Bao Chjao
Бао Чжао (хитойча 鮑照, 407 ёки 414—466) — жанубий Сонг империясида яшаган хитой шоири.
| Бао Чжао | |
|---|---|
 | |
| Асл исми | 鮑照 |
| Таваллуди |
414 Донгхай округи, Жанубий Сонг империяси |
| Вафоти | 466 |
| Касби | шоир |
Таржимаи ҳол
Донгхайда туғилган. У кичик амалдорнинг камбағал оиласидан чиққан. У классик таълим олди, ёшлигидаёқ шеър ёзишни бошлади. Дастлаб у княз Лю Цин хизматида, 444 йилда вафотидан кейин княз Лю Тзюн хизматида бўлган. 445 йилда у император Сяо-унинг мулозимлигига ўтган. У 466 йилда штатдаги қонли тартибсизликлар пайтида вафот этган. Адабий шон-шараф унга ўлимидан икки аср ўтгач келди — аллақачон Танг даврида. У ўз даври учун тушунарсиз бўлиб чиқди, „тозаланган“ мисралар кўпроқ қадрланади. Бао, Юэфу халқ қўшиқларига эргашиб, дунёда адолацизлик ҳукм сураётганидан шикоят қилди, оддий ва камбағал одамларга ҳамдард бўлди. У фу ва ши жанрларида ҳам шеърлар яратган. 21-асрга келиб, Бао Чжао мероси 44 юэфу ва 86 ши, шунингдек, 9 фу ва 30 (вен) ишоларни ташкил этади. Бао Чжаонинг етти сўздан иборат версификацияга асосланган қўшиқ композициялари, масалан, юэфу „Тиканли йўлнинг ўн саккиз шеъри“ (бошқа номи „Йўлнинг машаққатлари“, (хитойча 拟行路难) янги жанрнинг асосини ташкил этди, яъни Ли Баи Ду Фу билан ижодига катта таъсир кўрсатди[1]. Унинг энг машҳур фу асарларидан бири „Бегона ўтлар ўсиб чиққан шаҳардаги оде“ (хитойча 芜城赋), уни Бао Чжао 450 йилларнинг охирида Гуанглинг (хитойча 广陵) шаҳри девори харобалари устига ёзган. Унда шаҳарнинг қўрқинчли ўлим жараёни тасвирланган, инсоният борлиги фожиаси ва одамлар ижодига замоннинг шафқацизлиги кўрсатилган. Бу одада Бао Чжао қурол олиб юрган душманларга қарши туриш учун Гуанглинг дарвозаларига ўрнатилган магнитларни эслатиб ўтади[2].
Манбалар
- ↑ Федоренко Н.Т., Гуо Мо Руо „Хитой ше'рияти // Хитой ше'рияти антологияси / Умумий таҳрир остида хитой тилидан таржима“ (русча). Москва: Бадиий адабиёти (1957). Қаралди: 4-декабр 2022-йил.
- ↑ Федоренко Н.Т., Гуо Мо Руо „Эслатмалар // Хитой ше'рияти антологияси“ (русча) 413 бетлар. Москва: Бадиий адабиёти (1957). Қаралди: 4-декабр 2022-йил.
Адабиётлар
- Бао Чжао / Кравцова М. Э. // Хитойнинг маънавий маданияти: 5 жилдлик энсиклопедия / Бош муҳаррир М. Л. Титаренко; Узоқ Шарқ инс-ти. — М.: Шарқ адаб., 2008. — 3-жилд. Адабиёт. Тил ва ёзув. — 212-216 бет. — 855 б.
- Сур лес Бергес ду Флеуве, чоих де поèмес традуиц ду чиноис эт прéсентéс пар Мичел Куттлер, éд. билингуэ, Éдитионс де ла Диффéренcе, cолл. " Орпҳéэ ", Парис, 1992.