Bab Zuvayla: Versiyalar orasidagi farq

$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi

Bab Zuvayla yoki Bab Zuveyla (arabcha: باب زويلة‎‎) Misrdagi tarixiy Qohiraning shahar devorlarida saqlanib qolgan uch darvozadan biridir. U, shuningdek, Bavabat al-Mitvaliy yoki Bab al-Mitvaliy nomi bilan ham tanilgan. Darvoza 1092-yilda Fotimiylar vaziri Badr al-Jamaliy tomonidan qurilgan. Uning ustidagi ikki minora 1415–1422-yillar orasida yonidagi Sulton al-Muayyad masjidi qurilishi doirasida qoʻshilgan. Bugungi kunda u Qohiraning yirik yodgorliklaridan biri boʻlib qolmoqda.

Nomlanishi

Uning nomi „darvoza“ maʼnosini anglatuvchi Bab va aslida Fetssandagi Zavila shahridan boʻlgan berber qabilasi Zuveyla nomlaridan kelib chiqqan^[1]. Bu nom Qohira Fotimiylar tomonidan 969-yilda tashkil etilgan paytda shu qabilaga mansub fotimiy askarlari darvoza ilk bor barpo etilgan vaqtda berilgan. Koptik anʼanaga koʻra, bu nom Bibliyadagi Zebulun (qibtiycha: ⲍⲉⲃⲩⲗⲱⲛ) bilan bogʻlangan^[2].

Keyinchalik darvoza omma orasida Bab al-Mitvaliy yoki Bavabbat al-Mitvaliy^[3] nomini oldi. Sanʼat tarixchisi Caroline Williams fikricha, bu nom Usmonlilar davriga taalluqlidir. Tarixchi Nairi Hampikyan fikricha esa, bu nom yaqin atrofdagi al-Muayyad masjidi qurilgan 15-asr davriga mansub^[3]^(p206) va oʻsha paytga kelib Zuveyla qabilasi bilan Fotimiylar davriga oid dastlabki bogʻliqlik unutila boshlagan edi^[4]. Mitvaliy nomi darvoza atrofidagi hudud bilan bogʻlangan, ehtimol toʻqima shaxs boʻlgan, vali maqomidagi musulmon avliyosi Mitvali al-Qutub nomidan kelib chiqqan^[3].^(p206).

Galereya

Darvoza arkasi
Darvozaning bezakli arkasidagi naqshlar
Darvoza ichidagi gumbaz
Ichki tomondagi gumbaz
Darvozaning g'arbiy qismi
Ko'rgazmalar zali
Tashqi tomonda ko'rinishi
Darvoza minorasidagi bezaklar

Manbalar

↑ Vikør, K. S. (2002). "Zawīla". in Bearman, P. J.. Encyclopaedia of Islam. Volume XI: W–Z (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. p. 466. ISBN 978-90-04-12756-2. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=Zaw%C4%ABla&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search.
↑ Amélineau, Émile (1850-1915) Auteur du texte. La géographie de l'Égypte à l'époque copte / par E. Amélineau,... (EN), 1893.
↑ ^3,0 ^3,1 ^3,2 Hampikian, Nairy „Medievalization of the Old City as an Ingredient of Cairo's Modernization: Case Study of Bab Zuwayla“, . Making Cairo Medieval (en). Lexington Books, 2005 — 201–234-bet. ISBN 978-0-7391-5743-5.
↑ AlSayyad, Nezar. Cairo: Histories of a City (en). Harvard University Press, 2013 — 119-bet. ISBN 978-0-674-07245-9.

[EI2-1] Vikør, K. S. (2002). "Zawīla". in Bearman, P. J.. Encyclopaedia of Islam. Volume XI: W–Z (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. p. 466. ISBN 978-90-04-12756-2. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=Zaw%C4%ABla&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search.

[2] Amélineau, Émile (1850-1915) Auteur du texte. La géographie de l'Égypte à l'époque copte / par E. Amélineau,... (EN), 1893.

[:0-3] 3,0 ^3,1 ^3,2 Hampikian, Nairy „Medievalization of the Old City as an Ingredient of Cairo's Modernization: Case Study of Bab Zuwayla“, . Making Cairo Medieval (en). Lexington Books, 2005 — 201–234-bet. ISBN 978-0-7391-5743-5.

[:1-4] AlSayyad, Nezar. Cairo: Histories of a City (en). Harvard University Press, 2013 — 119-bet. ISBN 978-0-674-07245-9.

[1]

[2]

[3]

[4]

-#YOʻNALTIRISH [[Bab Zuvayla]]
+[[File:Bab Zuwayla Cairo 12 0864.jpg|thumbnail|Bab Zuvayla]]
+'''Bab Zuvayla''' yoki '''Bab Zuveyla''' ({{Lang-ar|باب زويلة}}) Misrdagi tarixiy Qohiraning shahar devorlarida saqlanib qolgan uch darvozadan biridir. U, shuningdek, '''Bavabat al-Mitvaliy''' yoki '''Bab al-Mitvaliy''' nomi bilan ham tanilgan. Darvoza 1092-yilda [[Fotimiylar xalifaligi|Fotimiylar]] vaziri [[Badr al-Jamaliy]] tomonidan qurilgan. Uning ustidagi ikki [[Minora|minora]] 1415–1422-yillar orasida yonidagi [[Sulton al-Muayyad masjidi]] qurilishi doirasida qoʻshilgan. Bugungi kunda u Qohiraning yirik yodgorliklaridan biri boʻlib qolmoqda.
+== Nomlanishi ==
+Uning nomi „darvoza“ maʼnosini anglatuvchi ''Bab'' va aslida [[Fetssan]]dagi [[Zavila]] shahridan boʻlgan [[Berberlar|berber]] qabilasi ''Zuveyla'' nomlaridan kelib chiqqan<ref name="EI2">{{EI2 | last = Vikør | first = K. S. | title = Zawīla | volume = 11 | page = 466}}</ref>. Bu nom Qohira Fotimiylar tomonidan 969-yilda tashkil etilgan paytda shu qabilaga mansub [[Fotimiylar xalifaligi|fotimiy]] askarlari darvoza ilk bor barpo etilgan vaqtda berilgan. Koptik anʼanaga koʻra, bu nom Bibliyadagi [[Zebulun]] ({{Lang-cop|ⲍⲉⲃⲩⲗⲱⲛ}}) bilan bogʻlangan<ref>{{Cite book |last=Amélineau |first=Émile (1850-1915) Auteur du texte |url=https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6202330g |title=La géographie de l'Égypte à l'époque copte / par E. Amélineau,... |date=1893 |language=EN}}</ref>.
+Keyinchalik darvoza omma orasida Bab al-Mitvaliy yoki Bavabbat al-Mitvaliy<ref name=":0">{{Cite book |last=Hampikian |first=Nairy |url=https://books.google.com/books?id=1QofAgAAQBAJ&q=making+cairo+medieval |title=Making Cairo Medieval |publisher=Lexington Books |year=2005 |isbn=978-0-7391-5743-5 |editor-last=AlSayyad |editor-first=Nezar |pages=201–234 |language=en |chapter=Medievalization of the Old City as an Ingredient of Cairo's Modernization: Case Study of Bab Zuwayla |editor-last2=Bierman |editor-first2=Irene A. |editor-last3=Rabbat |editor-first3=Nasser}}</ref> nomini oldi. Sanʼat tarixchisi Caroline Williams fikricha, bu nom Usmonlilar davriga taalluqlidir. Tarixchi Nairi Hampikyan fikricha esa, bu nom yaqin atrofdagi [[Sulton al-Muayyad masjidi|al-Muayyad masjidi]] qurilgan 15-asr davriga mansub<ref name=":0" />{{Rp|page=206}} va oʻsha paytga kelib Zuveyla qabilasi bilan Fotimiylar davriga oid dastlabki bogʻliqlik unutila boshlagan edi<ref name=":1">{{Cite book |last=AlSayyad |first=Nezar |url=https://books.google.com/books?id=ZUkvEAAAQBAJ&pg=PA119 |title=Cairo: Histories of a City |publisher=Harvard University Press |year=2013 |isbn=978-0-674-07245-9 |pages=119 |language=en}}</ref>. Mitvaliy nomi darvoza atrofidagi hudud bilan bogʻlangan, ehtimol toʻqima shaxs boʻlgan, ''vali'' maqomidagi [[Valiy|musulmon avliyosi]] Mitvali al-Qutub nomidan kelib chiqqan<ref name=":0" />.{{Rp|page=206}}.
+== Galereya ==
+<gallery>
+File:الدرب الاحمر بوابة زويلة.jpg|Darvoza arkasi
+File:Bab Zuweila 2019-11-02q.JPG|Darvozaning bezakli arkasidagi naqshlar
+File:Bab Zuwayla DSCF7697.jpg|Darvoza ichidagi gumbaz
+File:Bab Zuwayla DSCF9308.jpg|Ichki tomondagi gumbaz
+File:Bab Zuwayla DSCF9297.jpg|Darvozaning g'arbiy qismi
+File:Bab Zuwayla DSCF9751.jpg|Ko'rgazmalar zali
+File:Bab Zuwayla DSCF9993.jpg|Tashqi tomonda ko'rinishi
+File:Bab Zuweila 2019-11-02m.jpg|Darvoza minorasidagi bezaklar
+</gallery>
+== Manbalar ==
+{{manbalar}}
+{{Tashqi_havolalar}}
+[[Turkum:Qohira darvozalari]]