Fallot triadasi sahifasining manbasini koʻrish

'''Fallot triadasi -''' [[Tugʻma yurak nuqsonlari|tugʻma yurak]] nuqsoni. Fallot triadasi fransuz shifokori [[:ru:Фалло, Этьен-Луи Артюр|Etyen-Lui Artur Fallot]] nomi bilan atalgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.whonamedit.com/synd.cfm/2283.html |sarlavha=Fallot’s trilogy |qaralgan sana=10.04.2024 |arxivsana=2011-05-24 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110524213649/http://www.whonamedit.com/synd.cfm/2283.html}}</ref>.

== Morfologiyasi ==
Fallot triadasi 3 ta morfologik komponentga ega boʻlgan koʻk yurak kasalligi deb ataladi:

* [[Oʻpka arteriyasi|pulmonar arteriya]] qopqogʻi [[stenoz]]i yoki yurakning oʻng qorinchasining chiqish yoʻllarining obstruktsiyasi;
* yurakning oʻng qorinchasining [[gipertrofiya]]si;
* atriyal septal nuqsoni.

Birinchi ikkita komponent [https://mymedic.uz/kasalliklar/yurak-tomir/fallo-tetradasi/ Fallot tetralogiyasi] ga ham kiritilgan.

== Sabablari va xavf omillari ==
Fallot triadasi tugʻma nuqson boʻlganligi sababli, uning paydo boʻlishining sababi homiladorlikning [https://www.unicef.org/eca/ru/%D0%9D%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%BD%D1%8B%D0%B5-%D0%B7%D0%B0%D0%BC%D0%B5%D1%82%D0%BA%D0%B8/%D0%BF%D0%B5%D1%80%D0%B2%D1%8B%D0%B9-%D1%82%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%B5%D1%81%D1%82%D1%80-%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B8 birinchi trimestr] ida yurak mushaklarining joylashishi va shakllanishi bilan bogʻliq [[patologiya]] hisoblanadi.

Xavf omillari:

* Homilador ayolning yuqumli kasalliklari, masalan, [[qizamiq]], qizilcha, [[gripp]];
* Homilador ayollarning spirtli ichimliklar, [[nikotin]] va giyohvand moddalarni isteʼmol qilishlari;
* Surunkali xomilalik [[gipoksiya]]<nowiki/>si;
* [[Avitaminoz|Vitamin etishmasligi]];
* Homilador ayol tanasiga [[Gamma-nurlanish|gamma nurlari]] taʼsiri;

== Klinik koʻrinishlari ==

* Oʻng qorincha chiquvchi boʻlimining stenozi (klapanli, subklapanli, oʻpkali oʻzak va oʻpka arteriyasi shoxlarining stenozi yoki kombinatsiyasi);
* Qorinchalararo toʻsiqning yuqori (subaortal) nuqsoni;
* Aortaning dekstrapozitsiyasi (oʻng tomonga surilishi);
* Oʻng qorincha gipertrofiyasi.
* Ovqatlanish paytida [[Nafas qisishi|nafas qisilishi]], yigʻlash, jismoniy faoliyat paytida keksa yoshda;
* Charchoq, passivlik;
* Shilliq pardalarning siyanozi;
* Jismoniy faoliyatdan keyin boʻyin tomirlarining shishishi va pulsatsiyasi;
* Jismoniy faoliyatdan keyin [[Hushsizlik|hushidan ketish]];

Uzoq vaqt davom etganda:

* jismoniy rivojlanishning kechikishi;
* barmoqlarning qalinlashishi („[[:ru:Симптом барабанных палочек#:~:text=%D0%A1%D0%B8%D0%BC%D0%BF%D1%82%D0%BE%CC%81%D0%BC %D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%B1%D0%B0%CC%81%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D1%85 %D0%BF%D0%B0%CC%81%D0%BB%D0%BE%D1%87%D0%B5%D0%BA %D0%B8%D0%BB%D0%B8 %D1%87%D0%B0%D1%81%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85,%D0%BF%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BE%D0%BA %D0%B2 %D0%B2%D0%B8%D0%B4%D0%B5 %D1%87%D0%B0%D1%81%D0%BE%D0%B2%D1%8B%D1%85 %D1%81%D1%82%D1%91%D0%BA%D0%BE%D0%BB%7C.|Baraban tayoqchasi simptomi]]“)
* gepatomegali;
* gipertelorizm;
* 8-12 yoshda [[Sianoz|siyanoz]] paydo boʻladi<ref name=":1">{{Veb manbasi |url=http://cardiology-manual.com.ua/triada-fallo.html |sarlavha=Триада Фалло |muallif= |ish=Справочное пособие кардиолога |sana= |nashriyot= |qaralgan sana=2019-02-26 |arxivsana=2019-02-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190226234202/http://cardiology-manual.com.ua/triada-fallo.html}}</ref>.

== Asoratlari ==
Fallot triadasining eng koʻp uchraydigan asoratlari sifatida [[:ru:Тромбоэмболия лёгочной артерии|tromboemboliya]], [[Endokardit|yuqumli endokardit]] va [[surunkali yurak etishmovchiligi]] rivojlanadi.

== Diagnostikasi ==

* Toʻliq qon tahlili: qizil qon tanachalari va gemoglobin darajasining oshishi (gipoksiya oqibatlari);
* EKGda oʻng yurakning gipertrofiyasi belgilari;
* Oʻpka arteriyasi stenozi va interatrial septum tuzilishi patologiyasini aniqlash uchun [[angiografiya]]<ref name=":1"/>;
* Rentgen tekshiruvi oʻng qorinchaning kengayishini aniqlashga qaratilgan;
* [[Exokardiografiya|Ekokardiyografiya]]<ref name=":0">{{Kitob manbasi/Ruscha|title=Внутренние болезни, Том 1}}</ref>;

== Davolash ==
Fallot triadasi torakotomik kirish orqali jarrohlik yoʻli orqali davolanadi.

== Manbalar ==
{{Manbalar}}
== Havolalar ==
https://mymedic.uz/kasalliklar/yurak-tomir/fallo-tetradasi/

== Yana qarang: ==

* [[Tugʻma yurak nuqsonlari]]

[[Turkum:Kardiologiya]]
[[Turkum:Kasalliklar]]
[[Turkum:Tugʻma nuqsonlar]]