Zorro
Зорро (испанча: Зорро — „тулки“[1] ёки сенёр Зорро Сеñор Зорро, испанчада унинг исми сорро деб талаффуз қилинади[2]) — хаёлий қаҳрамон, Робин Ҳоод мавзусининг ўзгариши, ёрдамга келган „ниқобли қаҳрамон“[3].
Зорро ХВИИ аср бошидан бери маълум бўлган Янги Испания аҳолисининг халқ ҳикоялари қаҳрамони. Афсонага кўра, Зорро ниқоби остида битта аниқ одам эмас, балки турли хил одамлар бор эди. Қийин кунлар келиб, одамлар ёрдамга муҳтож бўлганда, ҳар ким уй қурилиши Зорро костюмини кийиб, аноним равишда ёрдамга келиши мумкин эди. Зорронинг шахсияти Мексика-Америка уруши пайтида турли хил авантюристлар, жиноятчилар ва партизанлар ҳаракати раҳбарларига тегишли бўлган ҳолатлар мавжуд[4]. У адабий қаҳрамон сифатида шон-шуҳратни ёзувчи Жонстон Маккуллининг саргузашт китобларида қўлга киритди. Зорро босма адабиётда биринчи марта 1919-йилда нашр этилган „Капистранонинг лаънати“ ҳикоясида намоён бўлган[3]. Биринчи „Зорро белгиси“ филми кейинги йили пайдо бўлди, унда Дуглас Фербенкс иштирок этган. Кейинчалик Зорро ҳақида Америкада ҳам, чет элда ҳам кўплаб филмлар суратга олинди[3].
Халқ афсоналарига кўра, биринчи бўлиб Зорро либосини кийган киши бадавлат зодагон Дон Диэго де ла Вега бўлиб, у Испания ҳукмронлиги йилларида Калифорнияда яшаган, гарчи у кўринмаса ҳам, моҳир қиличбоздир[3]. Яна бир машҳур прототип ирландиялик саргузаштчи Уилям Лампорт (1615—1659), Мехико шаҳрида бид’ат айблови билан оловда ёқиб юборилган, унинг бўронли саргузаштларини у ўзининг „Тадбиркорнинг хотиралари“ романини бағишлаган: Дон Гиллéн де Лампарт, Мексика қироли мексикалик фантастика ёзувчиси Висенте Рива Паласио. Қаҳрамон вақт ўтиши билан ўзгаришларга учради, аммо қора либос кийган, юзини қора ниқоб остида яширган, одамларни ҳокимият ва ёвуз одамларнинг ўзбошимчалигидан ҳимоя қилувчи олижаноб ва жасур қаҳрамон образи ўзгаришсиз қолмоқда[3].
Зорронинг севимли қуроли-бу рапиэр бўлиб, у тез — тез ўзига хос белгисини-З ҳарфини қолдириш учун фойдаланади, уни учта тез ҳаракат билан қўллайди[3]. Шунингдек, у қамчидан ҳам фойдаланади. Унинг содиқ дўсти бор — „Торнадо“ деб номланган қора от[5][6].
Фактлар
- Зорро образи Андрей Шарининг „З белгиси: Зорро китобларда ва экранда“ (2009) китобига бағишланган.
- Франк Миллернинг „Қоронғу рицар қайтиб келади“ график романида Брюс Уэйннинг (Батман) ота-онаси „Зорро белгиси“ филмидан кейин кинотеатр олдида ўлдирилган.
Манбалар
- ↑ Илья Стогофф. „Глава В. Роман «Зорро» и рождение супергероев“, . Эра супергероев. История мира в 5 журналах и 3 комиксах, 5000 экз, М.: Астрель: АСТ, 2010 — 121-бет. ИСБН 978-5-17-067679-8.
- ↑ См. Испанско-русская практическая транскрипция
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 ҳттпс://www.кинопоиск.ру/филм/101095/
- ↑ История Зорро[сайт ишламайди]
- ↑ „Тҳе Легаcй оф тҳе Фох:А Чронологй оф Зорро“. 30-июл 2017-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 27-июл 2013-йил.
- ↑ Лос орíгенес де Эл Зорро