Villari effekti
Виллари эффекти — механик деформаииялар (чўзилиш, буралиш, эгилиш ва б.)нинг ферромагнетиклар магнитланувчанлигига таъсири. Италян физиги Э. Виллари (Е. Виллари, 1836— 1904) очган (1865). Магнитланганда ўлчамлари қисқарадиган ферромагнетиклар (мас., никел) чўзилганда магнитланганлигини камайтиради. Бу ҳодиса тескари (манфий) В. э. деб аталади. Аксинча, магнитланганда ўлчамлари узаядиган ферромагнетиклар (мас., таркибида 65% никел бўлган темир-никел қотишмасидан ясалган стержен) чўзилганда магнитланганлигини кўпайтиради. Бу ҳодиса тўғри (мусбат) В. э. деб аталади. Айтиб ўтилган материаллар сиқилганда В. э. ишораси тескарисига ўзгаради. В.э. юз беришига сабаб ферромагнетикларга механик куч таъсир эттирилганда уларнинг структураси ўзгаришидир. В. э. техникада муайян магнит хоссаларига эга бўлган материаллар яратишда кенг қўлланади.
Манбалар
Адабиётлар
- ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
| Ушбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. Бу андозани аниқроғига алмаштириш керак. |