Dashti Qala tumani sahifasining manbasini koʻrish

{{Bilgiquti aholi punkti|mamlakat=Afgʻoniston|nomi=Dashti Qala|mavqe=tuman|asl nomi=دشت قلعه|asos solingan=|aholi=|sanalgan yil=|vaqt mintaqasi=|sayt=|koordinata=}}
'''Dashti Qala tumani''' (دشت قلعه) — [[Afgʻoniston]]ning Taxar viloyatiga qarashli tuman. U 2005-yil iyun oyida [[Khwaja Ghar tumani]]dan ajralib chiqqan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.aims.org.af:80/services/mapping/geo_codes/398_dist_matching_to_329.xls|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160322140851/http://www.aims.org.af:80/services/mapping/geo_codes/398_dist_matching_to_329.xls|arxivsana=22 March 2016|sarlavha=398 District Division Matching to 329 District Division|ish=aims.org|qaralgan sana=30-iyun 2020-yil}}</ref>. Tuman [[Tojikiston]] bilan chegaradosh. Ushbu tumanda joylashgan, hozir faqat qoldiqlari qolgan [[Oyxonim|Ai-Khanoum]] nomli tarixiy shaharga [[Salavkiylar|Salavkiylar imperiyasi]] tomonidan asos solingan degan taxmin bor. 2018-yilda Dashti Qala tumani hukumat va [[Tolibon]] oʻrtasida qarama-qarshiliklarga sabab boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.sigar.mil/pdf/quarterlyreports/2019-01-30qr.pdf|sana=30 January 2019|qaralgan sana=30-iyun 2020-yil|sarlavha=Quarterly Report to the United States Congress|nashriyot=[[SIGAR]]|arxivsana=2022-09-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220901042859/https://www.sigar.mil/pdf/quarterlyreports/2019-01-30qr.pdf}}</ref>.

== Geografiyasi ==
Dashti Qala tumani 270 kvadrat kilometr maydonga ega boʻlib, bu Niue oroli maydoni bilan teng<ref>{{Veb manbasi|url=http://islands.unep.ch/Tiarea.htm|sarlavha=Island Directory Tables: Islands by Land Area|qaralgan sana=13-iyul 2020-yil|sana=18-fevral 1998-yil|nashriyot=[[United Nations Environment Program]]|iqtibos=263.7 sq.km.  Niue|arxivsana=2018-02-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180220003634/http://islands.unep.ch/Tiarea.htm}}</ref>. Tuman [[Panj|Panj daryosi]] yaqinida joylashgan. Bundan tashqari [[Koʻkcha|Koʻkcha daryosi]] ham Dashti Qalani kesib oʻtadi. Tuman iqlimi Köppen-Geiger iqlim tasnifi tizimi boʻyicha [[Chala choʻl zonalari|sovuq, yarim quruq dasht]] deb tasniflanadi<ref>{{jurnal manbasi|last=Beck|first1=Hylke E.|last2=Zimmermann|first2=Niklaus E.|last3=McVicar|first3=Tim R.|last4=Vergopolan|first4=Noemi|last5=Berg|first5=Alexis|last6=Wood|first6=Eric F.|author6-link=Eric Franklin Wood|title=Present and future Köppen-Geiger climate classification maps at 1-km resolution|journal=Scientific Data|date=30-oktabr 2018-yil|volume=5|pages=180214|doi=10.1038/sdata.2018.214|pmid=30375988|pmc=6207062|bibcode=2018NatSD...580214B}}</ref>.

=== Joylashuv ===
Tuman shimoli-gʻarbdan [[Darqad tumani|Darqad]], shimoldan Khwaja Bahouddin, sharqdan [[Rustaq tumani, Afg'oniston|Rustaq]], janubdan [[Khwaja Ghar tumani|Khwaja Ghar]] va gʻarbdan [[Xatlon (viloyat)|Xatlon viloyati]] ([[Tojikiston]]) bilan chegaradosh<ref>{{Veb manbasi|url=https://afghanistan.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/Takhar%20Socio-Demographic%20and%20Economic%20Survey.pdf|sarlavha=Takhar Socio-Demographic and Economic Survey 2015|nashriyot=UNFPA|qaralgan sana=13-fevral 2020-yil}}</ref>. Panj daryosi Khatlon viloyati va Dashti Qala tumanini bir-biridan ajratib turadi<ref name="maps">{{Veb manbasi|url=https://www.google.com/maps/place/Dasht-e+Qaleh,+Afghanistan/@37.1476338,69.4254411,15z/data=!4m5!3m4!1s0x38c93d7e537cddfb:0x918cfca319fdb6ed!8m2!3d37.15411!4d69.433907|sarlavha=Dasht-e-qala|ish=Google Maps|qaralgan sana=1-iyul 2020-yil}}</ref>.

== Demografiyasi ==
Dashti Qalada jins nisbati har 100 ayolga 103 erkak toʻgʻri keladi. Dashti Qal’ada oʻrtacha yosh 15,8<ref name=":0">{{Veb manbasi|url=https://afghanistan.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/Takhar%20Socio-Demographic%20and%20Economic%20Survey.pdf|sarlavha=Takhar Socio-Demographic and Economic Survey 2015|nashriyot=UNFPA|qaralgan sana=13-fevral 2020-yil}}</ref>. Aholining 84,3 foizi oʻrta maktab taʼlimini tugatmagan (bu erkaklarning 74,2 foizi va ayollarning 95 foizini tashkil qiladi). Dashti Qal’a aholisining 44,7 foizi Birlashgan Millatlar Tashkilotining Aholi jamgʻarmasi tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan soʻrovga qadar ishsiz boʻlgan. Shundan 44,7% aholining, 90% i ishlashga qodir emas. Dashti Qalada 5 yoshgacha boʻlgan bolalar 31,5 foizni tashkil qiladi. Har bir oilaga oʻrtacha 6,9 kishi toʻgʻri keladi.

== Iqtisodiyot ==
Dashti Qalada isitish tizimi va kunlik yoqilgʻi ehtiyojlari uchun yogʻoch asosiy energiya manbai hisoblanadi. Aholining bir qismi yorugʻlik manbai sifatida quyoshdan foydalanadi. Dashti Qala suvning 95,2 foizini [[Quduq|qazilgan quduq]]lardan oladi. Uylarning 99,3 foizi yogʻoch va loydan qurilgan. Shu bilan birga, uy xoʻjaliklarining 24,6 foizi zamonaviy sanitariya-texnik vositalarga ega. Xoʻjalik uylarining qariyb yarmi ikki xonali.

== Yana qarang ==

* [[Afgʻoniston tumanlari|Afg'oniston tumanlari]]
* [[Taxor viloyati, Afg'oniston|Taxar viloyati]]

== Manbalar ==
{{Manbalar}}

[[Turkum:Afgʻoniston geografiyasi]]