингс Wе Леарнт фром Нора Тwомей, Диреcтор оф 'Тҳе Бреадwиннер'“ (эн-ГБ). Cурзон Блог. 2021-йил 17-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 17-август.
  10. ↑ Десоwитз. „'Тҳе Бреадwиннер': Ҳоw Нора Тwомей Маде ан Аниматед Осcар Cонтендер Абоут Фемале Эмпоwермент wитҳ Ҳелп фром Ангелина Жолиэ“ (эн). ИндиэWире (2017-йил 14-ноябр). Қаралди: 2021-йил 17-август.
  11. ↑ Тҳе Данна Бротҳерс Wин Овер Аудиэнcес Wитҳ „Тҳе Бреадwиннер“ 18 Деcембер 2017, бми.cом, аccессед 15 Марч 2019
  12. ↑ „Тҳе Бреадwиннер (2017)“. Тҳе Нумберс. 2018-йил 23-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 17-август.
  13. ↑ „Тҳе Бреадwиннер (2017)“. Роттен Томатоэс. Фанданго Медиа. Қаралди: 2020-йил 15-июн.
  14. ↑ „Тҳе Бреадwиннер Ревиэwс“. Метаcритиc. CБС Интераcтиве. Қаралди: 2018-йил 1-июн.
  15. ↑ Туран. „'Тҳе Бреадwиннер' ис а стрикинг анд аффеcтинг аниматед филм сет ин модерн Кабул“. Лос Ангелес Тимес (2017-йил 17-ноябр). Қаралди: 2017-йил 26-ноябр.
  16. ↑ Кермоде, Марк. „Тҳе Бреадwиннер ревиэw – а гирл'с cоураге он тҳе стреэц оф Кабул“. Тҳе Гуардиан. Гуардиан Неwс анд Медиа (2018-йил 27-май). Қаралди: 2018-йил 23-июн.
  17. ↑ Ларсон, Ванесса Ҳ.. „'Тҳе Бреадwиннер,' абоут а Кабул гирл, феатурес горгеоус аниматион бут а со-со сторй“. Тҳе Wашингтон Пост (2017-йил 20-ноябр). Қаралди: 2017-йил 26-ноябр.
  18. ↑ Кумар. „Иф Афгҳанистан Ран Тҳе Осcарс, 'Тҳе Бреадwиннер' Wоулд Триумпҳ“ (эн). НПР.орг (2018-йил 3-март). Қаралди: 2021-йил 17-август.
  19. ↑ Вариэтй Стафф. „'Осcар Номинатионс 2018: Тҳе Cомплете Лист“. Вариэтй. Пенске Бусинесс Медиа (2018-йил 23-январ). Қаралди: 2018-йил 23-январ.
  20. ↑ Ҳипес. „Анниэ Аwардс: Дисней/Пихар'с 'Cоcо' Топс Номинатионс“. Деадлине Ҳоллйwоод. Пенске Бусинесс Медиа (2017-йил 4-декабр). Қаралди: 2017-йил 4-декабр.
  21. ↑ Амиди. „'Тҳе Бреадwиннер' Номинатед Фор 6 Cанадиан Сcреэн Аwардс, Инcлудинг Бест Пиcтуре“. Cартоон Бреw (2018-йил 20-январ). Қаралди: 2018-йил 24-август.
  22. ↑ Аcадемй оф Cанадиан Cинема анд Телевисион. „Маудиэ, Тҳе Бреадwиннер, Ҳочелага, Ланд оф Соулс, Румбле: Тҳе Индианс Wҳо Роcкед тҳе Wорлд, Ким'с Cонвениэнcе, Алиас Граcе анд Тҳе Амазинг Раcе Cанада Амонг 2018 Cанадиан Сcреэн Аwардс Wиннерс“. ПР Неwсwире. Cисион (2018-йил 12-март). Қаралди: 2018-йил 13-март.
  23. ↑ „Номинатионс 2018“ (эн-УС). Cинема фор Пеаcе Фоундатион. Қаралди: 2022-йил 20-январ.
  24. ↑ Таплей. „'Шапе оф Wатер' Леадс Cритиcс' Чоиcе Филм Номинатионс“. Вариэтй. Пенске Бусинесс Медиа (2017-йил 6-декабр). Қаралди: 2017-йил 6-декабр.
  25. ↑ Вариэтй Стафф. „Голден Глобес Wиннерс: Cомплете Лист“. Вариэтй. Пенске Бусинесс Медиа (2018-йил 7-январ). 2018-йил 8-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 8-январ.
  26. ↑ „Бест Аниматед Мовиэс 2017“. Роттен Томатоэс. Фанданго Медиа (2017-йил 2-январ). Қаралди: 2017-йил 13-январ.
  27. ↑ „2019 Wиннерс“. Ириш Аниматион Аwардс. Қаралди: 2019-йил 23-март.
  28. ↑ „43рд Аннуал Лос Ангелес Филм Cритиcс Ассоcиатион Аwардс“. Лос Ангелес Филм Cритиcс Ассоcиатион. 2017-йил 4-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 3-декабр.
  29. ↑ Гордон. „Тҳе 2017 WАФCА Аwардс“. Wашингтон Д.C. Ареа Филм Cритиcс Ассоcиатион (2017-йил 7-декабр). Қаралди: 2017-йил 6-декабр.