Yoztepa sahifasining manbasini koʻrish

'''Yoztepa''', Yozdepe — [[ilk temir davri]]ga oid [[qishloq]] harobasi ([[mil. av. IX asr|mil. av. 9]]— [[mil. av. IV asr|<nowiki>IV</nowiki> asr]]lar). [[Turkmaniston]]ning [[Murgʻob]] [[voha]]sida, [[Bayramali]] [[shahar|sh.]]dan 34&nbsp;km shim.gʻarbda joylashgan. [[Maydon|Mayd.]] 16 [[gektar|ga]] ga yaqin. 1954—56 yillarda professor V. M. Masson oʻrgangan. Tepalik ustiga yirik xom [[gʻisht]]dan [[qurilish|qurilgan]] [[hisor]] atrofi [[devor]] bilan oʻrab olingan. Hisorning [[janub|jan.]] qismidan [[jamoat ishlari|jamoat]] [[bino]]si — [[saroy (qasr)|saroy]] yoxud [[ibodatxona]] [[qoldiq|qoldik]]lari [[arxeologik qazish|qazib]] oʻrganilgan. Bu yerda usti yopiq bir nechta tor [[xona]] hamda katta,  [[tarx]]i [[toʻrtburchak]] [[zal]] tadqiq qilindi. Binoning shim. tomonida [[hovli]] joylashgan. Hisor atrofida 3 uy va kichik tor kucha qoldigʻi chiqqan. Xonalarning bir qismi [[xoʻjalik]] xizmatini oʻtagan (omborxona, [[oshxona (xona)|oshxona]]). [[Aholi]]ning asosiy mashgʻuloti [[sugʻorma dehqonchilik]] boʻlgan. Yirik [[kanal (suv yoʻli)|kanal]]lardan iborat [[sugʻorish shoxobchalari|irrigatsiya shoxobchasi]] izlari aniklangan. Bu kanallarning har ikki tomoniga dalalarni bevosita [[sugʻorish|sugʻoradigan]] [[ariq]]lar chiqarilgan. [[Xumdon]], [[temir]] [[bolta]]lar, [[pichoq]], [[yorgʻuchoq]], [[igna]], [[bigiz]], [[jez]] [[paykon]]lar topilgan. Yo. II davri ([[mil. av. VII asr|mil. av. <nowiki>VII</nowiki> asr]]dan) dan boshlab barcha [[sopol]] buyumlari (oshxona idishlaridan boshqa) [[kulollik charxi|kulolchilik charxi]]da tayyorlanib, [[sirt]]i tiniq [[angob]] bilan qoplangan. [[Qozon (buyum)|Qozon]]lar qoʻlda, qoʻpol [[qolip]]larda tayyorlangan. Yo.liklar xom gʻisht (55x25x11 sm)dan ishlangan koʻp xonali uylarda yashashgan. Xilma-xil shakldagi naqshli sopol idishlarning topilishi Yo.da kulolchilik keng taraqqiy etganidan dalolat beradi. Sopol idishlar, asosan, kulolchilik charxida va qoʻlda ishlangan. Idishlarning sirtiga [[toʻr]], tasmasimon, toʻrtburchak, [[uchburchak]] shaklida [[rang]]li [[naqsh]] berilgan. Bundan tashqari jez va temirdan qilingan [[ob (mehnat faoliyati)|ov]] va [[mehnat qurollari]], turli [[taqinchoqlar]] uchraydi. Yo.da oʻtkazilgan [[arxeologik qazish]]malar Murgʻob vohasida [[dehqonchilik]] bilan shugʻullangan eng qad. oʻtroq [[qabila]]larning [[hayot]]i haqida boy maʼlumotlar berdi.

== Adabiyot ==
* Tolstov S. P., Po sledam drevnexorezmiyskoy sivilizatsii, M.—L., 1948; Masson V. M., Drevnezemledelcheskaya kultura Margiani, M,—L., 1959.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>

== Manbalar ==
{{manbalar}}

{{no iwiki}}    
{{OʻzME}}

{{chala}}

[[Turkum:Arxeologiya]]
[[Turkum:Osiyo tarixi]]
[[Turkum:Turkmaniston]]