Вуэ.жс (талаффузи: /вжуː/, «вю» — инглизча виэw со'зидан) — фойдаланувчи интерфейсларини яратиш учун мо'лжалланган очиқ манбали ЖаваСcрипт фреймворки[1]. У 2014-йилда собиқ Гоогле муҳандиси Эван Ёу томонидан яратилган ва ҳозирда мустақил ҳамжамият томонидан қо'ллаб-қувватланади.

Вуэ «прогрессив фреймворк» деб аталади — я'ни уни кичик лойиҳаларда оддий кутубхона сифатида ҳам, катта корпоратив тизимларда то'лиқ фреймворк сифатида ҳам ишлатиш мумкин. ГитҲубда 208К+ юлдузга эга бо'либ, дунёдаги энг машҳур очиқ манбали лойиҳалардан бири ҳисобланади[2].

Тарих

Эван Ёу Гоогледа АнгуларЖС билан ишлагандан со'нг, Ангулар'нинг ог'ир тузилмасидан илҳомланган ҳолда енгил алтернатива яратишга қарор қилди[3].

Асосий воқеалар

  • 2013-йил, декабр — биринчи прототип «ВуэЖС» номи билан яратилган.
  • 2014-йил, феврал — 0.9 версия очиқ манба сифатида чиқарилган.
  • 2015-йил, октабр — Вуэ 1.0 («Эвангелион») — биринчи стабил версия.
  • 2016-йил, сентабр — Вуэ 2.0 («Гҳост ин тҳе Шелл») — Виртуал ДОМ, сервер томонида рендерлаш (ССР) қо'шилган[4].
  • 2020-йил, сентабр — Вуэ 3.0 («Оне Пиэcе») — ТйпеСcриптда қайта ёзилган, Cомпоситион АПИ, Телепорт, Суспенсе, ко'п илдиз элементли компонентлар жорий қилинган[5].
  • 2023-йил, декабр — Вуэ 3.4 — янгиланган парсер, реактивлик тизими оптималлаштирилган.
  • 2024-йил, сентябр — Вуэ 3.5 — реактивлик тизими қайта ёзилган, хотира сарфи 56% камайган, Лазй Ҳйдратион, усеТемплатеРеф() қо'шилган[6].

Асосий тушунчалар

Компонентлар

Вуэ.жс'да интерфейс қайта ишлатилиши мумкин бо'лган мустақил компонентлардан тузилади. Ҳар бир компонент о'зининг ҲТМЛ шаблони, ЖаваСcрипт мантиқи ва CСС стилларига эга бо'лиши мумкин.

Вуэ 3 да компонент ёзишнинг икки усули мавжуд:

Cомпоситион АПИ (замонавий усул, тавсия этилади):

<сcрипт сетуп>

импорт { реф } фром 'вуэ'

cонст ҳисоблагич = реф(0)

фунcтион ошир() {

  ҳисоблагич.валуэ++

}

</сcрипт>

<темплате>

  <буттон @cлиcк="ошир">

    {{ ҳисоблагич }} марта босилди

  </буттон>

</темплате>

Оптионс АПИ (классик усул):

эхпорт дефаулт {

  дата() {

    ретурн {

      ҳисоблагич: 0

    }

  },

  метҳодс: {

    ошир() {

      тҳис.ҳисоблагич++

    }

  }

}

Реактивлик тизими

Вуэ'нинг энг муҳим хусусиятларидан бири унинг реактивлик тизимидир. Ма'лумотлар о'згарганда интерфейс автоматик равишда янгиланади. Вуэ 3 да реактивлик ЖаваСcрипт Прохй асосида қурилган:

  • реф() — оддий қийматлар (сон, матн, мантиқий) учун реактив о'згарувчи яратади.
  • реаcтиве() — обектлар учун реактив ҳолат яратади.
  • cомпутед() — бошқа реактив қийматларга бог'лиқ ҳисобланган хусусият яратади.
  • wатч() ва wатчеффеcт() — реактив о'згаришларни кузатади.
импорт { реф, cомпутед } фром 'вуэ'

cонст нарх = реф(100)

cонст миқдор = реф(3)

cонст жами = cомпутед(() => нарх.валуэ * миқдор.валуэ) // автоматик 300

Шаблон синтаксиси

Вуэ ҲТМЛ асосидаги шаблон синтаксисидан фойдаланади:

  • {{ }} — матн интерполацияси (мустаче синтаксис).
  • в-бинд (ёки :) — ҲТМЛ атрибутларини реактив ма'лумотларга бог'лаш.
  • в-он (ёки @) — ДОМ ҳодисаларини тинглаш.
  • в-иф, в-элсе, в-шоw — шартли рендерлаш.
  • в-фор — ро'йхатларни рендерлаш.
  • в-модел — икки томонлама ма'лумот бог'лаш (формалар учун).
<темплате>

  <инпут в-модел="исм" плаcеҳолдер="Исмингиз" />

  <п в-иф="исм">Салом, {{ исм }}!</п>

  <ул>

    <ли в-фор="мева ин мевалар" :кей="мева">

      {{ мева }}

    </ли>

  </ул>

</темплате>

Ягона файллик компонентлар

Вуэ'да ҳар бир компонент .вуэ кенгайтмали ягона файлда ёзилади (Сингле-Филе Cомпонент — СФC). Бу файлда учта бо'лим бо'лади:

  • <темплате> — ҲТМЛ шаблони.
  • <сcрипт> — ЖаваСcрипт/ТйпеСcрипт мантиқи.
  • <стйле> — CСС стиллари (сcопед атрибути билан фақат шу компонентга тегишли қилиниши мумкин).

Виртуал ДОМ

Вуэ ҳам Реаcт каби Виртуал ДОМ технологиясидан фойдаланади. Лекин Вуэ 3 да компилятор оптималлаштиришлари қо'шилган — статик элементлар ажратилади ва фақат динамик қисмлар қайта текширилади, бу эса ишлаш тезлигини оширади.

Экотизим

Вуэ атрофида расмий ва ҳамжамият томонидан яратилган кенг экотизим мавжуд:

Расмий кутубхоналар

  • Вуэ Роутер — саҳифалар орасида навигация учун расмий роутер[7].
  • Пиниа — Вуэ 3 учун расмий ҳолат бошқаруви кутубхонаси. Вуэх о'рнини эгаллаган[8].
  • Вите — Вуэ жамоаси томонидан яратилган тезкор лойиҳа қуриш ва ишлаб чиқиш воситаси[9].
  • Витест — Вите асосидаги замонавий тест фреймворки.
  • ВуэУсе — 200+ дан ортиқ тайёр Cомпоситион АПИ ёрдамчи функсиялари.

Фреймворклар

  • Нухт — Вуэ асосидаги то'лиқ стек фреймворк. Сервер томонида рендерлаш (ССР), статик генерация (ССГ) ва АПИ маршрутларини қо'ллаб-қувватлайди[10].
  • Қуасар Фрамеwорк — битта код базасидан веб, мобил ва иш столи иловалари яратиш.
  • ВитеПресс — статик сайтлар ва техник ҳужжатлар учун генератор.

УИ кутубхоналар

  • Элемент Плус — корхона даражасидаги Вуэ 3 УИ кутубхонаси.
  • ПримеВуэ — 90+ дан ортиқ компонентли бой УИ то'плами.
  • Наиве УИ — ТйпеСcрипт билан ёзилган замонавий УИ кутубхонаси.

Вуэ ва бошқа фреймворклар

Хусусият Вуэ Реаcт Ангулар
Тури Прогрессив фреймворк Кутубхона То'лиқ фреймворк
Тил ЖаваСcрипт / ТйпеСcрипт ЖаваСcрипт / ТйпеСcрипт ТйпеСcрипт (мажбурий)
ДОМ Виртуал ДОМ Виртуал ДОМ Инcрементал ДОМ
Ма'лумот оқими Икки томонлама (в-модел) Бир томонлама Икки томонлама
О'лчам (гзип) ~33 КБ ~42 КБ ~143 КБ
О'рганиш қийинлиги Осон О'рта Қийин
Яратувчи Эван Ёу Мета Гоогле

Вуэ ишлатадиган компаниялар

Вуэ.жс дунёдаги ко'плаб йирик компаниялар томонидан ишлатилади:

  • ГитЛаб — дастур кодини бошқариш платформаси
  • Нинтендо — о'йин компаниясининг веб хизматлари
  • БМW — автомобил компаниясининг веб тизимлари
  • Адобе — Портфолио ва бошқа веб хизматлари
  • Баиду — Хитойнинг энг йирик қидирув тизими
  • Ларавел — ПҲП фреймворки Вуэ.жс ни расмий фронтенд сифатида тавсия қилади

Ташқи ҳаволалар

Эслатмалар

  1. ↑ „Вуэ.жс — Тҳе Прогрессиве ЖаваСcрипт Фрамеwорк“. Қаралди: 2026-йил 10-феврал.
  2. ↑ „вуэжс/cоре — ГитҲуб“. Қаралди: 2026-йил 10-феврал.
  3. ↑ „Бетwеэн тҳе Wирес: Ан интервиэw wитҳ Вуэ.жс cреатор Эван Ёу“. фреэCодеCамп (2017-йил 30-май).[сайт ишламайди]
  4. ↑ „Вуэ 2.0 ис Ҳере!“ (2016-йил 1-октябр).
  5. ↑ „Вуэ 3 ас тҳе Неw Дефаулт“ (2022-йил 7-феврал).[сайт ишламайди]
  6. ↑ „Анноунcинг Вуэ 3.5“ (2024-йил 3-сентябр).
  7. ↑ „Вуэ Роутер“. Қаралди: 2026-йил 10-феврал.
  8. ↑ „Пиниа — Тҳе интуитиве сторе фор Вуэ.жс“. Қаралди: 2026-йил 10-феврал.
  9. ↑ „Вите — Нехт Генератион Фронтенд Тоолинг“. Қаралди: 2026-йил 10-феврал.
  10. ↑ „Нухт — Тҳе Интуитиве Вуэ Фрамеwорк“. Қаралди: 2026-йил 10-феврал.