Yevgeniy Primakov
| Yevgeniy Maksimovich Primakov | |
|---|---|
Primakov Evgeniy Maksimovich | |
 1997-yilda | |
 | |
|
Mansab davri 1998-yil 11-sentyabrdan – 1999-yil 12-maygacha | |
| Prezident | Boris Yeltsin |
| Oʻtmishdoshi |
Sergey Kiriyenko, Viktor Chernomirdin (v. b.) |
| Vorisi | Sergey Stepashin |
| |
|
Mansab davri 1996-yil 9-yanvardan – 1998-yil 11-sentyabrgacha | |
| Hukumat boshligʻi |
Viktor Chernomirdin Sergey Kiriyenko, Viktor Chernomirdin (v. b.) |
| Prezident | Boris Yeltsin |
| Oʻtmishdoshi | Andrey Kozirev |
| Vorisi | Igor Ivanov |
| Shaxsiy maʼlumotlari | |
| Tavalludi |
29-oktyabr 1929-yil Moskva |
| Vafoti |
26-iyun 2015-yil (85 yoshda) |
| Mukofotlari |
Andoza:Mehnat qizil bayroq ordeni      |
Yevgeniy Maksimovich Primakov (29-oktyabr 1929 — 26-iyun 2015, Moskva) — SSSR va Rossiya davlat arbobi, hukumat raisi (1998—1999), tashqi ishlar vaziri (1996—1998), razvedka markazi direktori (1991—1996), SSRI Oliy Soveti Raisi (1989—1990)[1][2][3][4][5][6][7][8].
Biografiyasi
Moskva sharqshunoslik institutining arab bo'limini (1953) va Moskva davlat universitetining Iqtisodiy fakultetini (1956) bitiruvchisi[9].
1956-yilda Primakov SSSR fanlar akademiyasi jahon iqtisodiyoti va xalqaro munosabatlar instituti (IMEMO) ilmiy xodimi[10].
1956-1962-yillarda SSSR davlat televideniye va radio agentligi Arab mamlakatlari bo’limida bosh muharrir o'rinbosari[11].
1962-yila — IMEMO katta ilmiy xodimi[12].
1962-yilda "Pravda" gazetasi Osiyo va Afrika mamlakatlari bo'limida ishlagan[13].
1965-yilda "Pravda Vostoka" gazetasi bosh muharriri o'rinbosari[14].
1969-yilda Iroq prezidenti Saddom Husayn bilan tanishgan[15].
1969-yil "Misrning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi" mavzuida nomzodlik ishini himoya qildi[16].
1970-1977-yillarda — IMEMO direktori o'rinbosari[17].
1977-1985-yillarda — SSSR FA Sharqshunoslik instituti direktori[18].
1979-yilda — shu bilan bir vaqtda Tashqi ishlar vazirligi Diplomatik Akademiyasi kafedra mudiri[19].
1985-1989 — SSSR Fanlar Akademiyasi IMEMO direktori[20].
1988-1989 - SSSR Oliy soveti raisi o'rinbosari[21].
1989-1991 SSSR Oliy Soveti Ittifoq Kengashi raisi[22].
1990—1991 — SSSR Prezidenti Mixail Gorbachyovning Kengashi a’zosi[23].
1991-1991 - SSSR xavfsizlik kengashi a’zosi[24].
1991-yilda — SSSR KGB Birinchi bosh boshqarmasi rahbari[25].
1991-yilda — SSSR Markaziy razvedka xizmati rahbari.
1991-yildan 1996-yilgacha Rossiya tashqi razvedka xizmati direktori.
1996-yil 9-yanvarda Primakov Rossiya Federatsiyasi Tashqi ishlar vaziri etib tayinlandi.
1998-yil 10-sentabrda Bosh Vazir etib tayinlandi.
1999-yil 24-mart kuni Vashingtonga AQSH Vitse-prezidenti Al Gore bilan muzokaralarga rasmiy tashrif bilan uchayotgan payti, Atlantika okeani ustida telefon orqali NATO tomonidan Yugoslaviyaga urush e’lon qilinganini eshitib, samolyotni darhol orqaga qaytaradi.
1999-yil 12-mayda Primakov hukumat raisi lavozimidan ketdi.
2001-2011 yy. — Rossiya Federatsiyasi Savdo-sanoat palatasi raisi.
Mukofotlari
1975-yil – Mehnat Qizil Bayroq ordeni.
1979-yil – Xalqlar doʻstligi ordeni.
1980-yil – SSSR Davlat mukofoti laureati.
1982-yil – Tbilisining faxriy fuqarosi.
1985-yil – „Hurmat Belgisi“ ordeni.
1995-yil – 3-darajali „Vatanga xizmatlari uchun“ ordeni.
1998-yil – 2-darajali „Vatanga xizmatlari uchun“ ordeni – davlat oldidagi xizmatlari va Rossiya tashqi siyosatini olib borishga qoʻshgan katta hissasi uchun[26].
2001-yil – Rossiya Federatsiyasi Prezidentining Dnestryanı maqomi boʻyicha muzokaralar jarayonini oʻrnatish bilan bogʻliq vazifalarni muvaffaqiyatli va sifatli amalga oshirganliklari uchun minnatdorchiliklari[27].
2004-yil – Rossiya Federatsiyasi hukumatining Faxriy yorligʻi – davlat oldidagi xizmatlari, koʻp yillik samarali mehnati va tavalludining 75 yilligi munosabati bilan[28].
2004-yil – Moskva Viloyat Dumasining Faxriy yorligʻi – Moskva viloyatining davlat hokimiyati organlari tomonidan ijtimoiy-iqtisodiy siyosatni ilgari surishdagi xizmatlari uchun va tavalludining 75 yilligi munosabati bilan[29].
2004-yil – „Shon-sharaf“ ordeni – Rossiya Federatsiyasining ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishiga qoʻshgan ulkan hissasi va koʻp yillik vijdonli mehnati uchun[30][31].
2009-yil – 1-darajali „Vatanga xizmatlari uchun“ ordeni - xalqaro hamkorlikni rivojlantirish, Rossiya Federatsiyasining tashqi iqtisodiy aloqalarini mustahkamlashda davlat oldidagi ulkan xizmatlari va koʻp yillik samarali ilmiy faoliyati uchun[32].
2014-yil – Rossiya Federatsiyasi Davlat mukofoti laureati – 2013-yilda gumanitar faoliyat sohasidagi ulkan yutuqlari uchun[33].
2014-yil – Aleksandr Nevskiy ordeni – mehnatdagi yutuqlari, koʻp yillik vijdonli mehnati va faol ijtimoiy faoliyati uchun[34].
Doʻstlik ordeni (Tojikiston, 1999)
5-darajali Knyaz Yaroslav Donishmand ordeni (Ukraina, 2004 yil 27 oktyabr) – Ukraina-Rossiya iqtisodiy va siyosiy munosabatlarini rivojlantirishga qoʻshgan ulkan shaxsiy hissasi uchun va tavalludining 75 yilligi munosabati bilan
Xalqlar doʻstligi ordeni (Belarus, 2005-yil 22-mart) – Belarus-Rossiya munosabatlarini rivojlantirish va mustahkamlashga qoʻshgan katta shaxsiy hissasi uchun
„Danaker“ ordeni (Qirgʻiziston, 2005-yil 22-dekabr) – Qirgʻiziston Respublikasi va Rossiya Federatsiyasi oʻrtasidagi doʻstlik va hamkorlikni mustahkamlash, savdo-iqtisodiy munosabatlarni rivojlantirishga qoʻshgan katta hissasi uchun
1-darajali „Doʻstlik“ ordeni (Qozogʻiston, 2007)
„Avstriya Respublikasi oldidagi xizmatlari uchun“ lentali yirik oltin faxriy orden (Avstriya, 2007)
Respublika ordeni (Dnestrboʻyi Moldova Respublikasi, 2009)
Bernardo O'Higgins ordeni (Chili, 2009)
Birdamlik ordeni (Kuba, 2010)
„Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 20 yil“ yubiley medali (2012)
Quddus yulduzi ordeni (Falastin milliy maʼmuriyati, 2014).
Asarlari
- «Stranы Aravii i kolonializm» (1956);
- «Mejdunarodnыe konfliktы shestidesyatыx i semidesyatыx» (1972);
- «Egipet: vremya Nasera» (1974, 1981);
- «Blijniy Vostok: pyatь putey k miru» (1974);
- «Energeticheskiy krizis: podxod sovetskix uchyonыx» (1974);
- «Energeticheskiy krizis v kapitalisticheskom mire» (1975);
- «Anatomiya blijnevostochnogo konflikta» (1978);
- «Novыe yavleniya v energetike kapitalisticheskogo mira» (1979);
- «Vostok posle kraxa kolonialьnoy sistemы» (1982);
- «Vostok: rubej 80-x» (1983);
- «Istoriya odnogo sgovora: blijnevostochnaya politika SShA v 70-e — nach. 80-x» (1985);
- «Ocherki istorii rossiyskoy vneshney razvedki» (1996);
- «Godы v bolьshoy politike» (1999);
- «Vosemь mesyatsev plyus…» (2001);
- «Mir posle 11 sentyabrya» (2002);
- «Konfidentsialьno: Blijniy Vostok na stsene i za kulisami» (2006, 2-e izd. 2012);
- «Minnoe pole politiki» (2006);
- «Mir bez Rossii? K chemu vedyot politicheskaya blizorukostь» (2009);
- «Mыsli vslux». M.: Rossiyskaya gazeta, 2011. 207 s., 15 000 ekz., ISBN 978-5-905308-03-1;
- «Rossiya. Nadejdы i trevogi». M.: Tsentrpoligraf, 2015., ISBN 978-5-227-05735-8;
- «Vstrechi na perekryostkax». M.: Tsentrpoligraf, 2015. 607 s., ISBN 978-5-227-05739-6;
- «Blijniy Vostok na stsene i za kulisami. Konfidentsialьno». M.: Tsentrpoligraf, 2016., ISBN 978-5-227-05792-1.
Manbalar
- ↑ jurnal 05.2001 Vыstuplenie I. S. Ivanova
- ↑ UKAZ Prezidenta RF ot 12.05.1999 N 580 «O PREDSEDATELE PRAVITELЬSTVA ROSSIYSKOY FEDERATsII», 2015-06-27da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2018-02-19
- ↑ «Soedinivshiy dve epoxi»: kakoy sled ostavil Primakov v istorii stranы
- ↑ „KRIZIS ROSSIYSKOY VLASTI. NESOSTOYaVShIYSYa IMPIChMENT ELЬTsINA — FINAL OChEREDNOGO ETAPA ELITNOY BORЬBЫ I KONSTATATsIYa BEZUSLOVNOY TAKTIChESKOY POBEDЫ PREZIDENTA“. 2015-yil 30-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 19-fevral.
- ↑ Po dannыm osvedomlennogo britanskogo ejenedelnika The Economist, na Blijnem Vostoke Primakov zanimalsya «chem ugodno, tolьko ne jurnalistikoy». Formalьno naxodyasь v kadrax KGB SSSR (agenturnыy psevdonim «Maksim»), postavlyal informatsiyu napryamuyu vыsshemu rukovodstvu KPSS («Obituary: Yevgeny Primakov. Steel and shadows», The Economist, Jul 18th 2015).
- ↑ «Soedinivshiy dve epoxi»: kakoy sled ostavil Primakov v istorii stranы. Razvorot nad Atlantikoy
- ↑ RIA «Novosti», Razvorot nad Atlantikoy
- ↑ Vesti.ru Razvernuvshiy samolet nad Atlantikoy
- ↑ Ukaz Prezidenta SSSR ot 13-mart 1991 g. № UP-1620 (Wayback Machine saytida 2015-06-27 sanasida arxivlangan), soglasie na naznachenie dano postanovleniem Verxovnogo Soveta SSSR ot 7-mart 1991 g. № 2010-I
- ↑ RAZVOROT PRIMAKOVA
- ↑ RAZVOROT PRIMAKOVA
- ↑ Fyodor Burlatskiy. „Godы v politike“. Nezavisimaya gazeta (9-dekabr 1999). 2013-yil 14-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2013-yil 10-yanvar.
- ↑ Postanovlenie Sʼezda narodnыx deputatov SSSR ot 26-dekabr 1990 g. N 1866-I «O slojenii polnomochiy chlenov Verxovnogo Soveta SSSR, obrativshixsya s lichnыmi zayavleniyami o vыxode iz ego sostava»
- ↑ Ukaz Prezidenta SSSR ot 23-mart 1990 g. № 20, 2015-06-27da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2018-02-19
- ↑ Alfavitnыy spisok narodnыx deputatov SSSR. 26-mart 1989 — 26-dekabr 1991
- ↑ Chitatь knigu Vstrechi na perekrestkax Evgeniya Primakova : onlayn chtenie — stranitsa 1
- ↑ „V Moskve skonchalsya Evgeniy Primakov“. RBK (26-iyun 2015). Qaraldi: 2015-yil 26-iyun.
- ↑ arxiv nusxasi, 2015-09-24da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2021-12-28
- ↑ Primakov Evgeniy Maksimovich, 2015-03-17da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2018-02-19
- ↑ Leonid Mlechin «Istoriya vneshney razvedki». Glava «Akademik spas razvedku»
- ↑ Leonid Mlechin «Istoriya vneshney razvedki»
- ↑ filьm «Ya tverdo vse reshil. Evgeniy Primakov» na telekanale «Rossiya 1», 2018-02-19da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2018-02-19
- ↑ «Obituary: Yevgeny Primakov. Steel and shadows», The Economist, Jul 18th 2015
- ↑ Razvorot Primakova
- ↑ FAN. Razvorot Primakova nad Atlantikoy — predtecha putinskoy politiki, 2017-12-07da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 2018-02-19
- ↑ Ukaz Prezidenta Rossiyskoy Federatsii B. Yelsina ot 12 maya 1998 goda № 551.[sayt ishlamaydi]Andoza:Nedostupnaya ssыlka // graph.document.kremlin.ru
- ↑ Rasporyajenie Prezidenta Rossiyskoy Federatsii V. Putina ot 6 sentyabrya 2001 goda № 491-rp „O pooщrenii Primakova Ye. M.“.[sayt ishlamaydi] // bestpravo.com
- ↑ Rasporyajenie Pravitelstva Rossiyskoy Federatsii ot 21 oktyabrya 2004 goda № 1353-r „O nagrajdenii Pochyotnoy gramotoy Pravitelstva Rossiyskoy Federatsii Primakova Ye. M.“.[sayt ishlamaydi] // bestpravo.com
- ↑ Reshenie Moskovskoy oblastnoy dumi ot 27 oktyabrya 2004 goda № 8/114 „O nagrajdenii Pochyotnoy gramotoy Moskovskoy oblastnoy dumi“.[sayt ishlamaydi] // alppp.ru
- ↑ Ukaz Prezidenta Rossiyskoy Federatsii V. Putina ot 29 oktyabrya 2004 goda № 1373 „O nagrajdenii ordenom Pochyota Primakova Ye. M.“. (Wayback Machine saytida 2022-12-01 sanasida arxivlangan) // pravo.levonevsky.org
- ↑ V. Putin nagradil Ye. Primakova ordenom Pochyota. (Wayback Machine saytida 2022-09-12 sanasida arxivlangan) // allmedia.ru (29 oktyabrya 2004 goda)
- ↑ .Ukaz Prezidenta Rossiyskoy Federatsii D. Medvedeva ot 29 oktyabrya 2009 goda № 1220 "O nagrajdenii ordenom „Za zaslugi pered Otechestvom“ I stepeni Primakova Ye. M.".[sayt ishlamaydi]Andoza:Nedostupnaya ssыlka // graph.document.kremlin.ru
- ↑ Obʼyavleni laureati Gosudarstvennoy premii Rossiyskoy Federatsii 2013 goda. (Wayback Machine saytida 2014-07-23 sanasida arxivlangan) // kremlin.ru
- ↑ Ukaz Prezidenta Rossiyskoy Federatsii V. Putina ot 25 oktyabrya 2014 goda № 680 „O nagrajdenii gosudarstvennimi nagradami Rossiyskoy Federatsii“. (Wayback Machine saytida 2014-12-21 sanasida arxivlangan) // news.kremlin.ru
Havolalar
- Statьya
- Sovet pri Prezidente Rossiyskoy Federatsii po nauke i obrazovaniyu
- Nauchno-ekspertnыy sovet pri Predsedatele Soveta Federatsii Federalьnogo Sobraniya Rossiyskoy Federatsii
- Torgovo-promыshlennaya palata RF (Wayback Machine saytida 2022-07-13 sanasida arxivlangan)
- OAO «RTI» (Wayback Machine saytida 2013-02-27 sanasida arxivlangan)
- Merkuriy-klub (Wayback Machine saytida 2015-03-26 sanasida arxivlangan)
- Istoricheskaya spravka na sayte Arxiva RAN
- Pervozvannogo pozvali poslednim
- Aleksandr Roslyakov. Iz chego tvoy pantsirь, cherepaxa? Lichnoe delo E. Primakova
- Semyonov S. M., Tagaeva N. N. Biografiya E. M. Primakova
- „Epoxa Primakova“. Lenta.Ru (26-iyun 2015). — Umer sovetskiy i rossiyskiy gosudarstvennыy deyatelь. Qaraldi: 2015-yil 26-iyun.
- „Politik, diplomat, razvedchik“. Lenta.Ru (26-iyun 2015). — Biografiya Evgeniya Primakova. Qaraldi: 2015-yil 26-iyun.
- „Nastoyaщiy Primakov“. Nevskoe vremya (30-iyun 2015). — Neizvestnыe stranitsы ego jizni – v vospominaniyax mnogoletnego kollegi i druga. 2015-yil 5-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 30-iyun.
| Oʻtmishdoshi: Leonid Shebarshin (v.b.) |
KGB 1-boshqarmasi boshlig’i 22-sentabr — 6-noyabr 1991-yil |
Vorisi: lavozim bekor qilingan |
| Oʻtmishdoshi: lavozim taʻsis etilgan |
Markaziy razvedka xizmati direktori 6-noyabr — 26-dekabr 1991-yil |
Vorisi: lavozim bekor qilingan |
| Oʻtmishdoshi: lavozim taʻsis etilgan |
Tashqi razvedka xizmati direktori 26-dekabr 1991-yil — 9-yanvar 1996-yila |
Vorisi: Vyacheslav Trubnikov |
| Oʻtmishdoshi: Andrey Kozirev |
Tashqi ishlar vaziri 9-yanvar 1996-yil — 11-sentabr 1998-yil |
Vorisi: Igor Ivanov |
| Oʻtmishdoshi: Sergey Kiriyenko, Viktor Chernomirdin (v.b.) |
Rossiya Bosh vaziri 11-sentabr 1998-yil — 12-may 1999-yil |
Vorisi: Sergey Stepashin
|
| Tsardom | |
|---|---|
| Rossiya Imperiyasi |
|
| Muvaqqat hukumat | |
| Sovet Ittifoqi | |
| Rossiya | |
- 29-oktyabrda tugʻilganlar
- 1929-yilda tugʻilganlar
- Moskvada tugʻilganlar
- 2015-yilda vafot etganlar
- 26-iyunda vafot etganlar
- Xalqlar doʻstligi ordeni sohiblari
- 1-darajali Knyaz Yaroslav Mudriy ordeni sohiblari
- Danaker ordeni kavalerlari
- Muqaddas sadoqatli Knyaz Daniil Moskovskiy ordeni sohiblari
- Rossiya Bosh vazirlari
- Rossiya tashqi ishlar vazirlari
- Rossiya yetakchilari