Зен Тзу


Зенгзи (хитойча мíнгжи, милоддан аввалги 505 - милоддан аввалги 436 йил). Қадимги Хитой файласуфи. Жианг Диан номи билан ҳам танилган Зенг Хи о'г'ли. Конфуцийнинг энг қобилиятли ва севимли шогирдларидан бири. Конфуций ан'аналарида у Конфуций ва Мен Кедан кейин муҳимлиги бо'йича учинчи о'ринни эгаллади. “Филиал тақво” (хиао) тамойилининг муҳимлигини та'кидлаб, бу тамойилни умуминсоний фазилатларнинг кафолати деб ҳисоблади. Ан'анага ко'ра, Зенгзи "Да хуэ" ва "Сиао жинг" каби конфуций ёзувларини яратган. “Ханшу” китобининг библиографик қисмида ўн саккиз бобдан иборат “Зенгзи” композицияси қайд этилган. Кейинчалик бу иш ё'қолган. Луиши Чунқиу ва Сима Қианнинг ёзишича, Ву Қи Зенгзи шогирди эди (Луиши Чунқиу, Иккинчи китоб, то'ртинчи боб; Сима Қиан Ши Жи, 65-боб). “Менгзи”да Зензининг яна бир шогирди Зи-Сян (“Менгзи”. Учинчи боб. Биринчи қисм) деб аталади.Юнцзя мактабининг вакили, файласуф Е Ши (1150-1223) Зенгзи Конфуций та’лимотини тўғри етказганига шубҳа билдирган. Тао устида. Зенгзи ва унинг қарашлари ҳақидаги маълумотлар Лун Юэ, Менгзи, Чжуангзи, Хунзи, Ҳуаинанзи, Луиши Чунcиу ва бошқа қадимги Хитой ёзувларида мавжуд.


Ҳаёт ва та'лимотларнинг гувоҳликлари

"О'қитувчи деди: - Шен, менинг барча Тао (та'лим) битта. Зенгзи жавоб берди: -То'г'ри! О'қитувчи ташқарига чиққанда о'қувчилар: - Бу нимани англатади? Зенгзи жавоб берди: "О'қитувчининг Тао зҳонг (содиқлик) ва шу (сахийлик) дан иборат ва тамом. кит.子曰:“參乎!吾道一以貫之。”曾子曰:“唯。”子出。門人問曰:“何謂也?”曾子曰:“夫子之道,忠恕而已矣。”

Зенгзи айтди: "Олижаноб одам вен (маданият) орқали до'стлашади; до'стлик орқали у ренни (хайрияни) мукаммал қилади". Кит.曾子曰:“君子以文會友,以友輔仁。”

Зенгзи шундай деди: "Агар хонада о'тирган одам сичқончани қандай тутиш ҳақида о'йлаётган бо'лса, о'ша пайтда у қандай қилиб мен билан бирга қо'шиқ айтиши мумкин?" 曾子曰:“是其庭可以搏鼠,惡能與我歌矣!”

Зенгзи: "Олижаноб эр ё'лда кеца, дарҳол унинг ташқи ко'ринишидан отаси бор ёки ё'қлигини билиб оласиз. Отаси ва устози бо'лмаган одам бутунлай бошқача ко'ринади" 曾子曰:“君子行於道路,其有父者可知也,其有師者可知也。夫無父而無師者,餘若夫何哉!”

Манбалар

ҳттп://www.энcйcлопедиа.cом/артиcле-1Г2-3446800350/чинесе-пҳилосопҳй-овервиэw.ҳтмл

Адабиёт

"Хитой фалсафаси. Энциклопедик луг'ат" - Москва, "Фикр", 1994. С. 425. ИСБН 5-244-00757-2 Хитой фалсафаси тарихи. М., 1989. С.369-370. ИСБН 5-01-001036-4 Фенг Ю-лан. Хитой фалсафасининг қисқача тарихи. СПб., 1998. - Б.64; 206. ИСБН 5-8071-0008-5 Переломов Л. С. Конфуций. Лун Ю. О'қиш; қадимги хитой тилидан таржима, шарҳ. Лун Юнинг Чжу Си шарҳлари билан факсимил матни". М. Наука. 1998. Ном индекси бо'йича. ИСБН 5-02-018024-6 Браян В. Ван Норден. Конгзи даоси // Осиё фалсафаси: Шарқ фалсафий ан'аналари халқаро журнали, 1469-2961, 12-жилд, 3-сон, 2002, 157-171-бетлар