Yiyang sahifasining manbasini koʻrish

{{Bilgiquti aholi punkti
| nomi                 = Yiyang
| mavqe                = Prefektura darajasidagi shahar
| asl nomi             = 益阳市
| tasvir               = Location of Yiyang Prefecture within Hunan (China).png
| asos solingan        = Mil. avv. 221-yil
| sanalgan yil         = 2010-yil aholini ro'yxatga olish
| vaqt mintaqasi       = +8 Xitoy standard vaqti
| sayt                 = www.yiyang.gov.cn/yiyang/index.htm
| mamlakat             = Xitoy
| hudud turi           = Prefektura darajasidagi shahar
| ichki bolinishi      = 2 ta tuman, 1 ta okrug darajasidagi shahar va 3 ta okrug
| maydon               = 12144
| rasmiy til           = Xitoycha
| zichlik              = 360 (920/kv mi)
| konfessiyaviy tarkib = Buddizm va nasroniylik
| pochta indeksi       = 413 000
| sayt tili            = Xitoycha
| aholi                = 4313084
* Shahar (2017) - 666 600
* Tumanlar - 1 459 000
}}
'''Yiyang''' (soddalashtirilgan xitoycha: 益阳, anʼanaviy xitoycha: 益陽, pinyin: Yìyáng) — Xitoyning [[Xunan]] provinsiyasidagi Zi daryosi boʻyida joylashgan, [[Duntinxu|Duntinxu koʻli]] boʻylab choʻzilgan va shimolda [[Xubey]] bilan chegaradosh boʻlgan prefektura darajasidagi shahar. 2010-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Yiyang aholisi 4,313,084 nafar kishidan iborat boʻlib, {{Convert|12,144|km2|abbr=on}} hududda istiqomat qiladi. Avvalgi aholini roʻyxatga olish 2000-yilda boʻlib oʻtgan va unda shaharda 4,309,143 nafar kishi yashashi qayd etilgan<ref>{{In lang|zh}} Compilation by LianXin website. </ref>.

== Tarixi ==
Yiyang okrugi miloddan avvalgi 221-yilda [[Sin (imperatorlar sulolasi)|Sin]] Chu davlatini bosib olgandan keyin tashkil topgan. U Yiyang deb atalishiga sabab okrug markazi Yi daryosining (zamonaviy Zi daryosi) shimoliy qirgʻogʻida joylashganida edi. Keyin esa hozirgi hudud [[Xan (sulola)|Gʻarbiy Xan]] davrida Changsha knyazligi qoʻmondonligining bir qismiga aylantirildi<ref name=":0">{{Kitob manbasi|publisher=Encyclopedia of China Publishing House|year=2009|isbn=978-7-500-07958-3|pages=388|language=zh|title=中国大百科全书（第二版）}}</ref>.

== Hududiy boʻlinishi ==
[[Fayl:Txu-oclc-10552568-nh49-15.jpg|thumb| Yiyang hududini ({{Lang|zh-hant|益陽}}; I-YANG (YIYANG) AMS, 1953-yil) oʻz ichiga olgan xarita]]
Yiyang ikkita tuman, bitta okrug darajasidagi shahar va uchta okrugni boshqaradi. Quyida taqdim etilgan maʼlumotlarda metrik tizim va 2010-yilgi milliy aholini roʻyxatga olish maʼlumotlaridan foydalanilgan.
{| class="wikitable"
!Xarita
|-
|<div style="position: relative" class="center">
{{Image label begin|image=Administrative Division Yiyang.png|width={{{1|654}}}|link=}}
{{Image label|x=1540|y=950|scale={{{1|654}}}/2180|text='''Ziyang<br />okrugi'''}}
{{Image label|x=1610|y=1180|scale={{{1|654}}}/2180|text='''Heshan<br />okrugi'''}}
{{Image label|x=1650|y=310|scale={{{1|654}}}/2180|text='''Nan<br />okrugi'''}}
{{Image label|x=1170|y=1200|scale={{{1|654}}}/2180|text='''Taojiang<br />okrugi'''}}
{{Image label|x=570|y=1330|scale={{{1|654}}}/2180|text='''Anhua<br />okrugi'''}}
{{Image label|x=1770|y=600|scale={{{1|654}}}/2180|text='''Yuanjiang<br />{{small|(shahar)}}'''}}
</div>
|}
{| class="wikitable sortable"
! Inglizcha nomi
! Soddalashtirilgan xitoycha
! Anʼanaviy xitoycha
! Pinyin
! Maydoni
! Aholisi
! Aholi zichligi
|-
| [[Ziyang tumani]]
| {{lang|zh-hans|资阳区}}
| {{lang|zh-hant|資陽區}}
| {{transl|zh|Zīyáng Qū}}
| 680
| 410,542
| 604
|-
| [[Heshan tumani]]
| {{lang|zh-hans|赫山区}}
| {{lang|zh-hant|赫山區}}
| {{transl|zh|Hèshān Qū}}
| 1,379
| 839,265
| 609
|-
| [[Yuanjiang shahri]]
|colspan=2| {{lang|zh-Hans-CN|沅江市}}
| {{transl|zh|Yuánjiāng Shì}}
| 2,071
| 667,104
| 322
|-
| [[Nan okrugi]]
| {{lang|zh-hans|南县}}
| {{lang|zh-hant|南縣}}
| {{transl|zh|Nán Xiàn}}
| 1,075
| 725,562
| 675
|-
| [[Taojiang okrugi]]
| {{lang|zh-hans|桃江县}}
| {{lang|zh-hant|桃江縣}}
| {{transl|zh|Táojiāng Xiàn}}
| 2,063
| 769,568
| 373
|-
| [[Anhua okrugi]]
| {{lang|zh-hans|安化县}}
| {{lang|zh-hant|安化縣}}
| {{transl|zh|Ānhuà Xiàn}}
| 4,950
| 901,043
| 182
|}
== Iqlimi ==
{{Joy iqlimi
 | Joy_ot = Yiyang (1981—2010-yillar uchun normal)
 | Manba  = Xitoy meteorologiya boshqarmasi<ref name="cma graphical">{{cite web|url=http://data.cma.cn/data/weatherBk.html |title=zh:中国气象数据网 - WeatherBk Data |publisher=[[China Meteorological Administration]] |language = zh-cn |access-date=2020-04-15}}</ref>

 | Yan_oʻr = 4.8           | Yan_oʻr_yogʻin = 76.9
 | Fev_oʻr = 7.1          | Fev_oʻr_yogʻin = 93.7
 | Mar_oʻr = 11.0           | Mar_oʻr_yogʻin = 140.3
 | Apr_oʻr = 17.3            | Apr_oʻr_yogʻin = 191.0
 | May_oʻr = 22.3            | May_oʻr_yogʻin = 184.9
 | Iyn_oʻr = 25.7            | Iyn_oʻr_yogʻin = 215.1
 | Iyl_oʻr = 29.0          | Iyl_oʻr_yogʻin = 165.8
 | Avg_oʻr = 28.1           | Avg_oʻr_yogʻin = 128.5
 | Sen_oʻr = 23.7          | Sen_oʻr_yogʻin = 90.7
 | Okt_oʻr = 18.3           | Okt_oʻr_yogʻin = 92.8
 | Noy_oʻr = 12.7            | Noy_oʻr_yogʻin = 82.6
 | Dek_oʻr = 7.3           | Dek_oʻr_yogʻin = 50.2
 | Yil_oʻr = 17.3            | Yil_oʻr_yogʻin = 1512.5

 | Yan_oʻr_min = 2.3       | Yan_oʻr_maks = 8.2
 | Fev_oʻr_min = 4.4       | Fev_oʻr_maks = 10.5
 | Mar_oʻr_min = 8.0       | Mar_oʻr_maks = 14.9
 | Apr_oʻr_min = 14.0       | Apr_oʻr_maks = 21.6
 | May_oʻr_min = 18.7        | May_oʻr_maks = 26.6
 | Iyn_oʻr_min = 22.5        | Iyn_oʻr_maks = 29.6
 | Iyl_oʻr_min = 25.5       | Iyl_oʻr_maks = 33.2
 | Avg_oʻr_min = 25.0       | Avg_oʻr_maks = 32.3
 | Sen_oʻr_min = 20.6       | Sen_oʻr_maks = 27.8
 | Okt_oʻr_min = 15.3        | Okt_oʻr_maks = 22.5
 | Noy_oʻr_min = 9.6        | Noy_oʻr_maks = 17.0
 | Dek_oʻr_min = 4.3       | Dek_oʻr_maks = 11.2
 | Yil_oʻr_min = 14.2        | Yil_oʻr_maks = 21.3
}}

{{Graph:Chart
| width = 450
| height = 150
| xAxisTitle=yil
| yAxisTitle= %
| yAxisMax= 
| yAxisMin= 
| yGrid= 0,1
| xGrid= 10
| legend=
| hAnnotatonsLine=
| hAnnotatonsLabel=
| type = line
| x = 1935,1936,1937,1938,1939,1940,1941,1942,1943,1944,1945,1946,1947,1948,1949,1950,1951,1952,1953,1954,1955,1956,1957,1958,1959,1960,1961,1962,1963,1964,1965,1966,1967,1968,1969,1970,1971,1972,1973,1974,1975,1976,1977,1978,1979,1980,1981,1982,1983,1984,1985,1986,1987,1988,1989,1990,1991,1992,1993,1994,1995,1996,1997,1998,1999,2000,2001,2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021

| y1= 13.7,12.8,17.5,13.8,14.3,16.2,19.6,19.4,20.8,20.0,11.9,16.5,19.3,19.9,20.7,17.6,22.2,21.7,25.9,29.8,22.3,26.5,24.6,19.3,20.7,23.2,23.6,21.9,27.8,28.5,
23.9,23.9,20.0,20.1,19.4,18.9,25.2,20.4,18.2,18.1,15.5,22.4,19.3,16.3,17.5,17.6,19.2,18.8,18.6,17.6,18.2,14.1,12.2,14.7,14.0,18.6,18.6,19.9,19.1,16.6,16.5,
15.4,15.2,14.1,12.7,11.6,12.4,11.0,10.5,11.0,11.5,10.8,12.1,10.7,9.9,8.6,8.1,6.7,5.1,5.5,5.4,4.9,4.4

| y1Title=tabiiy o'sish %

}}
== Qishloq xoʻjaligi ==
Yiyang yaqinida koʻplab tepalikli [[qishloq xoʻjaligi]] yerlari mavjud. Shahar atrofida asosiy ekin mahsulotlari ― [[guruch]], [[choy]], [[bambuk]] ham yetishtiriladi.

== Hukumat ==
Yiyangning hozirgi meri Chjan Chihengdir.

== Dinlari ==
Tarixiy jihatdan [[buddizm]] va [[daosizm]] dinlari Yiyang xalqi hayotida juda muhim rol oʻynagan. Hozirgi vaqtda bu dinlarning ikkalasi ham Xitoyning boshqa koʻplab joylarida boʻlgani kabi tanazzulga yuz tutdi. Biroq, bugungi kunda, buddizm va [[nasroniylik]] Yiyangda koʻplab tarafdorlarga ega, mos ravishda bu dinlarga Yiyang aholisining 340,500 hamda 238,100 nafari eʼtiqod qiladi.

== Kollejlari va universitetlari ==

* Xunan shahar universiteti ({{Lang|zh-Hans|湖南城市学院}})

== Xalqaro munosabatlari ==
Yiyang quyidagilar bilan [[Birodarlashgan shaharlar|birodarlashgan]]:

* {{Flagicon|KOR}} [[Namxae okrugi]], Janubiy Koreya (2006)
* {{Flagicon|ISR}} [[Petah Tikva]], Isroil (2011)
* {{Flagicon|BUL}} [[Stara Zagora]], Bolgariya (1994.12.04)
* {{Flagicon|BRA}} [[Guarulhos]], Braziliya (2019)

== Manbalar ==
{{manbalar}}
== Havolalar ==
* [http://www.hntj.gov.cn/english/sq/YiYang_Investment.htm Hntj.gov.cn] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20060527132150/http://www.hntj.gov.cn/english/sq/YiYang_Investment.htm |date=2006-05-27 }} — shahar haqida qisqacha maʼlumot
[[Turkum:Xitoy shaharlari]]