Mumbay: Versiyalar orasidagi farq
UzWikidan yoʻnaltirish sahifasi import qilindi | Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi. | ||
{{multiple issues| | |||
{{manbasiz|sana=2023-07}} | |||
{{xatolar|sana=2023-07}} | |||
{{yangilash|sana=2023-07}} | |||
}} | |||
{{Infobox Shahar | |||
| rasmiy_nomi = Mumbay | |||
| laqabi = | |||
| bayroq = | |||
| gerb = | |||
|mamlakat=Hindiston | |||
| xarita = | |||
| xarita_izohi = | |||
| subdivision_type = [[mamlakatlar roʻyxati|Mamlakat]] | |||
| subdivision_name = [[Hindiston]] | |||
| subdivision_type1 = | |||
| subdivision_name1 = | |||
| subdivision_type2 = | |||
| subdivision_name2 = | |||
| subdivision_type3 = | |||
| subdivision_name3 = | |||
| rahbar_unvoni = mer | |||
| rahbar_ismi = [[Sunil Prabhu]] | |||
| maydon_miqyosi = 603 | |||
| maydon_jami_km² = | |||
| maydon_yer_km² = | |||
| maydon_suv_km² = | |||
| balandlik_m = | |||
| aholi_yil = 2011 | |||
| aholi_ilova = | |||
| aholi_jami = 18,414,288 | |||
| aholi_zichlik_km² = 20.694 | |||
| timezone = | |||
| utc_farqi = | |||
| timezone_DST = | |||
| utc_farqi_DST = | |||
| kenglik = | |||
| uzunlik = | |||
| vebsayt = [http://www.mcgm.gov.in www.mcgm.gov.in] | |||
| ilovalar = | |||
}} | |||
'''Mumbay''' (avvalgi nomi: '''''Bombay''''') — [[Hindiston]]ning sobiq [[poytaxt]]i, hozir [[Maharashtra]] shtatining markazi. | |||
'''Bombay''', Mumbay (''Mumba maʼbudasi'' nomidan) — [[Hindiston]]dagi shahar. Maharashtra shtatining maʼmuriy markazi (1960-yildan). Hindistonning gʻarbiy qirgʻogʻi yaqinidagi Bombay va Solsett orollarida joylashgan, koʻprik va koʻtarmalar bilan materikka tutashgan. Aholisi 21.6 mln. kishi (2024). | |||
== Tarixi == | |||
Bombayni 1532-yilda [[Portugaliya]] mustamlakachilari bosib olgan. 1661-yildan [[Angliya]] ixtiyoriga oʻtdi. 1668-yildan inglizlarning OstIndiya kompaniyasi Bombayda harbiy va savdo bazalar qura boshladi. XIX asrda [[Hindiston]]ning muhim iqtisodiy va ijtimoiy markaziga aylandi. [[Bombay]]da hindistonliklarning ingliz mustamlakachilariga qarshi siyosiy chiqishlari boʻlib oʻtgan (1908—1946). Bombay mamlakat shaharlari orasida aholisining soni boʻyicha birinchi, iqtisodiy va madaniy mavqei jihatidan ikkinchi oʻrinda. Shaharda turli dindagi har xil millat vakillari (marathlar, gujoratlar, sekxlar, balujlar, otashparast forelar) yashaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://uzpedia.uz |sarlavha=Bombay |sana=avgust 2022}}</ref>. | |||
== Iqtisodiyoti == | |||
Bombay [[Hindiston]]ning [[Arabiston dengizi]] sohilidagi eng katta porti. Bir yillik yuk ortib tushirish 30 mln tonna Bombayda yirik tovar, fond, paxta birjalari, milliy va chet el banklari, sugʻurta kompaniyalari joylashgan. Ichki va xalqaro aviatsiya yoʻllari bor. Mamlakatning asosiy eksport va importi Bombay orqali oʻtadi. Chetga marganes va boshqa rudalar, paxta, ip gazlama, teri va charm, moyli oʻsimlik urugʻlari chiqariladi. Chetdan mashina va uskunalar, koʻmir, neft, [[gʻalla]] keltiriladi. Sanoati yetarlicha rivojlangan. Bombay mamlakatning asosiy sanoati xususan, toʻqimachilik markazlaridan biri (mamlakat ip gazlama sanoatining qariyb 3/4 qismi Bombayda), shuningdek bank moliya markazi; Bombayda neftni qayta ishlash, mashinasozlik, yogʻochsozlik, poligrafiya, oziq-ovqat sanoati tarmoqlari mavjud. | |||
Bombay binolari yevropacha va hindcha uslub bilan asosan XIX-XX asrlarda qurilgan. Bombay orolidagi fort (qalʼa) shaharning markazi hisoblanadi. Bu yerda davlat muassasalari, banklar, universitet (18S7) va boshqa bor. Bombay markazida katta Kroford bozori (1871) joylashgan. Bombay yaqinida Tarapur AES bor. | |||
== Manbalar == | |||
{{manbalar}} | |||
== Adabiyotlar == | |||
* [[Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi|OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil | |||
== Havolalar == | |||
* [http://www.mcgm.gov.in www.mcgm.gov.in] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20171028225646/http://www.mcgm.gov.in/ |date=2017-10-28 }} — Mumbay shahrining veb-sayti | |||
{{OʻzME}} | |||
[[Turkum:Mumbay| ]] | |||
[[Turkum:Maharashtra shaharlari]] | |||
[[Turkum:Shaharlar]] | |||
[[Turkum:Poytaxtlar]] | |||
{{geo-stub}} | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
 | Bu maqolada bir qancha muammolar mavjud. Iltimos, ularni tuzatib yordam qiling yoki shu muammolarni munozara sahifasida muhokama qiling.
|
Mumbay | |
|---|---|
| Mamlakat | Hindiston |
| Hukumat | |
| • mer | Sunil Prabhu |
| Zichligi | 20.694 kishi/km2 |
Mumbay (avvalgi nomi: Bombay) — Hindistonning sobiq poytaxti, hozir Maharashtra shtatining markazi.
Bombay, Mumbay (Mumba maʼbudasi nomidan) — Hindistondagi shahar. Maharashtra shtatining maʼmuriy markazi (1960-yildan). Hindistonning gʻarbiy qirgʻogʻi yaqinidagi Bombay va Solsett orollarida joylashgan, koʻprik va koʻtarmalar bilan materikka tutashgan. Aholisi 21.6 mln. kishi (2024).
Tarixi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Bombayni 1532-yilda Portugaliya mustamlakachilari bosib olgan. 1661-yildan Angliya ixtiyoriga oʻtdi. 1668-yildan inglizlarning OstIndiya kompaniyasi Bombayda harbiy va savdo bazalar qura boshladi. XIX asrda Hindistonning muhim iqtisodiy va ijtimoiy markaziga aylandi. Bombayda hindistonliklarning ingliz mustamlakachilariga qarshi siyosiy chiqishlari boʻlib oʻtgan (1908—1946). Bombay mamlakat shaharlari orasida aholisining soni boʻyicha birinchi, iqtisodiy va madaniy mavqei jihatidan ikkinchi oʻrinda. Shaharda turli dindagi har xil millat vakillari (marathlar, gujoratlar, sekxlar, balujlar, otashparast forelar) yashaydi[1].
Iqtisodiyoti
[tahrir | manbasini tahrirlash]Bombay Hindistonning Arabiston dengizi sohilidagi eng katta porti. Bir yillik yuk ortib tushirish 30 mln tonna Bombayda yirik tovar, fond, paxta birjalari, milliy va chet el banklari, sugʻurta kompaniyalari joylashgan. Ichki va xalqaro aviatsiya yoʻllari bor. Mamlakatning asosiy eksport va importi Bombay orqali oʻtadi. Chetga marganes va boshqa rudalar, paxta, ip gazlama, teri va charm, moyli oʻsimlik urugʻlari chiqariladi. Chetdan mashina va uskunalar, koʻmir, neft, gʻalla keltiriladi. Sanoati yetarlicha rivojlangan. Bombay mamlakatning asosiy sanoati xususan, toʻqimachilik markazlaridan biri (mamlakat ip gazlama sanoatining qariyb 3/4 qismi Bombayda), shuningdek bank moliya markazi; Bombayda neftni qayta ishlash, mashinasozlik, yogʻochsozlik, poligrafiya, oziq-ovqat sanoati tarmoqlari mavjud.
Bombay binolari yevropacha va hindcha uslub bilan asosan XIX-XX asrlarda qurilgan. Bombay orolidagi fort (qalʼa) shaharning markazi hisoblanadi. Bu yerda davlat muassasalari, banklar, universitet (18S7) va boshqa bor. Bombay markazida katta Kroford bozori (1871) joylashgan. Bombay yaqinida Tarapur AES bor.
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]Adabiyotlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- www.mcgm.gov.in (Wayback Machine saytida 2017-10-28 sanasida arxivlangan) — Mumbay shahrining veb-sayti
 | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
 | Geografiyaga oid uşbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. |