Xalqaro sanskrit tiliga transliteratsiya qilish alifbosi: Versiyalar orasidagi farq
UzWikidan yoʻnaltirish sahifasi import qilindi | Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi. | ||
'''Xalqaro sanskrit tiliga transliteratsiya qilish alifbosi''' ('''IAST''', ''International Alphabet of Sanskrit Transliteration'') [[sanskrit]]chada yozilgan matnlar yoki alohida soʻzlarni [[lotin alifbosi]]da aks ettirish uchun moʻljallangan [[transliteratsiya]] sxemasidir<ref>{{Kitob manbasi|url=http://www.sanskrit-lexicon.uni-koeln.de/scans/MWScan/MWScanpdf/mw010033.pdf|title=A Sanskrit-English Dictionary|last=Monier-Williams|first=Monier|publisher=Clarendon Press|year=1899|isbn=|location=Oxford|pages=xxx|quote=|via=}}</ref>. | |||
== Shartli belgilari == | |||
{| border="1" cellpadding="2" style="border-collapse:collapse; background:white; margin:1ex 0" | |||
|- | |||
| अ {{IPA|[ɐ]}}<br />a A | |||
| style="background:ivory"| आ {{IPA|[aː]}}<br />ā Ā | |||
| इ {{IPA|[i]}}<br />i I | |||
| style="background:ivory"| ई {{IPA|[iː]}}<br />ī Ī | |||
| उ {{IPA|[u]}}<br />u U | |||
| style="background:ivory"| ऊ {{IPA|[uː]}}<br />ū Ū | |||
| style="background:ivory"| ऋ {{IPA|[ɹ̩]}}<br />ṛ Ṛ | |||
| style="background:ivory"| ॠ {{IPA|[ɹ̩ː]}}<br />ṝ Ṝ | |||
| style="background:ivory"| ऌ {{IPA|[l̩]}}<br />ḷ Ḷ | |||
| style="background:ivory"| ॡ {{IPA|[l̩ː]}}<br />ḹ Ḹ | |||
| [[Unli tovushlar|unlilar]] | |||
|} | |||
{| border="1" cellpadding="2" style="border-collapse:collapse; background:white; margin:1ex 0" | |||
|- | |||
| ए {{IPA|[eː]}}<br />e E | |||
| ऐ {{IPA|[aːi]}}<br />ai Ai | |||
| ओ {{IPA|[oː]}}<br />o O | |||
| औ {{IPA|[aːu]}}<br />au Au | |||
| [[diftong]]lar | |||
|} | |||
{| border="1" cellpadding="2" style="border-collapse:collapse; background:white; margin:1ex 0" | |||
|- | |||
| style="background:ivory"| अं {{IPA|[ⁿ]}}<br />ṃ Ṃ | |||
| [[anusvara]] | |||
|- | |||
| style="background:ivory"| अः {{IPA|[h]}}<br />ḥ Ḥ | |||
| [[visarga]] | |||
|} | |||
{| border="1" cellpadding="2" style="border-collapse:collapse; background:white; margin:1ex 0" | |||
|- | |||
| क {{IPA|[k]}}<br />k K | |||
| च {{IPA|[c]}}<br />c C | |||
| style="background:ivory"| ट {{IPA|[ʈ]}}<br />ṭ Ṭ | |||
| त {{IPA|[t]}}<br />t T | |||
| प {{IPA|[p]}}<br />p P | |||
| jarangsizlar | |||
|- | |||
| ख {{IPA|[kʰ]}}<br />kh Kh | |||
| छ {{IPA|[cʰ]}}<br />ch Ch | |||
| style="background:ivory"| ठ {{IPA|[ʈʰ]}}<br />ṭh Ṭh | |||
| थ {{IPA|[tʰ]}}<br />th Th | |||
| फ {{IPA|[pʰ]}}<br />ph Ph | |||
| nafas chiqarish bilan talaffuz qilinadigan jarangsizlar | |||
|- | |||
| ग {{IPA|[g]}}<br />g G | |||
| ज {{IPA|[ɟ]}}<br />j J | |||
| style="background:ivory"| ड {{IPA|[ɖ]}}<br />ḍ Ḍ | |||
| द {{IPA|[d]}}<br />d D | |||
| ब {{IPA|[b]}}<br />b B | |||
| jaranglilar | |||
|- | |||
| घ {{IPA|[gʰ]}}<br />gh Gh | |||
| झ {{IPA|[ɟʰ]}}<br />jh Jh | |||
| style="background:ivory"| ढ {{IPA|[ɖʰ]}}<br />ḍh Ḍh | |||
| ध {{IPA|[dʰ]}}<br />dh Dh | |||
| भ {{IPA|[bʰ]}}<br />bh Bh | |||
| nafas chiqarish bilan talaffuz qilinadigan jaranglilar | |||
|- | |||
| style="background:ivory"| ङ {{IPA|[ŋ]}}<br />ṅ Ṅ | |||
| style="background:ivory"| ञ {{IPA|[ɲ]}}<br />ñ Ñ | |||
| style="background:ivory"| ण {{IPA|[ɳ]}}<br />ṇ Ṇ | |||
| न {{IPA|[n]}}<br />n N | |||
| म {{IPA|[m]}}<br />m M | |||
| [[Nazalizatsiya|burunlangan unlilar]] | |||
|- | |||
| | |||
| य {{IPA|[j]}}<br />y Y | |||
| र {{IPA|[r]}}<br />r R | |||
| ल {{IPA|[l]}}<br />l L | |||
| व {{IPA|[ʋ]}}<br />v V | |||
| yarim unlilar | |||
|- | |||
| | |||
| style="background:ivory"| श {{IPA|[ʃ]}}<br />ś Ś | |||
| style="background:ivory"| ष {{IPA|[ʂ]}}<br />ṣ Ṣ | |||
| स {{IPA|[s]}}<br />s S | |||
| | |||
| shipildoqlar | |||
|- | |||
| ह {{IPA|[ɦ]}}<br />h H | |||
| | |||
| | |||
| | |||
| | |||
| frikativ (sirgʻaluvchi) jaranglilar | |||
|} | |||
== Manbalar == | |||
{{manbalar}} | |||
{{chala}} | |||
{{Tashqi havolalar}} | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
Xalqaro sanskrit tiliga transliteratsiya qilish alifbosi (IAST, International Alphabet of Sanskrit Transliteration) sanskritchada yozilgan matnlar yoki alohida soʻzlarni lotin alifbosida aks ettirish uchun moʻljallangan transliteratsiya sxemasidir[1].
Shartli belgilari
[tahrir | manbasini tahrirlash]| अ [ɐ] a A |
आ [aː] ā Ā |
इ [i] i I |
ई [iː] ī Ī |
उ [u] u U |
ऊ [uː] ū Ū |
ऋ [ɹ̩] ṛ Ṛ |
ॠ [ɹ̩ː] ṝ Ṝ |
ऌ [l̩] ḷ Ḷ |
ॡ [l̩ː] ḹ Ḹ |
unlilar |
| ए [eː] e E |
ऐ [aːi] ai Ai |
ओ [oː] o O |
औ [aːu] au Au |
diftonglar |
| अं [ⁿ] ṃ Ṃ |
anusvara |
| अः [h] ḥ Ḥ |
visarga |
| क [k] k K |
च [c] c C |
ट [ʈ] ṭ Ṭ |
त [t] t T |
प [p] p P |
jarangsizlar |
| ख [kʰ] kh Kh |
छ [cʰ] ch Ch |
ठ [ʈʰ] ṭh Ṭh |
थ [tʰ] th Th |
फ [pʰ] ph Ph |
nafas chiqarish bilan talaffuz qilinadigan jarangsizlar |
| ग [g] g G |
ज [ɟ] j J |
ड [ɖ] ḍ Ḍ |
द [d] d D |
ब [b] b B |
jaranglilar |
| घ [gʰ] gh Gh |
झ [ɟʰ] jh Jh |
ढ [ɖʰ] ḍh Ḍh |
ध [dʰ] dh Dh |
भ [bʰ] bh Bh |
nafas chiqarish bilan talaffuz qilinadigan jaranglilar |
| ङ [ŋ] ṅ Ṅ |
ञ [ɲ] ñ Ñ |
ण [ɳ] ṇ Ṇ |
न [n] n N |
म [m] m M |
burunlangan unlilar |
| य [j] y Y |
र [r] r R |
ल [l] l L |
व [ʋ] v V |
yarim unlilar | |
| श [ʃ] ś Ś |
ष [ʂ] ṣ Ṣ |
स [s] s S |
shipildoqlar | ||
| ह [ɦ] h H |
frikativ (sirgʻaluvchi) jaranglilar |
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ Monier-Williams, Monier. A Sanskrit-English Dictionary. Oxford: Clarendon Press, 1899 — xxx-bet.
| Ushbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |