Dey (oy) sahifasining manbasini koʻrish

{{Orphan|date=May 2024}}

'''Dey''' ({{Lang-fa|دی}}<ref name=": 0">{{Veb manbasi |url=http://www.jahanshiri.ir/fa/en/vocab-months-seasons.php |sarlavha=Months and Seasons - Persian Vocabulary |sana=2014 |qaralgan sana=September 8, 2014 |ish= |nashriyot= |muallif= |ism= |arxivsana=2014-09-08 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140908064601/http://www.jahanshiri.ir/fa/en/vocab-months-seasons.php }}</ref>) — [[Eron]] va [[Afgʻoniston]]ning rasmiy [[Shamsiya|hijriy yil taqvimi]] oʻninchi oyi<ref name=": 0" />. Ushbu oy oʻttiz kundan iborat, [[Grigoriy taqvimi]]<ref name=": 0" /> boʻyicha dekabr oyida boshlanib, yanvar oyida tugaydi. Dey oyi muchal yil hisobiga koʻra togʻ echkisi burjiga toʻgʻri keladi<ref name=": 0" />.

Oy nomi „Dadushō“ soʻzidan olingan boʻlib, „yaratuvchi“ (yaʼni [[Axura Mazda]]) degan maʼnoni anglatadi.

== Muhim voqealar ==

* 1363-yil Dey oyining 10-kuni — [[Bandar-Seri-Begavan]]dagi ommaviy marosimda Bruney sultoni [[Hassanal Bolkiah]] Bruneyni suveren, mustaqil davlat deb eʼlon qilgan.
* 1370-yil Dey oyining 5-kuni — [[SSSRning qulashi|Sovet Ittifoqining parchalangan]] kun.
* 1388-yil Dey oyining 9-kuni — 2009-2010-yillardagi Eron saylovlaridagi norozilik namoyishlari paytida konservativ qarshi namoyishlar oʻtkazilgan.
* 1345-yil Dey oyining 27-kuni — Milliy futbol ligasi va Amerika futbol ligasi oʻrtasida [[Los-Anjeles]]dagi ([[Kaliforniya]] shtati) Los-Anjeles memorial kolizeyida superkubok oʻyinlari oʻtkazilgan.

== Bu oyda vafot etganlar ==

* 1351-yil Dey oyining 5-kuni — AQShning 33-prezidenti [[Harry S. Truman]] vafot etgan.
* 1385-yil Dey oyining 5-kuni — AQShning 38-prezidenti [[Gerald Ford]] vafot etgan.
* 1311-yil Dey oyining 15-kuni — AQShning 30-prezidenti [[Calvin Coolidge]] vafot etgan.
* 1297-yil Dey oyining 15-kuni — AQShning 26-prezidenti [[Theodore Roosevelt]] vafot etgan.

== Kuzatuvlar ==

* Dey oyining 1-kuni — [[Axura Mazda]] bayrami.
* Dey oyining 3 yoki 4-kuni — [[Rojdestvo]] arafasi.
* Dey oyining 4 yoki 5-kuni — Grigoriy taqvimidan foydalanuvchi Eron nasroniylari tomonidan [[Mavlud|Rojdestvo]] kuni nishonlanadi (Grigoriy taqvimi boʻyicha 25-dekabr).
* Dey oyining 5 yoki 6-kuni — Boks kuni.
* Dey oyining 10 yoki 15-kuni — [[Yangi yil kuni]] (Grigoriy taqvimi boʻyicha).
* Dey oyining 11-kuni — Zartosht No-Diso kuni ([[Zardushtiylik|zardushtiylar]] bayrami, zardushtiylikning eng muqaddas kunlaridan biri)
* Dey oyining 16 yoki 17-kuni — Anʼanaviy Epifaniya va Arman Rojdestvosi kuni.
* Dey oyining 17 yoki 18-kuni — Efiopiya Rojdestvosi kuni.
* Dey oyining 29 yoki 30-kuni — Anʼanaviy Epifaniya ([[Yulian taqvimi]]) nishonlanadigan kuni.

Yangi yildan keyingi yanvar oyining birinchi yakshanbasida Epifaniya bayramini nishonlaydigan mamlakatlar uchun ushbu kun Dey oyining uchinchi yakshanbasiga toʻgʻri keladi.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

[[Turkum:Eron kalendari oylari]]