Tukudeka
Тукудека, тукудика, туккутикка[1] — Қўшма Штатлардаги америкалик ҳинду қабиласи, „Қўй итеъмол қилувчилари“ номи билан ҳам танилган. Улар Сотут тизмаси[2] ён бағирларида, замонавий Боисе ва Кастер округлари ҳудудида яшаган. Улар Шимолий Шошоненинг тепалик қабилаларига мансуб.
Тарихи
ХИХ асрда Тукудека Сотут тоғларидаги Салмон дарёси бўйида[3] яшаган ва баъзи жамоалар Ваёмингда ҳам ҳозирги Еллоустоун миллий боғи[4] ҳудудида яшаган. 1824-йилда улар биринчи марта оқ танлиларни учратишди — тоғликлар 1840-йилларгача қундузларни овлашган. 1860-йилда Тукудек ерларида олтин топилди ва америкалик қидирувчилар уларнинг ерларларига сув бостиришди[3]. 1870-йилга келиб, олтин қазувчилар 7000 дан ортиқ одамни ташкил этар эди, улар ўрмонни кесиб, ўйинни қўрқитишди, шошонларни очликдан ўлдиришди.
1870-йилда Ваёмингда яшовчи Тукудека Шарқий Шошоне билан бирлашди. 1878-йилнинг ёзида ҳиндулар Пеарсалл-Крикда иккита оқ танлини ўлдиришда айбланган. 1879-йил феврал ойида Лун-Cрик яқинида беш нафар хитойлик кончи, 1879-йил май ойида эса Салмон дарёсининг жанубий қисмида иккита чорвадор ҳалок бўлди. Тўлиқ далил йўқлигига қарамай, бу қотилликлар учун тукудек айбланган. Америка ҳукумати ҳиндуларга қарши жазо экспедициясини жўнатиб, қуролли тўқнашувга олиб келди, бу „Қўй еювчилар уруши“ деб номланди. 1979-йил 1-октабрга келиб тукудекларга қарши ҳарбий юриш тугади. АҚШ ҳарбийлари йигирма кишилик Уматилла скаутлари гуруҳи билан бирга 51 эркак, аёл ва болаларни таслим қилиш тўғрисида музокаралар олиб бордилар, кейинчалик улар Форт Холл резервациясига юборилди[5].
Манбалар
- ↑ „2010 Cенсус CПҲ-Т-6. Америcан Индиан анд Аласка Нативе Трибес ин тҳе Унитед Статес анд Пуэрто Риcо: 2010“. www.cенсус.гов. 9-декабр 2014-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 1-январ 2015-йил.
- ↑ Народы и религии мира, 2000 — 647-бет.
- ↑ 3,0 3,1 „Ҳисторй.“ (Wайбаcк Мачине сайтида 4-март 2016-йил санасида архивланган) Саwтоотҳ Натионал Реcреатион Ареа. Паге 8. Ретриэвед 24 Оcт 2013.
- ↑ Мурпҳй анд Мурпҳй 306
- ↑ „Оригинал Трибал анд Банд Намес оф Идаҳўс Нативе Пеоплес.“ Дигитал Атлас оф Идаҳо. Ретриэвед 24 Оcт 2013.
Адабиётлар
- Лоэндорф, Лаwренcе; Стоне, Нанcй Медарис. Моунтаин Сприт: Тҳе Шеэпеатер Индианс оф Еллоwстоне. Университй оф Утаҳ Пресс, 2006. ИСБН 0-87480-867-7.
- Лоэндорф, Лаwренcе; Набоков, Петер „Ресиденц ин тҳе Ҳигҳландс: Тҳе Шеэпеатерс“, . Ресторинг а Пресенcе: Америcан Индианс ин Еллоwстоне Натионал Парк. Университй оф Оклаҳома Пресс, 2016 — 129–200-бет. ИСБН 978-0-8061-5346-9.
- Мурпҳй, Роберт Ф.; Мурпҳй, Ёланда „Нортҳерн Шошоне анд Банноcк“, . Ҳандбоок оф Нортҳ Америcан Индианс. Wашингтон, ДC: Смитҳсониан Институтион, 1986 — 308–335-бет. ИСБН 0-16-004581-9.
- Шимкин, Деметри (1947). „Wинд Ривер Шошоне Этҳногеограпҳй“ (ПДФ). Антҳропологиcал Реcордс. 5-жилд, № 4.
- Шимкин, Демитри Б. „Эастерн Шошоне“, . Ҳандбоок оф Нортҳ Америcан Индианс. Wашингтон, ДC: Смитҳсониан Институтион, 1986 — 308–335-бет. ИСБН 0-16-004581-9.
Ҳаволалар
- „Тҳе Моунтаин Шошоне“. Wёҳисторй.орг.
- Шошоне-Банноcк Трибес