Bolalarda gemangioma sahifasining manbasini koʻrish

{{xatolar}}
Bolalarda [[gemangioma]] ('''IH'''), baʼzida tashqi koʻrinishi tufayli [[qulupnay]] belgisi deb ataladi, chaqaloqlarga taʼsir qiladigan [[Qon tomirlari|qon tomir]] oʻsmasi yoki anomaliyasining bir turi<ref> https://www.nhs.uk/conditions/birthmarks/</ref>. Boshqa nomlari '''kapilyar gemangioma''', '''„qulupnay gemangioma“'''<ref>{{Kitob manbasi |last=James |first=William |date=2005 |title=Andrews' Diseases of the Skin: Clinical Dermatology |url=https://archive.org/details/andrewsdiseaseso0000jame_10ed |edition=10th |publisher=Saunders |isbn=0-7216-2921-0}}</ref><ref>https://www.webmd.com/parenting/baby/what-is-infantile-hemangioma |sarlavha=What is Infantile Hemangioma (Strawberry Birthmark)</ref>, va qulupnay '''nevusni''' oʻz ichiga oladi va ilgari '''kavernoz gemangioma''' deb nomlangan. Ular terida [[qizil]] yoki koʻk randa [[shish]] jarohat sifatida koʻrinadi<ref name="Mer2019">{{Veb manbasi |sarlavha=Infantile Hemangiomas |url=https://www.merckmanuals.com/professional/dermatologic-disorders/benign-skin-tumors,-growths,-and-vascular-lesions/infantile-hemangiomas |ish=Merck Manuals Professional Edition |qaralgan sana=7 January 2019}}</ref>. Odatda ular hayotning birinchi toʻrt haftasida boshlanadi<ref name="parenting_child_health">{{Veb manbasi |url=http://www.cyh.com/HealthTopics/HealthTopicDetails.aspx?p=114&np=304&id=1589 |sarlavha=Birthmarks |qaralgan sana=2008-08-02 |nashriyot=Parenting and Child Health website |arxivurl=https://web.archive.org/web/20080723123659/http://www.cyh.com/HealthTopics/HealthTopicDetails.aspx?p=114&np=304&id=1589 |arxivsana=2008-07-23}}</ref>, taxminan besh oygacha oʻsib boradi<ref>{{Cite journal|url=https://doi.org/10.3345/cep.2021.00752|doi=10.3345/cep.2021.00752|title=Infantile hemangioma: Timely diagnosis and treatment|year=2021|last=Park|first1=Meerim|journal=Clinical and Experimental Pediatrics|volume=64|issue=11|pages=573–574|pmid=34325500|pmc=8566800}}</ref>, keyinchalik hajmi qisqarib, keyingi bir necha yil ichida yoʻqoladi<ref name="Dar2015" /> <ref name="NHS" />. Koʻpincha terida yara hajmi kichraygani bilan ham saqlanib qoladi<ref name="Kr2019">{{Cite journal|last=Krowchuk|first1=DP|last2=Frieden|first2=IJ|last3=Mancini|first3=AJ|last4=Darrow|first4=DH|last5=Blei|first5=F|last6=Greene|first6=AK|last7=Annam|first7=A|last8=Baker|first8=CN|last9=Frommelt|first9=PC|title=Clinical Practice Guideline for the Management of Infantile Hemangiomas.|journal=Pediatrics|date=January 2019|volume=143|issue=1|pages=e20183475|doi=10.1542/peds.2018-3475|pmid=30584062}}</ref>. Asoratlariga ogʻriq, [[qon ketishi]], [[oshqozon yarasi]] shakillanishi, buzilishi yoki [[yurak yetishmovchiligi]] kiradi. Bu bolalikda orbita va periorbital sohalarning eng koʻp uchraydigan oʻsmasi boʻlib, terida, teri osti toʻqimalarida va ogʻiz boʻshligʻi va lablarning shilliq pardalarida, shuningdek, teridan tashqari joylarda, shu jumladan [[jigar]] va [[Oshqozon-ichak kasalligi|oshqozon-ichak]] traktida paydo boʻlishi mumkin.

Kasallikning paydo boʻlishining asosiy sabablari haligacha aniq emas<ref name="Dar2015">{{Cite journal|last=Darrow|first1=DH|last2=Greene|first2=AK|last3=Mancini|first3=AJ|last4=Nopper|first4=AJ|title=Diagnosis and Management of Infantile Hemangioma.|journal=Pediatrics|date=October 2015|volume=136|issue=4|pages=e1060-104|doi=10.1542/peds.2015-2485|pmid=26416931}}</ref>. Deyarli 10% holatlarda ular oila sharoitida uchraydi. Bir necha holatlar PHACE sindromi kabi boshqa [[anomaliyalar]] bilan bogʻliq. Tashxis odatda [[Simptom|simptoml]]<nowiki/>ar yoki tashqi koʻrinishga asoslanadi. Baʼzan tibbiy tasvirlash tashxis qoʻyishda yordam berishi mumkin<ref name="Dar2015" />.

Aksariyat hollarda, diqqat bilan kuzatib borishdan tashqari, hech qanday davolash kerak emas<ref name="Kr2019">{{Cite journal|last=Krowchuk|first1=DP|last2=Frieden|first2=IJ|last3=Mancini|first3=AJ|last4=Darrow|first4=DH|last5=Blei|first5=F|last6=Greene|first6=AK|last7=Annam|first7=A|last8=Baker|first8=CN|last9=Frommelt|first9=PC|title=Clinical Practice Guideline for the Management of Infantile Hemangiomas.|journal=Pediatrics|date=January 2019|volume=143|issue=1|pages=e20183475|doi=10.1542/peds.2018-3475|pmid=30584062}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFKrowchukFriedenManciniDarrow2019">Krowchuk DP, Frieden IJ, Mancini AJ, Darrow DH, Blei F, Greene AK, Annam A, Baker CN, Frommelt PC, Hodak A, Pate BM, Pelletier JL, Sandrock D, Weinberg ST, Whelan MA, SUBCOMMITTEE ON THE MANAGEMENT OF INFANTILE H (January 2019). [[doi:10.1542/peds.2018-3475|"Clinical Practice Guideline for the Management of Infantile Hemangiomas"]]. ''Pediatrics''. '''143''' (1): e20183475. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.1542/peds.2018-3475|10.1542/peds.2018-3475]]</span>. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30584062 30584062].</cite></ref><ref name="Dar2015">{{Cite journal|last=Darrow|first1=DH|last2=Greene|first2=AK|last3=Mancini|first3=AJ|last4=Nopper|first4=AJ|title=Diagnosis and Management of Infantile Hemangioma.|journal=Pediatrics|date=October 2015|volume=136|issue=4|pages=e1060-104|doi=10.1542/peds.2015-2485|pmid=26416931}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFDarrowGreeneManciniNopper2015">Darrow DH, Greene AK, Mancini AJ, Nopper AJ (October 2015). [[doi:10.1542/peds.2015-2485|"Diagnosis and Management of Infantile Hemangioma"]]. ''Pediatrics''. '''136''' (4): e1060-104. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.1542/peds.2015-2485|10.1542/peds.2015-2485]]</span>. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26416931 26416931].</cite></ref>. [[Gemangiomalar]] tezda oʻsishi mumkin, toʻxtab qolishi va asta-sakin yuqolishi mumkin, koʻpincha 3,5 yoshda oʻrtacha yaxshilanish sodir boʻladi<ref name="Couto2012">{{Cite journal|last=Couto RA, Maclellan RA, Zurakowski D, Greene AK|year=2012|title=Infantile hemangioma: clinical assessment of the involuting phase and implications for management|url=https://archive.org/details/sim_plastic-and-reconstructive-surgery_2012-09_130_3/page/619|journal=Plast Reconstr Surg|volume=130|issue=3|pages=619–624|doi=10.1097/prs.0b013e31825dc129|pmid=22575857}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Wahrman|first1=JE|title=Hemangiomas|url=https://archive.org/details/sim_pediatrics-in-review_1994-07_15_7/page/266|journal=Pediatr Rev|date=1994|volume=15|issue=7|pages=266–271|doi=10.1542/pir.15-7-266|pmid=8084847}}</ref>. Bu belgi tashqi koʻrinishda dahshatli boʻlishi mumkin boʻlsa-da, shifokorlar odatda u koʻrish yoʻlida boʻlmasa yoki [[burun]] teshigini toʻsib qoʻymasa oʻz-oʻzidan yoʻqolib ketishini maslahat berishadi<ref name="parenting_child_health">{{Veb manbasi |url=http://www.cyh.com/HealthTopics/HealthTopicDetails.aspx?p=114&np=304&id=1589 |sarlavha=Birthmarks |qaralgan sana=2008-08-02 |nashriyot=Parenting and Child Health website |arxivurl=https://web.archive.org/web/20080723123659/http://www.cyh.com/HealthTopics/HealthTopicDetails.aspx?p=114&np=304&id=1589 |arxivsana=2008-07-23}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://web.archive.org/web/20080723123659/http://www.cyh.com/HealthTopics/HealthTopicDetails.aspx?p=114&np=304&id=1589 „Birthmarks“]. Parenting and Child Health website. Archived from [http://www.cyh.com/HealthTopics/HealthTopicDetails.aspx?p=114&np=304&id=1589 the original] on 2008-07-23<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2008-08-02</span></span>.</cite></ref>. Baʼzi hollarda, muammolar yuzaga kelishi mumkin va propranolol yoki steroid kabi dori-darmonlardan foydalanish tavsiya etiladi. Baʼzan jarrohlik yoki lazerli davolashdan foydalanish mumkin<ref name="Dar2015" />.

== Belgilari va alomatlari ==
[[Fayl:Infantile_hemangioma,_flat.jpg|thumb|Bolada pilla gemangioma]]
[[Fayl:Infantile_hemangioma.jpg|thumb|GemangiomAni hal qilish]]
[[Fayl:Infantilehemangioma.jpg|thumb|Bolalarda gemangioma, bir yoshli bolaning burunidagi qizil, violet, eksofofit vaskulyar yara<ref>{{Cite journal|last=Sand|first1=M|last2=Sand|first2=D|last3=Thrandorf|first3=C|last4=Paech|first4=V|last5=Altmeyer|first5=P|last6=Bechara|first6=FG|title=Cutaneous lesions of the nose.|journal=Head & Face Medicine|date=4 June 2010|volume=6|pages=7|doi=10.1186/1746-160X-6-7|pmid=20525327|pmc=2903548}}</ref>.]]
Bolalar [[gemangioma]]<nowiki/>lari odatda hayotning birinchi bir necha haftasida yoki oylarida rivojlanadi<ref name="Drolet1999">{{Cite journal|last=Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ|year=1999|title=Hemangiomas in Children|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_1999-07-15_341_3/page/172|journal=New England Journal of Medicine|volume=341|issue=3|pages=173–181|doi=10.1056/nejm199907153410307|pmid=10403856}}</ref>. Ular [[Yevropeoid irqi|Kavkazliklarda]], vazni 3 funtdan (1,4kg) kam boʻlgan erta tugʻilgan bolalarda, ayollarda va egizak tugʻilishlarda koʻproq uchraydi<ref name="Haggstrom2007">{{Cite journal|last=Haggstrom AN, Drolet BA, Baselga E|display-authors=etal|year=2007|title="Prospective study of infantile hemangiomas " demographic, prenatal, and perinatal characteristics|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-pediatrics_2007-03_150_3/page/291|journal=J Pediatr|volume=150|issue=3|pages=291–294|doi=10.1016/j.jpeds.2006.12.003|pmid=17307549}}</ref>. Erta shikastlanishlar qizil rangdagi [[yara]] yoki maydon, oq rangdagi maydon yoki koʻtarilgan yaraga oʻxshashi mumkin. Ularning aksariyati [[bosh]] va [[bo'yin]] qismida paydo boʻladi, lekin ular deyarli har qanday sohada paydo boʻlishi mumkin. IH ning koʻrinishi va rangi uning terida joylashgan joyi va chuqurligiga bogʻliq<ref name="Drolet1999" />.

Yuzaki IHlar teri ustida yuqoriroq joyda joylashgan va yorqin qizil, [[eritematozdan]] va qizgʻish-binafsha rangga ega. Ular teridan koʻtarilishi mumkin, bu esa [[papulalar]] va koʻtariladigan orollar kabi oq qizil plaklar hosil qiladi. Bolalarda [[gemangioma]]<nowiki/>lar oʻtmishda „qulupnay izlari“ yoki „qulupnay gemangiomasi“ deb atalgan, chunki yuqoriga koʻtarilgan yuzaki [[gemangioma]]<nowiki/>lar urugʻsiz qulupnayning yon tomoniga oʻxshaydi va bu oddiy atama boʻlib qolgan<ref name="NHS">{{Veb manbasi |sana=2017-10-20 |sarlavha=Birthmarks NHS |url=https://www.nhs.uk/conditions/birthmarks/ |qaralgan sana=2021-04-16 |ish=nhs.uk |til=en}}</ref>.

Baʼzi joylarda yuzaki IHlar, masalan, [[bosh terisi]], [[bo'yin]]<nowiki/>ning orqa burmalari va [[qorin bo'shlig'i]] perianal sohalarda [[yara]] paydo boʻlish xavfi mavjud. Yarali [[gemangioma]]<nowiki/>lar qora qobiqli papulalar yoki plaklar, ogʻir [[eroziya]]<nowiki/>lar yoki yaralar sifatida paydo boʻlishi mumkin. Yaralar ikkilamchi bakterial [[infeksiya]]<nowiki/>larga moyil boʻladi sariq qobiq, drenajlash, ogʻriq yoki hid bilan paydo boʻlishi bilan namoyon boʻlishi mumkin. Yaralar ham qon ketish xavfida boʻladi, ayniqsa chuqur yaralar yoki ishqalanish joylarida qon ketish xavfi mavjud<ref name="Drolet1999">{{Cite journal|last=Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ|year=1999|title=Hemangiomas in Children|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_1999-07-15_341_3/page/172|journal=New England Journal of Medicine|volume=341|issue=3|pages=173–181|doi=10.1056/nejm199907153410307|pmid=10403856}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFDrolet_BA,_Esterly_NB,_Frieden_IJ1999">Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ (1999). „Hemangiomas in Children“. ''New England Journal of Medicine''. '''341''' (3): 173-181. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1056/nejm199907153410307|10.1056/nejm199907153410307]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10403856 10403856].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref>.

Chuqur IHlar papula, [[tugun]] yoki kattaroq [[o'sma]]<nowiki/>larga aylanishi mumkin boʻlgan yomon aniqlangan, mavimsi makulalar sifatida namoyon boʻladi. Koʻpayib borayotgan yaralar koʻpincha siqiladi, ammo ular juda mustahkam boʻladi. Koʻpgina chuqur [[gemangioma]]<nowiki/>larda asosiy chuqur tarkibiy qismi yoki uning atrofidagi [[Venoz bosim|venoz]] koʻrinishida koʻrinadigan bir nechta yuzaki [[kapillyarlar]] boʻlishi mumkin. Chuqur [[gemangioma]]<nowiki/>lar yuzaki [[gemangioma]]<nowiki/>lardan biroz keyinroq rivojlanadi va uzoqroq va keyinchalik koʻpayish bosqichlariga ega boʻlishi mumkin. Oʻtkir gemangiomalar kamdan-kam yaraga uchraydi, ammo ularning joylashuvi, oʻlchamlari va oʻsishiga qarab muammolarga sabab boʻlishi mumkin. Nozik tuzilmalarga yaqin chuqur gemangiomalar, tashqi [[quloq kanallari]] va [[Koʻz qovogʻining qayrilib qolishi|koʻz qovogʻi]] kabi koʻpayish bosqichida yumshoqroq atrofdagi tuzilmalarning siqilishiga sabab boʻlishi mumkin<ref name="Drolet1999">{{Cite journal|last=Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ|year=1999|title=Hemangiomas in Children|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_1999-07-15_341_3/page/172|journal=New England Journal of Medicine|volume=341|issue=3|pages=173–181|doi=10.1056/nejm199907153410307|pmid=10403856}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFDrolet_BA,_Esterly_NB,_Frieden_IJ1999">Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ (1999). „Hemangiomas in Children“. ''New England Journal of Medicine''. '''341''' (3): 173-181. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1056/nejm199907153410307|10.1056/nejm199907153410307]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10403856 10403856].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref>. Bemorlarda yuzaki, chuqur yoki aralash IHlarning har qanday kombinatsiyasi boʻlishi mumkin.

IHs koʻpincha fokal-mahalliy, segmental yoki noaniq deb tasniflanadi. Fokal Hlar maʼlum bir joyda joylashtirilgan va alohida joydan paydo boʻlgan. Segmental gemangiomlar kattaroq boʻlib, tananing bir sohasini qamrab oladi. Kattaroq yoki segmental gemangiomalar kattaroq sohalarni qamrab oladi baʼzan tekshiruvni talab qiladigan asosiy anomaliyalarga ega boʻlishi mumkin, ayniqsa [[yuz]], sakrum yoki tosda joylashgan boʻlsa.

Agar [[yara]] paydo boʻlmasa, IHdan qon ketmaydi va ogʻriqli boʻlmaydi. Agar u katta boʻlsa va muhim boʻshliqni toʻsib qoʻysa, noqulaylik yuzaga kelishi mumkin<ref name="Drolet1999">{{Cite journal|last=Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ|year=1999|title=Hemangiomas in Children|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_1999-07-15_341_3/page/172|journal=New England Journal of Medicine|volume=341|issue=3|pages=173–181|doi=10.1056/nejm199907153410307|pmid=10403856}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFDrolet_BA,_Esterly_NB,_Frieden_IJ1999">Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ (1999). „Hemangiomas in Children“. ''New England Journal of Medicine''. '''341''' (3): 173-181. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1056/nejm199907153410307|10.1056/nejm199907153410307]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10403856 10403856].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref><ref name="Haggstrom2007">{{Cite journal|last=Haggstrom AN, Drolet BA, Baselga E|display-authors=etal|year=2007|title="Prospective study of infantile hemangiomas " demographic, prenatal, and perinatal characteristics|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-pediatrics_2007-03_150_3/page/291|journal=J Pediatr|volume=150|issue=3|pages=291–294|doi=10.1016/j.jpeds.2006.12.003|pmid=17307549}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFHaggstrom_AN,_Drolet_BA,_Baselga_E2007">Haggstrom AN, Drolet BA, Baselga E, et&nbsp;al. (2007). ""Prospective study of infantile hemangiomas „ demographic, prenatal, and perinatal characteristics“. ''J Pediatr''. '''150''' (3): 291-294. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1016/j.jpeds.2006.12.003|10.1016/j.jpeds.2006.12.003]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17307549 17307549].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.lacolon.com/patient-education/gi-associated-hemangiomas-and-vascular-malformations |sarlavha=GI Associated Hemangiomas & Vascular Malformations |sana=2011-09-12}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.cincinnatichildrens.org/health/h/hemangioma/ |sarlavha=Hemangiomas (Infantile)}}</ref><ref>Oakley, Amanda. „Infantile haemangioma.“. DermNet NZ. Retrieved February 11, 2013.</ref>.<gallery>
Fayl:HemangiomaWen.jpg|alt=Hemangioma on forehead showing signs of early regression|Boshdagi gemangioma
Fayl:Hemangioma.JPG|alt=Hemangioma on the scalp of a 2-year-old child, in the "rest stage"|2 yoshli bolanningbosh terisi"Tushkunlik bosqichida" gemangioma
Fayl:Hemangiomaliver.PNG|alt=Hemangioma of the liver as seen on ultrasound|Ultrasonik ko'rinishda ko'rinadigan jigarning gemangiomasi
Fayl:LiverhemangiomaCT.PNG|alt=A liver hemangioma as seen on CT|tomografiyada ko'ringan jigar gemangiomasi
</gallery>

=== Muammolar ===
Deyarli hech qanday IH asoratlar bilan bogʻliq emas. Ular [[Ogʻriq|ogʻriql]]<nowiki/>i va muammoli boʻlishi mumkin boʻlgan [[oshqozon yarasi]] deb ataladigan sirtda parchalanishi mumkin. Agar yara chuqur boʻlsa, sezilarli noqulaylik keltirib chiqaradi, qon ketish va [[infeksiya]] paydo boʻlishi mumkin. Agar gırtlakda [[gemangioma]] rivojlansa, nafas olish buzilishi mumkin. [[Koʻz|Koʻz]] yaqinida joylashgan boʻlsa, oʻsib borayotgan [[gemangioma]] ambliyopiyaga olib kelishi mumkin boʻlgan koʻzning tiqilishi yoki ogʻishiga olib kelishi mumkin. Juda kamdan-kam hollarda, oʻta katta [[gemangioma]] ortiqcha qon tomirlariga pompalanishi kerak boʻlgan qon miqdori tufayli yuqori quvvatli yurak yetishmovchiligiga olib kelishi mumkin. [[Suyak]]<nowiki/>ga qoʻshni jarohatlar suyakning [[eroziya]]<nowiki/>siga olib kelishi mumkin<ref name="Drolet1999">{{Cite journal|last=Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ|year=1999|title=Hemangiomas in Children|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_1999-07-15_341_3/page/172|journal=New England Journal of Medicine|volume=341|issue=3|pages=173–181|doi=10.1056/nejm199907153410307|pmid=10403856}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFDrolet_BA,_Esterly_NB,_Frieden_IJ1999">Drolet BA, Esterly NB, Frieden IJ (1999). „Hemangiomas in Children“. ''New England Journal of Medicine''. '''341''' (3): 173-181. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1056/nejm199907153410307|10.1056/nejm199907153410307]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10403856 10403856].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref>.

IH bilan bogʻliq eng koʻp shikoyatlar psixologiyal asoratlardan kelib chiqadi. Kasallik insonning tashqi koʻrinishiga taʼsir qilishi va boshqalarning eʼtiborini va zararli reaktsiyalarini qoʻzgʻatishi mumkin. Agar [[lab]] yoki [[burun]] ishtirok etsa, alohida muammolar yuzaga keladi, chunki buzilishlarni [[jarrohlik]] yoʻli bilan davolash qiyin boʻlishi mumkin. Psixologik shikastlanish ehtimoli maktab yoshidan boshlab rivojlanadi. Shuning uchun, agar yetarli darajada oʻz-oʻzidan yaxshilanish boʻlmasa, maktab boshlanishidan oldin davolanishni koʻrib chiqish muhimdir. Katta IHlar kuchli choʻzilishdan keyin koʻrinadigan teri oʻzgarishlarini qoldirishi mumkin, bu esa sirt tuzilishining oʻzgarishiga olib keladi.

[[Bosh]] va boʻynidagi katta segmental gemangiomalar PHACES [[sindrom]]<nowiki/>i deb nomlangan kasallikka aloqasi bor<ref name="Oza2008">{{Cite journal|last=Oza VS, Wang E, Berenstein A|display-authors=etal|year=2008|title=PHACES association: a neuroradiologic review of 17 patients|journal=AJNR Am J Neuroradiol|volume=29|issue=4|pages=807–13|doi=10.3174/ajnr.a0937|pmid=18223093|pmc=7978195}}</ref> <ref name="Heyer2008">{{Cite journal|last=Heyer GL, Dowling MM, Licht DJ|display-authors=etal|year=2008|title=The cerebral vasculopathy of PHACES syndrome|url=https://archive.org/details/sim_stroke_2008-02_39_2/page/308|journal=Stroke|volume=39|issue=2|pages=308–16|doi=10.1161/strokeaha.107.485185|pmid=18174492}}</ref>. Lumbar choʻgʻining katta segmental [[gemangioma]]<nowiki/>lari LUMBAR sindromi bilan bogʻliq boʻlgan disrafizm, [[buyrak]] va urogenital muammolar bilan bogʻlanishi mumkin. Bolalarda koʻp ter gemangiomalari jigar gemangiomalarining koʻrsatkichi boʻlishi mumkin. [[Jigar]]<nowiki/>ning ishtirokini aniqlash uchun skrining koʻpincha besh yoki undan ortiq teri gemangiomalari boʻlgan chaqaloqlar uchun tavsiya etiladi<ref name="Horii2011">{{Cite journal|last=Horii KA, Drolet BA, Frieden IJ, Baselga E, Chamlin SL, Haggstrom AN, Holland KE, Mancini AJ, McCuaig CC, Metry DW, Morel KD, Newell BD, Nopper AJ, Powell J, Garzon MC|year=2011|title=Prospective study of the frequency of hepatic hemangiomas in infants with multiple cutaneous infantile hemangiomas|journal=Pediatr Dermatol|volume=28|issue=3|pages=245–53|doi=10.1111/j.1525-1470.2011.01420.x|pmid=21517952}}</ref>.

== Sababilari ==
Hozirgi vaqtda gemangiomaning sababi nomaʼlum, ammo bir nechta tadqiqotlar shuni koʻrsatadiki oʻsish jarayonida [[Estrogenlar|estrogen]] signalining ahamiyatini. Tugʻilgandan keyin aylanma estrogenning koʻpayishi bilan birga mahalliylashtirilgan yumshoq toʻqimalar gipoksiyasi stimullashgan boʻlishi mumkin<ref name="Kleinman2007">{{Cite journal|last=Kleinman ME, Greives MR, Churgin SS|display-authors=etal|title="(December 2007). "Hypoxia-induced mediators of stem/progenitor cell trafficking are increased in children with hemangioma|url=https://archive.org/details/sim_arteriosclerosis-thrombosis-and-vascular-biology_2007-12_27_12/page/2664|journal=Arterioscler. Thromb. Vasc. Biol.|volume=27|issue=12|pages=2664–70|doi=10.1161/ATVBAHA.107.150284|pmid=17872454|date=December 2007}}</ref>. Shuningdek, tadqiqotchilar tomonidan homiladorlik paytida onalik [[Platsenta|plasenta]] embrion dermisiga embolizatsiya qilinadi, bu gemangiomagenezga olib keladi<ref name="Barnes2005">{{Cite journal|last=Barnés CM, Huang S, Kaipainen A|display-authors=etal|year=2005|title=Evidence by molecular profiling for a placental origin of infantile hemangioma|pmid=16365311|journal=Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A.|volume=102|issue=52|pages=19097–102|doi=10.1073/pnas.0509579102|pmc=1323205|bibcode=2005PNAS..10219097B}}</ref><ref name="North2002">{{Cite journal|last=North PE, Waner M, Brodsky MC|year=2002|title=Are infantile hemangiomas of placental origin?|url=https://archive.org/details/sim_ophthalmology_2002-04_109_4/page/633|journal=Ophthalmology|volume=109|issue=4|pages=633–4|doi=10.1016/S0161-6420(02)01071-0|pmid=11949625}}</ref>. Biroq, tadqiqotchilarning boshqa guruhi gemangioma toʻqimalarida bitta nukleotid polimorfizmining genetika tahlillarini oʻtkazdi, bu esa ushbu gʻoyaga zid edi<ref name="Pittman2006">{{Cite journal|last=Pittman KM, Losken HW, Kleinman ME|display-authors=etal|title="(November 2006). "No evidence for maternal-fetal microchimerism in infantile hemangioma: a molecular genetic investigation|journal=J. Invest. Dermatol.|volume=126|issue=11|pages=2533–8|doi=10.1038/sj.jid.5700516|pmid=16902414|date=November 2006}}</ref>. Boshqa tadqiqotlar gemangiomalarning etiologiyasida angiogenez va vaskulogenezning oʻrinini oshkor qildi<ref name="Greenberger2013">{{Cite journal|last=Greenberger SA, Bischoff|date=Jul 2013|title=Pathogenesis of Infantile Hemangioma|journal=British Journal of Dermatology|volume=169|issue=1|pages=12–9|doi=10.1111/bjd.12435|pmid=23668474|pmc=3707963}}</ref>.

== Diagnoz ==
IHlarning aksariyatini [[tarix]] va [[fizik]] tekshiruv orqali aniqlash mumkin<ref name="Chiller2002">{{Cite journal|last=Chiller KG, Passaro D, Frieden IJ|year=2002|title=Hemangiomas of infancy: clinical characteristics, morphologic subtypes, and their relationship to race, ethnicity, and sex|journal=Arch Dermatol|volume=138|issue=12|pages=1567–1576|doi=10.1001/archderm.138.12.1567|pmid=12472344}}</ref>. Kam hollarda, tashxisni tasdiqlash uchun [[tomografiya]] ([[Doppler ultratovush tekshiruvi|Doppler]] bilan [[ultratovush]], magnit rezonans [[Tomografiya|tomografiya)]] va yoki [[sitologiya]] yoki [[gistopatologiya]] kerak boʻladi<ref name="Dubois2010">{{Cite journal|last=Dubois J, Alison M|date=Jun 2010|title=Vascular anomalies: what a radiologist needs to know|journal=Pediatr Radiol|volume=40|issue=6|pages=895–905|doi=10.1007/s00247-010-1621-y|pmid=20432007}}</ref><ref name="North2000">{{Cite journal|last=North PE, Waner M, Mizeracki A, Mihm MC Jr|date=Jan 2000|title=GLUT1: a newly discovered immunohistochemical marker for juvenile hemangiomas|url=https://archive.org/details/sim_human-pathology_2000-01_31_1/page/n18|journal=Hum Pathol|volume=31|issue=1|pages=11–22|doi=10.1016/s0046-8177(00)80192-6|pmid=10665907}}</ref>. Oʻshanda IHlar koʻpincha tugʻilganda yoʻq yoki kam boʻlgan rang-baranglik, telangiektaziya yoki qorongʻulik koʻrinishi mumkin. Yuqori dermisdagi yuzaki gemangiomalar yorqin qizil qulupnay rangiga ega, ammo chuqur dermis va subkutisdagi gemangiomalarning koʻrinishi koʻk va [[palpatsiya]] qilishda qattiq yoki kauchuk rangda boʻlishi mumkin. Aralash gemangiomalar ikkala xususiyatga ham ega boʻlishi mumkin<ref name="Suh2010">{{Cite journal|last=Suh KY, Frieden IJ|date=Sep 2010|title=Infantile hemangiomas with minimal or arrested growth: A retrospective case series|journal=Arch Dermatol|volume=146|issue=9|pages=971–6|doi=10.1001/archdermatol.2010.197|pmid=20855695}}</ref>.

=== Jigar ===
[[Jigar sirrozi|Jigardagi]] bolalar gemangiomalari barcha [[jigar]] gemangiomalarining 16% da uchraydi. Uning oʻlchamlari odatda diametri 1 dan 2 smgacha boʻladi. Bu odatiy gemangiomalarda shikastlarning sekin, markazlashtirilgan, [[tugunlar]] toʻldirilishi oʻrniga shikastdagi kontrast materialining tez kuchayishi kuzatiladigan hodisani koʻrsatishi mumkin. CT va MRIda [[Arterial gipertenziya|arterial]] fazada tez toʻldirish, [[Venoz bosim|venoz]] va kechiktirilgan bosqichlarda kontrast saqlanishi koʻrsatilgan<ref>{{Cite journal|title=Imaging features of rare mesenychmal liver tumours: beyond haemangiomas|journal=The British Journal of Radiology|volume=90|issue=1079|pages=20170373|date=November 2017|pmid=28766950|pmc=5963373|doi=10.1259/bjr.20170373}}</ref>.

== Davolash ==
Koʻpgina IHlar davolanmasdan yoʻqoladi, shu sababli minimal yoki koʻrinmas izlar qoldirmaydi. Biroq, bu koʻp yillarni talab qilishi mumkin va jarohatlarning bir qismi terapiyaning qandaydir shaklini talab qilishi mumkin<ref name="Haggstrom2006">{{Cite journal|last=Haggstrom|first1=AN|last2=Drolet|first2=BA|last3=Baselga|first3=E|last4=Chamlin|first4=SL|last5=Garzon|first5=MC|last6=Horii|first6=KA|last7=Lucky|first7=AW|last8=Mancini|first8=AJ|last9=Metry|first9=DW|title=Prospective study of infantile hemangiomas: clinical characteristics predicting complications and treatment.|journal=Pediatrics|date=September 2006|volume=118|issue=3|pages=882–7|doi=10.1542/peds.2006-0413|pmid=16950977}}</ref>. Yaqinda bolalarda gemangiomalarni davolash boʻyicha multidisipliner [[Klinik qon tahlili|klinik]] amaliyot koʻrsatmalari yaqinda nashr etilgan<ref>{{Cite journal|last=Krowchuk|first1=Daniel|last2=Frieden|first2=Ilona|last3=Mancini|first3=Anthony|last4=Darrow|first4=David|last5=Blei|first5=Francine|last6=Greene|first6=Arin|last7=Annam|first7=Aparna|last8=Baker|first8=Cynthia|last9=Frommelt|first9=Peter|title=Clinical Practice Guideline for the Management of Infantile Hemangiomas|journal=Pediatrics|date=January 2019|volume=143|issue=1|page=e20183475|doi=10.1542/peds.2018-3475|pmid=30584062}}</ref>. Davolash uchun koʻrsatmalar funksional nuqsonlar (yaʼni koʻrish yoki [[ovqatlanishning buzilishi]]), [[Qon ketishi|qon ketish]], hayotga xavf solishi mumkin boʻlgan asoratlar ([[Nafas yo'llarining traxeyasi|nafas yoʻllari]], [[yurak]] yoki [[jigar kasalliklari]]) va uzoq muddatli yoki doimiy buzilish xavfi kiradi<ref name="Darrow2015">{{Cite journal|last=Darrow DH, Greene AK, Mancini AJ|display-authors=etal|year=2015|title=Diagnosis and management of infantile hemangioma|journal=Pediatrics|volume=136|issue=4|pages=e1060–1104|doi=10.1542/peds.2015-2485|pmid=26416931}}</ref>. Katta IHlar teri tarkibining sezilarli kengayishidan yoki yuzasi tarkibining oʻzgarishidan keyin koʻrinadigan terining oʻzgaruvlarini qoldirishi mumkin. Tibbiy muolajalar hayotning birinchi 5 oyiga toʻgʻri keladigan gemangiomaning eng sezilarli oʻsishi davrida qoʻllanilganda eng samarali usuli hisoblanadi<ref name="Chang2008">{{Cite journal|last=Chang LC, Haggstrom AN, Drolet BA, Baselga E, Chamlin SL, Garzon MC, Horii KA, Lucky AW, Mancini AJ, Metry DW, Nopper AJ, Frieden IJ|year=2008|title=Growth characteristics of infantile hemangiomas: implications for management|journal=Pediatrics|volume=122|issue=2|pages=360–367|doi=10.1542/peds.2007-2767|pmid=18676554}}</ref>. [[Yarali gemangioma]], terapiyani talab qiladigan shikastlanishlar toʻplami, odatda jarohatni parvarish qilish, ogʻriq va gemangioma oʻsishiga murojaat qilish orqali davolanadi<ref name="Kim2001">{{Cite journal|last=Kim HJ, Colombo M, Frieden IJ|year=2001|title=Ulcerated hemangiomas: clinical characteristics and response to therapy|url=https://archive.org/details/sim_american-academy-of-dermatology-journal_2001-06_44_6/page/n117|journal=J Am Acad Dermatol|volume=44|issue=6|pages=962–72|doi=10.1067/mjd.2001.112382|pmid=11369908}}</ref>.
=== Jarrohlik ===
Gemangiomlarning [[jarrohlik]] yoʻli bilan olib tashlash kamdan-kam hollarda koʻrsatiladi va tibbiy davolashda muvaffaqiyatsizlikka uchraydigan (yoki kontraindikatsiya qilingan) [[jarohat]]<nowiki/>larga cheklanadi, ular [[anatomiya]] jihatidan rezeksiyaga moʻljallangan joyda tarqalgan va unda rezeksiya zarur boʻlishi mumkin va [[jarohat]] [[operatsiya]]<nowiki/>ning vaqtidan qatʼi nazar oʻxshash boʻladi<ref name="Darrow2015">{{Cite journal|last=Darrow DH, Greene AK, Mancini AJ|display-authors=etal|year=2015|title=Diagnosis and management of infantile hemangioma|journal=Pediatrics|volume=136|issue=4|pages=e1060–1104|doi=10.1542/peds.2015-2485|pmid=26416931}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFDarrow_DH,_Greene_AK,_Mancini_AJ2015">Darrow DH, Greene AK, Mancini AJ, et&nbsp;al. (2015). [[doi:10.1542/peds.2015-2485|"Diagnosis and management of infantile hemangioma"]]. ''Pediatrics''. '''136''' (4): e1060-1104. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.1542/peds.2015-2485|10.1542/peds.2015-2485]]</span>. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26416931 26416931].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref> <ref>{{Cite journal|last=Greene AK|year=2011|title=Management of hemangiomas and other vascular tumors|journal=Clin Plast Surg|volume=38|issue=1|pages=45–63|doi=10.1016/j.cps.2010.08.001|pmid=21095471}}</ref>. [[Jarrohlik]] qoldiq tolali yogʻ toʻqimasini [[Gemangioma|(gemangioma]] envolyutsiyasidan keyin) olib tashlash va shikastlangan tuzilmalarni rekonstruksiya qilish uchun ham foydali boʻlishi mumkin.

== Prognoz ==
[[Involyusiya|Involyutsiya]] bosqichida IH nihoyat hajmini kamaytira boshlaydi. Ilgari IH har yili taxminan 10% ga yaxshilanadi deb hisoblangan boʻlsa-da, yangi dalillar maksimal yaxshilanish va [[Involyusiya|involyutsiya]] odatda 3,5 yoshga yetganligini koʻrsatadi<ref>{{Cite journal|last=Wahrman JE, Honig PJ|year=1994|title=Hemangiomas|url=https://archive.org/details/sim_pediatrics-in-review_1994-07_15_7/page/266|journal=Pediatr Rev|volume=15|issue=7|pages=266–271|doi=10.1542/pir.15-7-266|pmid=8084847}}</ref> <ref name="Couto2012">{{Cite journal|last=Couto RA, Maclellan RA, Zurakowski D, Greene AK|year=2012|title=Infantile hemangioma: clinical assessment of the involuting phase and implications for management|url=https://archive.org/details/sim_plastic-and-reconstructive-surgery_2012-09_130_3/page/619|journal=Plast Reconstr Surg|volume=130|issue=3|pages=619–624|doi=10.1097/prs.0b013e31825dc129|pmid=22575857}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFCouto_RA,_Maclellan_RA,_Zurakowski_D,_Greene_AK2012">Couto RA, Maclellan RA, Zurakowski D, Greene AK (2012). „Infantile hemangioma: clinical assessment of the involuting phase and implications for management“. ''Plast Reconstr Surg''. '''130''' (3): 619-624. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1097/prs.0b013e31825dc129|10.1097/prs.0b013e31825dc129]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22575857 22575857]. [[S2CID (identifikator)|S2CID]]&nbsp;[https://api.semanticscholar.org/CorpusID:25687867 25687867].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]</ref>. Koʻpgina IH 10 yoshga kelib yoʻqoladi, ammo baʼzi bemorlarda [[gemangioma]] toʻliq bartaraf etilmaydi. Qolgan qizarishlar qayd etilishi mumkin va [[lazer]] terapiyasi, koʻpincha PDL bilan yaxshilanishi mumkin <ref>{{Cite journal|last=Stier MF, Glick SA, Hirsch RJ|date=Feb 2008|title=Laser treatment of pediatric vascular lesions: Port wine stains and hemangiomas|url=https://archive.org/details/sim_american-academy-of-dermatology-journal_2008-02_58_2/page/n138|journal=J Am Acad Dermatol|volume=58|issue=2|pages=261–85|doi=10.1016/j.jaad.2007.10.492|pmid=18068263}}</ref>. Teksturali teri oʻzgarishlari uchun ablativ fraksiyonel qayta tiklash koʻrib chiqilishi mumkin<ref>{{Cite journal|last=Brightman LA, Brauer JA, Terushkin V, Hunzeker C, Reddy KK, Weiss ET, Karen JK, Hale EK, Anolik R, Bernstein L, Geronemus RG|date=Nov 2012|title=Ablative fractional resurfacing for involuted hemangioma residuum|journal=Arch Dermatol|volume=148|issue=11|pages=1294–8|doi=10.1001/archdermatol.2012.2346|pmid=22910902}}</ref>. Gemangiomalar, ayniqsa oʻsish bosqichida juda katta boʻlganlar, choʻzilgan teri yoki tolali yogʻli toʻqimalarni qoldirishi mumkin, ular tashqi koʻrinishini buzishi yoki kelajakda [[jarrohlik]] tuzatishni talab qilishi mumkin. Oldindan yaralar paydo boʻlgan joylar doimiy [[chandiq]] qoldirishi mumkin.

== Terminologiya ==
[[Qon tomirlari|Qon tomir]] oʻsmalari va malformatsiyalarni aniqlash, tavsiflash va tasniflash uchun ishlatiladigan atamalar vaqt oʻtishi bilan oʻzgardi. [[Gemangioma]] atamasi dastlab [[Qon tomirlari|qon tomir]] oʻsimtaga oʻxshash har qanday tuzilmani tasvirlash uchun ishlatilgan, u tugʻilish paytida yoki uning atrofida mavjud boʻladimi yoki keyinchalik hayotda paydo boʻladi. 1982 yilda Mulliken va Glovacki qon tomir [[anomaliya]]<nowiki/>lari uchun yangi tasniflash tizimini taklif qildilar, bu xalqaro [[qon tomir anomaliyalarni]] oʻrganish jamiyati tomonidan keng miqyosda qabul qilingan<ref name="Mulliken1982">{{Cite journal|last=Mulliken JB, Glowacki J|date=Jul 1982|title=Classification of pediatric vascular lesions|journal=Plast Reconstr Surg|volume=70|issue=1|pages=120–1|doi=10.1097/00006534-198207000-00041|pmid=7089103}}</ref>. Ushbu tasniflash tizimi yaqinda 2015 yilda yangilangan<ref name="Wassef2015">{{Cite journal|last=Wassef M, Blei F, Adams D, Alomari A, Baselga E, Berenstein A, Burrows P, Frieden IJ, Garzon MC, Lopez-Gutierrez JC, Lord DJ, Mitchel S, Powell J, Prendiville J, Vikkula M|date=Jul 2015|title=Vascular Anomalies Classification: Recommendations From the International Society for the Study of Vascular Anomalies. ISSVA Board and Scientific Committee|journal=Pediatrics|volume=136|issue=1|pages=e203–14|doi=10.1542/peds.2014-3673|pmid=26055853}}</ref>. Qon tomir anomaliyalarining tasnifi endi hujayra xususiyatlariga, tabiiy tarixga va lezyonning klinik xulq-atvoriga asoslanadi. [[Qon tomirlari|Qon tomir]] anomaliyalari qon tomir oʻsmalar neoplazmalarga boʻlinadi, ular orasida chaqaloq gemangiomalari va kapillyar malformatsiyalar (port vinolari dogʻlari), [[Venoz bosim|venoz]] malformatsiyalar va [[limfa]] nuqsonlari kabi kengaygan yoki gʻayritabiiy tomirlarga ega boʻlgan organlar kiradi. 2000 yilda oʻziga xos [[immunogistokimyoviy]] marker boʻlgan GLUT-1 IHlarda ijobiy, boshqa qon tomir oʻsmalari yoki malformatsiyalarda salbiy ekanligi aniqlandi<ref name="North2001">{{Cite journal|last=North PE, Mihm MC Jr|year=2001|title=Histopathological diagnosis of infantile hemangiomas and vascular malformations|journal=Facial Plast Surg Clin North Am|volume=9|issue=4|pages=505–524|doi=10.1016/S1064-7406(23)00480-7|pmid=17590939}}</ref><ref name="North2001_2">{{Cite journal|last=North PE, Waner M, James CA, Mizeracki A, Frieden IJ, Mihm MC|date=Dec 2001|title=Jr. Congenital nonprogressive hemangioma: a distinct clinicopathologic entity unlike infantile hemangioma|journal=Arch Dermatol|volume=137|issue=12|pages=1607–20|doi=10.1001/archderm.137.12.1607|pmid=11735711}}</ref><ref name="North2000">{{Cite journal|last=North PE, Waner M, Mizeracki A, Mihm MC Jr|date=Jan 2000|title=GLUT1: a newly discovered immunohistochemical marker for juvenile hemangiomas|url=https://archive.org/details/sim_human-pathology_2000-01_31_1/page/n18|journal=Hum Pathol|volume=31|issue=1|pages=11–22|doi=10.1016/s0046-8177(00)80192-6|pmid=10665907}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFNorth_PE,_Waner_M,_Mizeracki_A,_Mihm_MC_Jr2000">North PE, Waner M, Mizeracki A, Mihm MC Jr (Jan 2000). „GLUT1: a newly discovered immunohistochemical marker for juvenile hemangiomas“. ''Hum Pathol''. '''31''' (1): 11-22. [[Raqamli obyekt identifikatori|doi]]:[[doi:10.1016/s0046-8177(00)80192-6|10.1016/s0046-8177(00)80192-6]]. [[PubMed|PMID]]&nbsp;[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10665907 10665907].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[Andoza:Cite journal|cite journal]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: multiple names: authors list ([[:Kategoriya:CS1 saqlash: ko'p nomlar: mualliflar ro'yxati|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: multiple names: authors list]]
[[Turkum:Bolalar kasalliklari]]
</ref>. Bu marker infantil [[gemangioma]] va boshqa qon tomir anomaliyalarini farqlash qobiliyatini inqilob qildi<ref name="Leon2005">{{Cite journal|last=Leon-Villapalos J, Wolfe K, Kangesu L|date=Apr 2005|title=GLUT-1: an extra diagnostic tool to differentiate between haemangiomas and vascular malformations|journal=Br J Plast Surg|volume=58|issue=3|pages=348–52|doi=10.1016/j.bjps.2004.05.029|pmid=15780229}}</ref>.

== Manbalar ==
{{Manbalar}}

* [https://healthychildren.org/English/ages-stages/baby/bathing-skin-care/Pages/Infantile-Hemangiomas-Baby-Birthmarks.aspx Bolalarda hemangioma: Strawberry chaqaloq tugʻilgan belgilari haqida]
* [https://www.issva.org/UserFiles/file/ISSVA-Classification-2018.pdf ISSVA Vaskulyar anomaliyalarni tasniflash]
* [https://www.hemangiomaeducation.org/ Hemangioma tadqiqotchi guruhi]
* [http://www.birthmark.org Vaskular tugʻilish belgilari jamgʻarmasi]