Акҳалгори

Акҳалгори (грузинча: ახალგორი, Оссетиан Ленингор) — Грузиядаги шаҳар, (Грузиянинг расмий маъмурий бўлинмаси бўйича Мцкҳета-Мтианети вилоятида). Акҳалгори номи грузинлар ва амалдорлар томонидан ишлатилган шаҳарнинг асл тарихий номи, Ленингори эса Совет даврида шаҳарга берилган ном ва жанубий осетияликлар томонидан қўлланган. Шаҳар Ксани дарёси бўйида денгиз сатҳидан 800 м. баландда жойлашган.

Тарихи

Акҳалгори қишлоғи ҳақида биринчи марта ХВИИИ асрда Картли шаҳзодаси Вакҳушти "Геограпҳиc Десcриптион оф Георгиа" асарида тилга олинган[1]. Бу ном грузинча „янги“ (ახალი/акҳали) ва „тепалик“ ёки „тоғ“ (გორა/гора) деган маънони англатадиган сўзлардан олинган[1]. 1921-йилда Грузия советлаштирилишидан олдин Акҳалгори грузин зодагон Эристави Дуcенинг қароргоҳи эди. Совет даврида у Жанубий Осетия автоном вилояти таркибига кирган ва Владимир Ленин номи билан Ленингори (Ленингори; ლენინგორი) деб аталган[1]. 1990-йил охирида Грузия ССР ҳукумати қарори билан Акҳалгори номини олди.

Шаҳар устидан назорат

1991-1992-йиллардаги Жанубий Оссетиа уруши даврида Жанубий Оссетианинг катта қисми марказий ҳукумат назоратидан чиқиб кетганидан кейин шаҳар Грузия юрисдиксиясида қолди. У 2008-йил 17-августда 2008-йилги Россия-Грузия уруши[2][3] Жанубий Осетия сепаратистлари назоратига ўтган. Кейинчалик Жанубий Осетия ҳукумати шаҳарни Ленингор деб ўзгартирди.

Можародан олдин Акҳалгори туманида 7700 нафар аҳоли истиқомат қилар эди, уларнинг тахминан 2000 нафари шаҳарчада истиқомат қилади. Энг йирик қишлоқлари Икорта, Коринта, Қанчавети, Квемо Закҳори, Ларгвиси, Дореткари ва Карчокҳи эди. Аҳолиси асосан грузинлар (6520) ва оссетианлар (1110) бўлиб, икки жамоа ўртасидаги муносабатлар яхши эди[4]. Ҳозир Акҳалгори ҳамда Жанубий Оссетиа Россия кучлари ва Жанубий Оссетиа милицияси томонидан назорат қилинади.

Маъмурий бўлинма таркибидаги шаҳарнинг ўрни

  • Жанубий Оссетиа расмий бўлимига кўра, шаҳар Жанубий Оссетианинг Ленингор туманининг марказидир. [ <спан титле="Тҳис cлаим неэдс референcес то релиабле соурcес. (Жануарй 2017)">иқтибос керак</спан> ]
  • Грузия расмий бўлимига кўра, шаҳар Грузиянинг Мцкҳета-Мтианети вилоятидаги Акҳалгори муниципалитетининг марказидир.

Са[ <спан титле="Тҳис cлаим неэдс референcес то релиабле соурcес. (Оcтобер 2008)">иқтибос керак</спан> ]ноати ва савдоси

Акҳалгорида Туркиянинг Эфес Бевераге Гроуп компаниясига тегишли Ломиси пиво заводи жойлашган бўлиб, у шаҳарнинг асосий иш берувчиси ҳисобланади.

Таниқли одамлар

  • Эристави зодагонлар оиласи
  • Манана Читишвили

Яна қаранг

Манбалар

Ҳаволалар