Ziyosfera

White hat

Wҳите Ҳат Ҳаcкер (талаффузи: Вайт ҳет ҳакер) — хавфсизлик тизимларига ёрдам берувчи, яхши ниятда киберхекинг现场发给你，

Лллжи8мууйй ,,сид14_гcи550882,00.ҳтмл|сарлавҳа=Wҳат ис wҳите ҳат? - а дефинитион фром Wҳатис.cом|нашриёт=Сеарчсеcуритй.течтаргет.cом|кириш санаси=2012-06-06}}</реф>. Ахлоқий хакерлик — бу шунчаки кириш тестидан кўра кенгроқ тоифани англатиш учунو: 

мўлжалланган атамадир[1][2]. Эгасининг розилиги билан оқ қалпоқли хакерлар жорий тизимдаги ҳар қандай заифликларни аниқлашни мақсад қилган бўлишади[3]. Блаcк Ҳат Ҳаcкер (ёвуз хакер)лардан фарқли ўлароқ, бу ном антагонистик қаҳрамонлар (ковбой) мос равишда оқ ва қора шляпа кийиб жанг қилишган Г'арб филмларидан олинган[4]. Грей ҳат ҳаcкер деб номланувчи учинчи турдаги хакерлар ҳам мавжуд. Улар яхши ният билан, лекин баъзида рухсациз бузиб киришади[5].

Wҳите ҳат хакерлар, шунингдек, „кроссовкалар ва/ёки хакерлик клублари“[6], қизил жамоалар ёки йўлбарс жамоалар деб аталадиган гуруҳларда ҳам ишлаши мумкин[7].

Тарихи

Ахлоқий хакерлик сифатида аниқланган илк ҳолат АҚШ ҳаво кучларининг „хавфсизликни баҳолаш“ дастурида амалга оширилган бўлиб, унда Мултиcс операцион тизимлари „икки босқичли (махфий/ўта махфий) тизим сифатида потенциал фойдаланиш“ учун синовдан ўтказилган. Баҳолаш шуни кўрсатдики, Мултиcс „бошқа анъанавий тизимларга қараганда сезиларли даражада яхшироқ“ бўлса-да, у „нисбатан кам ҳаракат“ билан аниқланиши ҳамда дастурий таъминот ва процессуал хавфсизлик заифликларига" эга бўлиши мумкин, дея баҳоланган[8]. Муаллифлар ўзларига тегишли бўлган тестларини реал тарзда ўтказадилар. Бунда уларнинг натижалари тажовузкорликка эга бўлиши мумкин бўлган кириш турларини аниқ акс эттиради. Улар оддий маълумот йиғиш машқларини, шунингдек, тизимнинг яхлитлигини бузиши мумкин бўлган тўғридан-тўғри ҳужумларни ўз ичига олган тестларни ўтказадилар. Иккала натижа ҳам мақсадли аудиторияни қизиқтиради. АҚШ армиясидаги ахлоқий хакерлик фаолиятини тавсифловчи яна бир қанча таснифланмаган ҳисоботлар мавжуд.

1981-йилга келиб, Тҳе Неw Ёрк Тимес нашри "wҳите ҳат" хакерлар фаолиятини "бузғунчи, аммо ижобий „ҳаcк“ анъаналарининг бир қисми", дея таърифланади. Натионал CСС ходими ўзининг мижозлар аккаунтларида қўллаган паролни бузиш қурилмаси мавжудлигини ошкор қилганида, компания уни дастурий таъминотни ёзгани учун эмас, балки уни тезроқ ошкор этмагани учун жазолайди. Танбеҳ мактубида шундай дейилган эди: „Компания НCСС учун фойдани тан олади. Шу билан бирга ВП ҳамда каталог ва файллардаги бошқа махфий дастурий таъминотдаги хавфсизлик заиф томонларини аниқлаш учун ходимларнинг ҳаракатларини рағбатлантиради.“[9].

Тизимлар хавфсизлигини баҳолаш учун ушбу ахлоқий хакерлик тактикасидан фойдаланиш ғояси Дан Фармер ва Wиэце Венема томонидан ишлаб чиқилган. Интернет ва интранетларда умумий хавфсизлик даражасини ошириш мақсадида улар ўзларининг мақсадлари ҳақида (агар хоҳласалар) хавфсизликни бузишга қодир бўлиш учун қандай қилиб етарли маълумот тўплаганликларини тасвирлашади. Улар ушбу маълумотни қандай қилиб тўплаш ва нишон устидан назоратни қўлга киритиш учун фойдаланиш ва бундай ҳужумнинг олдини олиш ҳақида бир қанча аниқ мисоллар келтирадилар. Улар ўз ишларида қўллаган барча воситаларни тўплашади. Уларни ишлатиш учун қулай бўлган битта иловага бирлаштиришади ва уни юклаб олишга қарор қилган ҳар бир кишига тарқатишади. Уларнинг Тармоқларни таҳлил қилиш учун хавфсизлик ма'мури воситаси (Сеcуритй Аминистратор Тоол фор Аналйзинг Нетwорк) ёки САТАН деб номланган дастури 1992-йилда бутун дунё бўйлаб оммавий ахборот воситаларининг катта эътиборини тортади[10].

Услублар

Пенетрация тести бошиданоқ дастурий таъминот ва компютер тизимларига ҳужум қилишга қаратилган бўлса-да, портни сканерлаш, тизимда ишлайдиган протоколлар ва иловалардаги маълум камчиликларни ўрганиш ва ямоқларни ўрганиш (масалан, ахлоқий хакерлик бошқа нарсалар)'ни ҳам ўз ичига олиши мумкин. Тўлиқ ахлоқий хакерлик ходимларга парол маълумотларини сўраб электрон почта хабарларини юбориш, раҳбарларнинг ахлат қутиларини варақлаш ва одатда мақсадларни билмасдан ёки розилигисиз бузиш ва киришни ўз ичига олиши мумкин. Фақатгина бундай катталикдаги хавфсизликни текширишни сўраган эгалар, бош директорлар ва бошқарув кенгаши аъзолари (манфаатдор томонлар) билишади. Ҳақиқий ҳужумда қўлланиши мумкин бўлган баъзи ҳалокатли усулларни такрорлашга уриниш учун ахлоқий хакерлар клонланган тест тизимларини ўрнатиши ёки тизимлар унчалик муҳим бўлмаган ҳолларда тунги хакерлик қилишлари мумкин[11]. Сўнгги ҳолатларда, бу бузғунчиликлар узоқ муддатли фирибгарлик учун (ташкилотга инсоннинг узоқ муддатли инфилтрацияси учун ҳафталар бўлмаса ҳам, кунлар) давом эттирилади. Баъзи мисоллар орасида жамоат жойларида автоматик равишда ишлайдиган яширин дастурий таъминотга эга УСБ флеш-дисклар'ни сақлаш киради. (Гўё кимдир кичик дискни йўқотиб қўйган ва бепарво ходим уни топиб олиб кетгандек)

Буни амалга оширишнинг баъзи бошқа усуллари қуйидагилардан иборат:

Ушбу усуллар маълум хавфсизлик заифликларини аниқлайди ва улардан фойдаланади. Буларга қўшимча сифатида, ҳимояланган тизимларга кириш учун хавфсизликни четлаб ўтишга ҳаракат қилади. Мутахассислар ушбу ҳаракат эгаларини "блаcк-ҳат" (ёки "грей-ҳат") деб аталадиган ахлоқий бўлмаган хакер бузиши мумкин бўлган маълумотларга ҳавола сифатида ишлатилиш тахмин қилишади. Ушбу тахмин дастурий таъминот ва тизим "орқа эшикларини" яшириш орқали амалга оширилиши мумкин.

Буюк Британияда қонунийлик

Пинсент Масонс ЛЛП юридик директори ва ОУТ-ЛАW.cом муҳаррири Струан Роберцон шундай дейди: "Умуман олганда, агар тизимга кириш учун рухсат берилса, хакерлик ахлоқий ва қонунийдир. Агар ундай бўлмаса, бу компютердан нотўғри фойдаланиш қонуни бўйича жиноят ҳисобланади. Рухсациз кириш паролни тахмин қилишдан тортиб, кимнингдир веб-почта ҳисобига ёки банкнинг хавфсизлик тизимига киришгача бўлган барча жиҳатларни қамраб олади. Компютерга рухсациз кириш учун максимал жазо икки йил қамоқ жазоси ва/ёки жаримага тортилиш билан чекланиши мумкин. Хакер маълумотларни ўзгартирса, қаттиқроқ жазолар — 10 йилгача қамоқ жазоси мавжуд „. Рухсациз кириш, ҳатто кўпчилик манфаати учун бўлса ҳам, заифликларни очиб бериш ноқонунийдир“, дейди Роберцон."Бизнинг хакерлик қонунларимизда сизнинг хатти-ҳаракатингиз катта манфаатлар учун эканлиги ҳақида ҳеч қандай ҳимоя йўқ. Сиз ишонган нарса бўлса ҳам", дея таъкидлаб ўтади у[12].

Бандлик

Америка Қо'шма Штатлари Миллий хавфсизлик агентлиги CНСС 4011 каби сертификатларни таклиф қилади. Бундай сертификат тартибли, ахлоқий хакерлик техникаси ва жамоавий бошқарувни қамраб олади. Агрессор жамоалар "қизил" жамоалар деб аталади. Ҳимоячи жамоалари "кўк" жамоалар деб ҳам аталади[13]. Агентлик 2012-йилда ДЕФ CОН орқали ишчилар ёллаганида, янги ишчиларга: „Агар-да сизда, айтайлик, ўтмишда ўйламай қилган хатоларингиз бўлса, хавотир олманглар. Сиз эски ишларингиз учун автоматик равишда ишга қабул қилинмайман, деб ўйламаслигингиз керак“[14].

Wҳите ҳат хакерлар — корхона учун рақобатбардош малакали ишчилардир. Чунки у корпоратив тармоқ муҳитини ҳимоя қилиш учун хатоларни текширишга қарши чора бўлиши мумкин. Шундай аснода, яхши хакерлар корпоратив тизимлар, иловалар ва сўнгги нуқталарга хавфни камайтириш учун кутилмаган фойда келтириши мумкин[15].

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ Wард, Марк (14-сентабр 1996-йил). „Саботаге ин cйберспаcе“. Неw Сcиэнтист. 151-жилд, № 2047.{{cите магазине}}: CС1 маинт: дате формат ()
  2. ↑ Книгҳт, Wиллиам (16-октабр 2009-йил). „Лиcенсе то Ҳаcк“. ИнфоСеcуритй. 6-жилд, № 6. 38–41-бет. дои:10.1016/с1742-6847(09)70019-9.{{cите магазине}}: CС1 маинт: дате формат ()
  3. ↑ Филиол, Эриc; Мерcалдо, Франcесcо; Сантоне, Антонелла (2021). „А Метҳод фор Аутоматиc Пенетратион Тестинг анд Митигатион: А Ред Ҳат Аппроач“. Проcедиа Cомпутер Сcиэнcе (инглизча). 192-жилд. 2039–2046-бет. дои:10.1016/ж.проcс.2021.08.210.
  4. ↑ Wилҳелм, Тҳомас. Нинжа Ҳаcкинг: Унcонвентионал Пенетратион Тестинг Таcтиcс анд Течниқуэс. Элсевиэр, 2010 — 26–7-бет. ИСБН 9781597495899. 
  5. ↑ „Wҳат ис тҳе дифференcе бетwеэн блаcк, wҳите, анд грей ҳаcкерс“. Нортон.cом. Нортон Сеcуритй. Қаралди: 2018-йил 2-октябр.
  6. ↑ „Wҳат ис а Wҳите Ҳат?“. Сеcпоинт.cом (2012-йил 20-март). Қаралди: 2012-йил 6-июн.
  7. ↑ Палмер, C.C. (2001). „Этҳиcал Ҳаcкинг“ (ПДФ). ИБМ Сйстемс Жоурнал. 40-жилд, № 3. 769-бет. дои:10.1147/сж.403.0769.
  8. ↑ Паул А. Каргер, Рогер Р. Счерр (Жуне 1974). МУЛТИCС СЕCУРИТЙ ЭВАЛУАТИОН: ВУЛНЕРАБИЛИТЙ АНАЛЙСИС (Репорт). Арчивед фром тҳе оригинал он 2017-11-13. ҳттпс://wеб.арчиве.орг/wеб/20171113060242/ҳттпс://cсрc.нист.гов/cсрc/медиа/публиcатионс/cонференcе-папер/1998/10/08/проcеэдингс-оф-тҳе-21ст-ниссc-1998/доcуменц/эарлй-cс-паперс/карг74.пдф. Қаралди: 12-Нов 2017-йил. 
  9. ↑ МcЛеллан, Вин. „Cасе оф тҳе Пурлоинед Пассwорд“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (1981-йил 26-июл). Қаралди: 11-август 2015-йил.
  10. ↑ Палмер, C.C. (2001). „Этҳиcал Ҳаcкинг“ (ПДФ). ИБМ Сйстемс Жоурнал. 40-жилд, № 3. 769-бет. дои:10.1147/сж.403.0769.Палмер, C.C. (2001). „Этҳиcал Ҳаcкинг“ (ПДФ). ИБМ Сйстемс Жоурнал. 40 (3): 769. дои:10.1147/сж.403.0769.
  11. ↑ Жустин Сеитз, Тим Арнолд. Блаcк Ҳат Пйтҳон, 2нд Эдитион: Пйтҳон Программинг фор Ҳаcкерс анд Пентестерс, 14-апрел 2021-йил. ИСБН 978-1718501126. Қаралди: 2022-йил 15-июн (2021-йил 26-августда асл нусхадан архивланган). 
  12. ↑ Книгҳт, Wиллиам (16-октабр 2009-йил). „Лиcенсе то Ҳаcк“. ИнфоСеcуритй. 6-жилд, № 6. 38–41-бет. дои:10.1016/с1742-6847(09)70019-9.{{cите магазине}}: CС1 маинт: дате формат ()Книгҳт, Wиллиам (16 Оcтобер 2009). „Лиcенсе то Ҳаcк“. ИнфоСеcуритй. 6 (6): 38-41. дои:10.1016/с1742-6847(09)70019-9.
  13. ↑ „Wҳат ис а Wҳите Ҳат?“. Сеcпоинт.cом (2012-йил 20-март). Қаралди: 2012-йил 6-июн.„Wҳат ис а Wҳите Ҳат?“. Сеcпоинт.cом. 2012-03-20. Ретриэвед 2012-06-06.
  14. ↑ „Аттентион ДЕФ CОН® 20 аттендеэс“. Натионал Сеcуритй Агенcй (2012). 2012-йил 30-июлда асл нусхадан архивланган.
  15. ↑ Cалдwелл, Траcей (2011). „Этҳиcал ҳаcкерс: путтинг он тҳе wҳите ҳат“. Нетwорк Сеcуритй. 2011-жилд, № 7. 10–13-бет. дои:10.1016/с1353-4858(11)70075-7. ИССН 1353-4858. 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/19914441" dan olindi