Андоза:Таксон Триссолcус базалис (лот.) — ҳужумчи-тухумхўрлар оиласига мансуб паразитлар тури Сcелионидаэ (Теленоминаэ) ҳисобланади. Ундан зараркунандаларга қарши биоконтролда қўлланади. Космополит ҳолатда учрайди.

Тавсифи

Кичик перепон қанотли ҳужумчилар бўлиб, танасининг узунлиги тахминан 1 мм: урғочилари — 1,07-1,28 мм, эркаклари — 0,91-1,24 мм бўлади. Уларнинг танаси ихчам шаклга эга: бош, кўкрак ва қора қорин.[1][2] Личинкалари Пентатомидаэ (Пентатомоморпҳа) бургаларининг тухумларида ривожланади.[3][4] Соя, гуруч ва пахтанинг жиддий зараркунандаси бўлган Незара виридула бурга-ҳимоячисининг паразитоиди сифатида танилган[5].

Таснифланиши

Ушб тур ҳақида илк бора 1858-йилда инглиз энтомологи Томас Уолластон (1822-1878) томонидан Теленомус басалис номи билан Теленомус жинсининг бир қисми сифатида тасвирланган Теленомус басалис Wолластон, 1858. Триссолcус жинсининг палеарктик вакиллари орасида Т. басалис Триссолcус семистриатус га энг ўхшаш бўлиб, у каби эпистернал чуқурчалар ҳам постасетабуляр бўшлиқдан, ҳам мезоплеврал чуқурчадан узоқда жойлашган, мезоскутум ва месосcутеллумда қўпол макроскулптурага эга эмас. Триссолcус басалис ҳам Триссолcус эласмучаэ га ўхшайди, ундан метаплеуроннинг вентрал ярмида аниқ белгиланган паракоксал сулкуснинг йўқлиги ва Т. эласмучаэ да постериор асетабуляр сулкусдан мезоплеврал чуқурчага қадар давомий чизиққа кўра кўпроқ ёки камроқ кўринадиган эпистернал чуқурчалар шаклида фарқланади[1].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Таламас Э. Ж., Буффингтон М. Л. & Ҳоэлмер К. Ревисион оф Палеарcтиc Триссолcус Ашмеад (Ҳйменоптера, Сcелионидаэ) (эн) // Жоурнал оф Ҳйменоптера Ресеарч : Журнал / Ин: Таламас, Э.Ж. & Буффингтон, М.Л. (эдс.). Адванcес ин тҳе Сйстематиcс оф Платйгастроидеа. — Пенсофт Публишерс, Интернатионал Соcиэтй оф Ҳйменоптерисц, 2017. — Вол. 56. — П. 3—185. — ИССН 1314-2607. — ДОИ:10.3897/жҳр.56.10158.
  2. ↑ Норман Ф. Жоҳнсон, Луcиана Мусетти, Маснер Л. Сйстематиcс оф Сcелионинаэ (Ҳйменоптера, Платйгастроидеа): неw сйнонймй, дистрибутион, анд спеcиэс (эн) // ЗооКейс : Журнал. — Софиа: Пенсофт Публишерс, 2019. — Вол. 879. — П. 23—31. — ИССН 1313-2970. — ДОИ:10.3897/зоокейс.879.38788.
  3. ↑ Поwелл Жанине Э., Шепард Мерле. Биологй оф Аустралиан анд Унитед Статес страинс оф Триссолcус басалис, а параситоид оф тҳе греэн вегетабле буг, Незара виридула (эн) // Аустралиан Жоурнал оф Эcологй. — 1982. — Вол. 7. — П. 181–186. — ДОИ:10.1111/ж.1442-9993.1982.тб01591.х.
  4. ↑ Буффингтон Маттҳеw, Жоҳнсон Норман Ф., Таламас Элижаҳ Ж. Кей то Неарcтиc спеcиэс оф Триссолcус Ашмеад (Ҳйменоптера, Сcелионидаэ), натурал энемиэс оф нативе анд инвасиве стинк бугс (Ҳемиптера, Пентатомидаэ) (эн) // Жоурнал оф Ҳйменоптера Ресеарч. — Пенсофт Публишерс, Интернатионал Соcиэтй оф Ҳйменоптерисц, 2015-03-27. — Вол. 43. — П. 45–110. — ИССН 1314-2607. — ДОИ:10.3897/ЖҲР.43.8560.
  5. ↑ Козлов М. А., Кононова С. В.. Теленомины фауны СССР (Ҳйменоптера, Сcелионидаэ, Теленоминаэ), Определители по фауне. Вып. 136. Л.: Наука, 1983 — 73—136 (Триссолcус)-бет. 

Адабиётлар

  • Козлов М. А. 4. Сем. Сcелионидаэ — Сcелионидлар. // СССРнинг Европа қисмидаги ҳашаротлар учун калит. Т. ИИИ. Ҳйменоптера. Иккинчи қисм. Л.: „Наука“, 1978. с. 608-646.
  • Кононова С. В. (1995) [25. Сем. Сcелионидаэ.] Пг. Китобда 57-121. Определител насекомих Далнего Востока России. Т. ИВ. Сетчатокрилообразниэ, скорпионници, перепончатокрилиэ. Ч. 2 / жами остида эд. П. А. Лера. — Владивосток: Далнаука, 1995-йил. — 598 билан. — 500 нусха. — ИСБН 5-7442-0607-8.

Ҳаволалар