Ziyosfera

Agirofobiya

Пиёдалар ўтиш жойи

Кўчаларни кесиб ўтиш қўрқуви (ёки унинг дромофобия ва агирофобия атамалари) — бу одамнинг автомобиллар ёки транспорт воситалари мавжуд бўлиши мумкин бўлган кўча ёки йўлни кесиб ўтиш қобилиятига таъсир қиладиган ўзига хос фобиядир. Дромофобия атамаси юнонча дромос сўзидан келиб чиққан бўлиб, пойга йўли деган маънони англатади.

Дромофобия сабаблари

Дромофобия йўл-транспорт ҳодисасини бошдан кечириш натижасида юзага келиши мумкин ва шунинг учун агорафобия (ПДА) билан ваҳима бузилишининг кичик тури сифатида таснифланиши мумкин. Шундай қилиб, дромофобия, айниқса ёлғиз кўчаларни кесиб ўтиш қўрқуви бахциз ҳодиса билан боғлиқ травмадан кейинги стресс бузилишининг таркибий қисми бўлиши, ўтмишдаги травматик ҳодисани эслатувчи вазиятга реаксия сифатида мумкин[1][2]. Баъзида бу хатти-ҳаракат ТССБ белгиларини баҳолашда қўрқув (бу ғайритабиий қочиш ҳаракати) эмас, балки эҳтиёткорлик (яъни, оддий ўрганиш ҳаракати) сифатида нотўғри талқин қилиниши мумкин[3].

Кўчаларни кесиб ўтиш қўрқуви, шунингдек, одамнинг ҳаракатчанлиги чекланганлиги билан боғлиқ бўлган олдиндан ташвишланишдан келиб чиқиши мумкин. Мисол учун, қаттиқ одам синдроми бўлган одам кўчани кесиб ўтаётганда кучайиб бораётган қаттиқлик ёки спазм ҳужумларини бошдан кечириши мумкин.

Дромофобия аутизмли одамларда, айниқса болаларда ёки яқинлашиб келаётган машина тезлигини баҳолаш қобилиятига таъсир қилувчи бошқа неврологик касалликларда бўлиши мумкин[4].

Симптомлар

Бундай психологик касал одамларнинг симптоматологияси нафақат қоқилиш ва йиқилиш, ё'лда бирор нарсани ташлаб юбориш ёки аслида шамол томонидан учиб кетган шляпани ё'қотиш қо'рқуви билан бог'лиқ. Физиологик аномалиялар ҳам кузатилади, улар қуйидагилардан иборат:

  • терлашнинг кучайиши;
  • умумий заифлик;
  • қо'л ва оёқларнинг чайқалиши (аслида, оёққа туриш мумкин эмас);
  • тана ҳароратининг бироз ошиши.

Ушбу фобия билан ог'риган одамлар энг яқин до'конга, дорихонага ёки иш жойига ё'лни кесиб о'та олмасликлари туфайли жуда ко'п азоб чекишади.

Ко'пинча улар жамоат транспортида "хавфли" бо'лимни о'з манзилига етгунча айланиб о'тишлари кузатилади.

Яна қаранг

Адабиётлар

  • Сзасз, Тҳомас. Лунаcй лексикон. Трансаcтион Публишерс, 1993-йил.ИСБН 9781560000655. 66-бет.

Манбалар

  1. ↑ Куч, Клаус (Новембер–Деcембер 1995). „А Бриэф Селф-Ратинг Сcале фор ПТСД Афтер Роад Веҳиcле Аccидент“. Жоурнал оф Анхиэтй Дисордерс. 9-жилд, № 6. 503–514-бет. дои:10.1016/0887-6185(95)00029-н.
  2. ↑ Кеппел-Бенсон, Жане М.; Оллендиcк, Тҳомас Ҳ.; Бенсон, Марк Ж. (Фебруарй 2002). „Пост-Трауматиc Стресс ин Чилдрен Фоллоwинг Мотор Веҳиcле Аccиденц“. Жоурнал оф Чилд Псйчологй анд Псйчиатрй. 43-жилд, № 2. 203–212-бет. дои:10.1111/1469-7610.00013. ПМИД 11902599.
  3. ↑ Счеэринга, Мичаэл С. (2011). „ПТСД ин Чилдрен Ёунгер тҳан тҳе Аге оф 13“. Жоурнал оф Чилд & Адолесcент Траума. 4-жилд, № 3. 181–197-бет. дои:10.1080/19361521.2011.597079. ПМC 6379904. ПМИД 30792828. Алсо ин: Надер, Катҳлеэн. Ассессмент оф Траума ин Ёутҳс, 2016 — 21–36-бет. ИСБН 978-1134905966. 
  4. ↑ Стриcкланд, Доротҳй (1996). „А Виртуал Реалитй Апплиcатион wитҳ Аутистиc Чилдрен“. Пресенcе. 5-жилд, № 3. МИТ Пресс Жоурналс. 319–329-бет. дои:10.1162/прес.1996.5.3.319. 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Agirofobiya" dan olindi