Eranthis sahifasining manbasini koʻrish

'''''Eranthis''''' — Janubiy Yevropada va Sharqiy Osiyodan Yaponiyagacha bo'lgan [[Ayiqtovondoshlar]] [[Oila (biologiya)|oilasiga]] mansub sakkiz [[Tur (biologiya)|turdagi]] [[Gulli oʻsimliklar|gulli o'simliklar]] tarqalgan<ref>Schipcz, O. in Fl. U.S.S.R.,7 : 60 (1937).</ref><ref>''The Smaller Bulbs'' Mathew, Brian, pub. Batsford 1987 {{ISBN|0 7134 4922 5}}</ref><ref>''Growing Bulbs'', Rix, Martyn, pub. Timber Press U.S.A. {{ISBN|0-917304-87-X}} and Croom Helm U.K. {{ISBN|0-7099-2248-5}} (1983)</ref>. Mashhur zaharli ''Aconitum'' (va, albatta, Ranunculaceaening boshqa ko'plab avlodlari) singari, ''Eranthis'' [[Zaharlar|zaharli]] bo'lib, uning kimyosi boshqacha bo'lsa-da, mavjud bo'lgan zaharli birikmalar asosan ''Adonis vernalisda'' topilganlarga o'xshash bufadienolid guruhining [[Yurak glikozidlari|yurak glikozidlari hisoblanadi.]] ''Aconitumning'' virulent [[Alkaloidlar|alkaloidlari ham juda keng tarqalgan]]<ref>STARÝ, František, Poisonous Plants (Hamlyn colour guides) – pub. Paul Hamlyn April, 1984, translated from the Czech by Olga Kuthanová.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://pub.jki.bund.de/index.php/JKA/article/download/85/74 |sarlavha=Archived copy |qaralgan sana=2016-05-11 |arxivsana=2014-03-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140318213726/http://pub.jki.bund.de/index.php/JKA/article/download/85/74}}</ref>.
[[Fayl:Eranthis_hyemalis.jpg|thumb| Gullab bo'lgandagi barglari]]
[[Fayl:Eranthis_distribution_map.jpg|right|thumb|500x500px| Yevropa va Osiyoda ''Eranthisning'' sakkiz yoki to'qqiz turining tarqalish xaritasi. (Vikipediya sahifalarida (en, de, ru) berilgan tabiiy taqsimotga asoslangan taqdimot. )]]
Ular 10-15 sm gacha o'sadigan [[Oʻt|ko'p]] yillik o'simliklardir.[[Gul|Gullari]] sariq ( ''E. albiflora'' va ''E. pinnatifidada'' oq) va bahorda birinchilardan bo'lib, subtropik iqlim sharoitida yanvar oyida o'sib chiqadi, garchi keyinchalik qishki qor qoplami erimasa ham ular sovuqqa chidamli va yangi qor qoplamidan osongina o'sib chiqa oladi. [[Barg|Barglari]] faqat gullab bo'lganidan keyingina to'liq kengayadi. Urug'lari 5-8sm diametrli, bir nechta tirqishli va faqat 2-3 oy davom etadi, kech bahorda nobut bo'ladi.

Bu o'simlik turlari [[Efemerlar|bahorgi efemerlar]] bo'lib, [[Oʻrmon|o'rmonli]] zonalarda o'sadi va [[Daraxt|daraxtlarning]] barglari chiqishidan oldin quyosh nuridan foydalanib o'sib oladi. Daraxt barglarining soyasi zichlashganda yoki quruq joylarda, yoz qurg'oqchil kelganda tez nobut bo'ladi.

Ular qishda yoki erta bahorda gullashi uchun yetishtiriladigan manzaralio'simliklari sirasiga kiradi. ''[[Eranthis longistipitata]]'' . Markaziy Osiyoda tarqalgan. ''E. hyemalis'' Shimoliy Yevropa va Shimoliy Amerikada keng tarqalgan tur hisoblanadi.

== Turlar ==

* ''[[Eranthis albiflora]]'' . G'arbiy Xitoyda tarqalgan.
* ''[[Eranthis cilicica]]'' . Janubi-g'arbiy Osiyoda tarqalgan.
* ''[[Qishlash|Eranthis hyemalis]]'' . Janubiy Yevropada tarqalgan.
* ''[[Eranthis lobulata]]'' . G'arbiy Xitoyda tarqalgan.
* ''[[Eranthis longistipitata]]'' . Markaziy Osiyoda tarqalgan.
* ''[[Eranthis pinnatifida]]'' . [[Yaponiya|Yaponiyada]] tarqalgan.
* ''[[Eranthis sibirica]]'' . Shimoliy Osiyoda tarqalgan.
* ''[[Eranthis stellata]]'' . Sharqiy Osiyoda tarqalgan (shimoliy Xitoy, Koreya, Rossiyaning janubi-sharqiy qismi).
* ''[[Eranthis byunsanensis]]'' . [[Koreya Respublikasi|Janubiy Koreyada]] tarqalgan.

== Galereya ==
<gallery>
File:Eranthis_cilicica_001_GotBot_2016.jpg|''E. cilicica''
File:Eranthis_longistipitata_02.jpg|''E. longistipitata''
File:Eranthis_pinnatifida_(Mount_Ibuki).jpg|E. pinnatifida, Ibuki tog'i, Yaponiya
</gallery>

== Manbalar ==
<references responsive="1"></references>
[[Turkum:Ayiqtovondoshlar]]
[[Turkum:Ranunculaceae]]
[[Turkum:Eranthis]]