Cеборуcо вулқони — Мексиканинг Наярит шаҳрида, Транс-Мексика вулқон камарининг шимоли-ғарбий қисмида жойлашган даситли стратовулқон ҳисобланади. Энг катта отилиш, Жала Плиниан отилиши милодий 930 ±200 йилда содир бўлган, вулқон портлаш кўрсаткичи 6 балл атрофида бўлиб, 11 cубиc километре (2.6 cу ми) майдонни зарралаган. Cеборуконинг энг сўнгги ва энг кучли ҳужжатлаштирилган отилиши 1870-1875-йилларда содир бўлган, фумарол фаоллиги ХХ асргача давом этган[1]. Вулқон атрофида лава отилиши пайтида ҳосил бўлган битта катта калдера мавжуд бўлиб, унинг ичида кичикроқ кратер жойлашган, у тахминан 1100-йилларда Коапалес отилиши пайтида Дос Эқуис лава гумбази қулашидан пайдо бўлган. Ушбу иккала кратернинг ичида бир нечта портловчи вулқон хусусиятлари, жумладан, скория конлари, лава гумбазлари ва пирокластик гумбазлар ёки шлакли конусли вулқонлар мавжуд[1].

Cеборуcо
Тугаган сана 1870-1875-йиллар
Тури Стратоволcано
Жойлашуви [[|Жала]] Мунисипаллиги, Наярит, Мексика
21°7′30″Н 104°30′30″W / 21.12500°Н 104.50833°W / 21.12500; -104.50833
Мексикадаги вулқонлар занжири

Вулқон атрофида сақланган совуган лава оқимлари яқинда содир бўлган отилишлар натижасида ҳосил бўлган. Лава отилишидан олдин Дестиладеро оқими деб аталадиган битта йирик лава оқими қайд этилган. Лава отилишидан кейинги 500 йил давомида вулқон энг фаол вулқонлардан бири бўлиб, олтита асосий лава оқимининг рекордини ўрнатган, булар: Копалес, Эл Cажон, Cоапан И, Cоапан ИИ, Эл Норте ва Cеборуко оқимлари, барчаси 1521-йилда испанлар Мексикага келишидан аввал содир бўлган. Вулқон 1870-йилдан кейинги йирик отилиш давригача фаол вулқонлар исрасига кирган, аммо вулқон отилиши асосан калдералар ичида содир бўлган[1].

Вулқондан сиқиб чиқарилган лава асосан трахидаситдан трахеозитгача бўлиб, вақт ўтиши билан андезитик таркибдан кўпроқ даситли таркибга ўзгариб борган. Магма, эҳтимол, уч хил манбалардан таркиб топган, риёдасит манбаларидан, дасит манбаларидан (эҳтимол, ўзи риёдасит ва базалт аралашмаси) ва мафик манбалардан иборат бўлиши мумкин[2].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Сиэрон, К.; Сиэбе, C. (2008). "Ревисед стратиграпҳй анд эруптион ратес оф Cеборуcо стратоволcано анд сурроундинг моногенетиc венц (Наярит, Мехиcо) фром ҳисториcал доcуменц анд неw радиоcарбон датес". Жоурнал оф Волcанологй анд Геотҳермал Ресеарч 176: 241–264. дои:10.1016/ж.жволгеорес.2008.04.006. 
  2. ↑ Черткофф, Д.Г.; Гарднер, Ж.Э. (2003). "Натуре анд тиминг оф магма интераcтионс бефоре, дуринг анд афтер тҳе cалдера-форминг эруптион оф Волcан Cеборуcо, Мехиcо". Минерал Петрол 146: 715–735.