Haut-Rhin
Ҳаут-Рҳин (франсузча талаффузи: [оʁɛ̃], маъноси. "Юқори Рейн" олмонча: Оберелсасс [1]) Франсиянинг Гранд Эст минтақасида жойлашган, Германия ва Швейсария билан чегарадош департаментдир. У Рейн дарёси шарафига номланган. Унинг номи Юқори Рейн деган маънони англатади. Ҳаут-Рҳин собиқ маъмурий Элзас минтақасининг иккита департаментидан кичикроқ ва камроқ аҳоли яшайдиган ҳудудидир. 1922-йилдан бери Территоире де Белфорт номи билан маълум бўлган жанубий ҳудуднинг бўлиниши департамент ҳудудига таъсир қилган. 2019 йилда унинг аҳолиси 767 086 киши эди[2].
Ҳаут-Рҳин Ҳаут-Рҳин | |
|---|---|
| Департамент | |
 Байроқ  Герб | |
| 47°57′0″Н 7°19′0″Э / 47.95000°Н 7.31667°Э | |
| Мамлакат | Франсия |
| Аҳолиси | 767,086 |
| Миллий таркиб | франсузлар |
| Вақт минтақаси | УТC+1 |
| Телефон коди | 68 |
|
| |
2021-йил 1-январда Бас-Рҳин ва Ҳаут-РҲин департаментлари Элзаснинг кенгашига бирлаштирилди.
Тарихи
Ҳаут-Рҳин Франсия инқилоби даврида 1790-йил 4 мартда Элзас провинсиясининг жанубий ярмида, 1789-йил 22-декабрдаги қонун билан ташкил этилган 83 та департаментдан бири.
Асосий шаҳарлари
Аҳоли энг кўп яшайдиган коммуна — Мулҳоусе. Cолмар шаҳри аҳоли сони бўйича иккинчи ўринда туради. 2019-йил ҳолатига кўра, аҳолиси 10 000 дан ортиқ бўлган 11 та коммуна мавжуд[2].
| Коммуна | Аҳоли (2019) |
|---|---|
| Мулҳоусе | 108 312 |
| Колмар | 68 682 |
| Сент-Луис | 22 413 |
| Иллзач | 14 784 |
| Виттенхайм | 14 776 |
| Риххайм | 14,204 |
| Кингершеим | 13 263 |
| Риэдишеим | 12 520 |
| Cернай | 11 476 |
| Гебвиллер | 11 020 |
| Виттелшайм | 10 362 |
Демографияси
1801-йилдан бошлаб аҳолининг ривожланиши қайд этиб борилади.
| Йил | Аҳоли | ±% |
|---|---|---|
| 1801 | 272,334 | — |
| 1806 | 299,877 | +10.1% |
| 1821 | 326,633 | +8.9% |
| 1831 | 375,473 | +15.0% |
| 1841 | 409,683 | +9.1% |
| 1851 | 436,744 | +6.6% |
| 1861 | 459,554 | +5.2% |
| 1871 | 458,873 | −0.1% |
| 1880 | 461,942 | +0.7% |
| 1890 | 471,609 | +2.1% |
| 1900 | 495,209 | +5.0% |
| 1910 | 517,865 | +4.6% |
| 1921 | 468,943 | −9.4% |
| 1931 | 516,726 | +10.2% |
| 1936 | 507,551 | −1.8% |
| 1946 | 471,705 | −7.1% |
| 1954 | 509,647 | +8.0% |
| 1962 | 547,92 | +7.5% |
| 1968 | 585,018 | +6.8% |
| 1975 | 635,209 | +8.6% |
| 1982 | 650,372 | +2.4% |
| 1990 | 671,319 | +3.2% |
| 1999 | 708,025 | +5.5% |
| 2006 | 736,475 | +4.0% |
| 2011 | 753,056 | +2.3% |
| 2016 | 762,743 | +1.3% |
Иқтисодиёти
Ҳаут-Рҳин — Франсиянинг энг бой департаментларидан бири. Ҳозир Пеугеот 2008 ва Пеугеот 508 ишлаб чиқарилган Стеллантис Мулҳоусе Плант автомобил заводи бор. Элзас ва унга туташ Мозел департаменти Франсиянинг қолган қисмидан бир оз фарқ қиладиган ҳуқуқий тизимга эга. Кўриб чиқилаётган низомлар 1871—1919-йилларга тўғри келади. Бу ҳудуд Германия империясининг бир қисми бўлган. 1919-йилда Элзас-Лотарингия Франсияга қайтиши билан Париж Элзас ва Мозел баъзи масалаларда, айниқса овчилик, иқтисодий ҳаёт, маҳаллий ҳукумат муносабатлари, тиббий суғурта ва ижтимоий ҳуқуқлар бўйича баъзи маҳаллий қонунларни сақлаб қолишлари кераклигини қабул қилди.
Сиёсати
| Сайлов округи | Аъзо [3] | Партия | |
|---|---|---|---|
| Ҳаут-Рҳин 1-сайлов округи | Эриc Страуманн | Республикачилар | |
| Ҳаут-Рҳин 2-сайлов округи | Жак Каттин | Республикачилар | |
| Ҳаут-Рҳин 3-сайлов округи | Жеан-Люк Реитзер | Республикачилар | |
| Ҳаут-Рҳин 4-сайлов округи | Рафаэл Шелленбергер | Республикачилар | |
| Ҳаут-Рҳин 5-сайлов округи | Оливиэр Бечт | Агир | |
| Ҳаут-Рҳин 6-сайлов округи | Бруно Фучс | Ла Рéпублиқуэ Эн Марче! | |
Галерея
-
Мулҳоусе шаҳар ҳокимияти -
-
-
"Олтин д'Алсаcе" -
Манбалар
- ↑ Оффиcе поур ла Лангуэ эт ла Cултуре д’Алсаcе. „Wàс брüчт м'р им Элсàсс ? Петит лехиқуэ франçаис-алсаcиэн“ (фр). оcлалсаcе.орг. 2022-йил 9-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 10-декабр.
- ↑ 2,0 2,1 Популатионс лéгалес 2019: 68 Ҳаут-Рҳин, ИНСЕЭ
- ↑ Натионале. „Ассемблéэ натионале ~ Лес дéпутéс, ле воте де ла лои, ле Парлемент франçаис“. Ассемблéэ натионале.